4. Sual
Dine düşmanlığın sebebi
Sual: Günümüz medeniyeti istibdada karşı savaş açtığı gibi din âlimlerine ve büyüklerine karşı da düşmanlık hislerini kışkırtmıştır. Yabancılardan bize sirayet eden bu iki hissin bir sonucu olarak bizde de tahakküm ve baskı aleyhinde hücumlar olduğu gibi dinî hislere karşı da güvensizlikle bakılmaktadır. Bu konudaki görüşün nedir?
Cevap: Evet, yabancılardan bize panzehir zehirle birlikte sirayet etmiştir. Mazlumların istibdada karşı savaş açmalarının sebebi ise açıktır. Yabancıların dinî hislere karşı düşmanlıklarını ilan etmelerinin sebebine gelince; bunun sebebi, İsevî dininin ve bilhassa Katolik mezhebinin Avrupa toplumunda meydana getirdiği müthiş ve acayip karışıklıktır. Bilindiği gibi Katolik mezhebi uzunca bir süre iç siyaset malzemesi olarak kullanılmıştır. İstersen tarihe bir göz gezdir de bak, zalim Neron ve emsalinin kılıçlarıyla dökülen mazlum insanların kanlarıyla nasıl kıpkızıl bir hale geldiğini gör! Sonra kulağını tarihe ver de dinle, beş yüz sene boyunca akılları hayret ve dehşet içinde bırakan Engizisyon cemiyetinin işlediği zulüm ve vahşetin tazyikleri arasından yükselen mazlumların iniltilerini, feryatlarını ve lanetlerini işiteceksin.
Benim nazarımda, sözkonusu o vahşi cemiyet henüz ölmemiştir. Belki medeniyet suretinde tenasüh ederek ve siyasetin hilelerine sarılarak medeniyet suretinde günümüze kadar gelmiştir. Avrupalıların, Hristiyan olmayanlara karşı olan tutum ve davranışları bunun delilidir.
Sonra Fransa tarihine bak; kendi mezhepleri arasındaki ihtilafın ortaya çıkardığı karışıklıklar nasıl da fakir halk yığınlarını dehşete düşürerek dört yüz yıl boyunca mazlumlar üzerindeki karanlıklı inkılâpları sürdürmüştür, gör. Bütün bunların içinde aklın almadığı en önemli husus, Katolik mezhebi yoluyla siyasetin havas tabakasının eline geçerek fakirlerin mahvına ve fikir ve düşünce ehlinin de ezilmesine sebep olmasıdır. İşte bu tutum ve davranışlar sonuç olarak, fakirlik ve zaruret içinde olan halkın ve keza filozofların kalblerinin derinliklerinde, kendilerini kargaşaya ve badirelere sürükleyen Katolik mezhebine ve müstebidlere karşı intikam duygusunu uyandırmış oldu. Ancak bütün bunlarla birlikte halk, dinini bırakıp da bu mezhebe saldırmadı. Buna karşılık Protestanlığa sığınıp ona dayandılar. Bununla beraber ve binlerce filozofun hücumuna rağmen Katolik mezhebi Paris'te halen resmî bir mezhep olarak devam etmektedir.
Heyhat! Biz fakirler topluluğunun hayatı olan İslâmiyet nasıl o mezheple kıyas edilebilir. Hiç şüphesiz, İslâmiyetle onun arasında yerle gök arasındaki mesafe kadar uzun bir mesafe ve çok büyük farklılıklar vardır. Bu farklılıkların bir kısmını Hutbe-i Şamiye'de ayrıntılı biçimde yazmışım. Bunların en açık ve belirgin olanı şudur ki; çok az istisnalar dışında İslâmiyet, müslümanlar arasında düşmanlık sebebi olmamıştır. Düşmanlık, sadece kendilerine saldıranlarla aralarında geçmiştir. İslâmiyet, Katolik mezhebinin aksine, bazı istisnalar dışında ehl-i İslâm arasında siyasî oyun ve entrikalara alet olmamıştır. Dolayısıyla bizde hiçbir mazlumun bu gerçek hisse karşı itiraz etmeye hakkı yoktur. Çünkü İslâmiyetin, fakirlerin sığınağı ve mazlumların melcei olması alışılagelmiş bir hakikattir. Kur'an'ı âlemlere rahmet olarak indiren Allah'a yemin olsun ki, zekatın farz ve faizin haram olması hakikati, İslâmın fakirlerin koruyucusu ve yoksulların sığınağı olduğunun en iyi delilidir. Halbuki şurası bir gerçektir ki, Katolik mezhebi fakirlerin ve yoksulların karşısında daima zalimlerin kalesi olmuştur. Katolik mezhebinin siyasî entrikalara alet edilmesi sonucunda ezilen halk kesimlerinde meydana getirdiği intikam hissi, İslâmiyette ancak binde bir oranındadır. Bu açık ve belirgin farklar ve ilgisiz kıyaslarla birlikte biz de Avrupalıların takip ettikleri yolu takip etmiş olsa idik, İslâm dünyasına bin yıl kaos hayatı yaşattıktan ve karmaşa içine sürükledikten sonra -şayet kıyas doğru ise- ancak Fransa'nın bugünkü durumuna gelmiş olurduk. Oysa Avrupanın hali hazır medeniyeti, taşıdığı birçok fenalıkları ve kötülükleri yüzünden bedava verilse bile alınmaması lazım iken, uğruna bin yıl sarfedilerek alınması nasıl makul olabilirdi.