İ'lem [24]

Ey kardeş bil ki; لاَ حَوْلَ وَ لاَ قُوَّةَ اِلاَّ بِاللهِ cümlesi, insanın zerreler âleminden tâ zîhayat bir vücudu giymesine kadar olan bütün etvar ve ahvaline bakmaktadır. Meselâ câmid bir maden vaziyetinden, tâ nâmi bir nebat haline, tâ hassas bir hayvan vaziyetine, tâ mü'min bir insan derecesine çıkıncaya kadar ve hakeza, bütün bu dairelere bakmaktadır.

Demek o menzillerden herbir menzil ve makamın; ve o insanın letaiflerinden her bir latifenin ayrı ayrı elemleri ve ayrı ayrı emelleri vardır.

İşte meselâ:

لاَ حَوْلَ عَنِ الْعَدَمِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى الْوُجُودِ اِلاَّ اِلاَّ بِاللهِ

Ademden çıkıp vücuda gelmek için güç ve kuvvet yoktur, ancak Allah'ın havl ve kuvvetiyledir.

لاَ حَوْلَ عَنِ الزَّوَالِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى الْبَقَاءِ اِلاَّ بِاللهِ

Zevalden mahfuz kalıp, beka ve devam için hiç bir şeyin gücü yetmez; ancak Allah'ın...

لاَ حَوْلَ عَنِ الْمَضَارِّ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى المَنَافِعِ اِلاَّ بِاللهِ

Zararlardan sakınıp menfaatleri celbetmek, ancak Allah'ın havl ve kuvvetiyledir.

لاَ حَوْلَ عَنِ الْمَصَائِبِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى الْمَطَالِبِ اِلاَّ بِاللهِ

Musibetlere karşı tahaffuz ve hadsiz metalibe ulaşmak, ancak Allah'ın kudretiyledir.

لاَ حَوْلَ عَنِ الْمَعَاصِى وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى الطَّاعَةِ اِلاَّ بِاللهِ

Ma'siyetlere karşı sabredip, taate muvaffak olmak, ancak Allah'ın yardımıyladır.

لاَ حَوْلَ عَنِ النِّقَمِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى النِّعَمِ اِلاَّ بِاللهِ

Her türlü belâ ve nıkmetlerden halas olup, hadsiz nimetleri bulmak, ancak Allah'ın lütuf ve merhametiyledir.

لاَ حَوْلَ عَنِ الْمَسَاوِئِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى الْمَحَاسِنِ اِلاَّ بِاللهِ

Dalalet ve kötülüklerden uzak kalıp, iyilik ve mehasine mazhar olmak, ancak Allah'ın ihsanıyladır.

لاَ حَوْلَ عَنِ اْلآلاَمِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى اْلآمَالِ اِلاَّ بِاللهِ

Elem ve kederlerden kurtulup hadsiz amaline nail olmak ancak Allah'ın havl ve kuvvetiyledir.

لاَ حَوْلَ عَنِ الظُّلُمَاتِ الهَائِلَةِ وَ لاَ قُوَّةَ عَلَى اْلاَنوَارِ الْمُتَلأْلِئَةِ اِلاَّ بِاللهِ العَلِيِّ العَظِيمِ

Küfür ve dalaletin korkunç zulümatından necat bulup, iman ve İslâmiyetin pek şirin ve şa'şaapâş envarına erişmek, ancak Aliyy-ül Azîm olan Allah'ın fazlıyladır.