Why can't we see Allah? | 1 Question – 1 Answer

Bazı kimseler, biz Allah'ı niçin görmüyoruz diyorlar.

Cevabını verir misiniz? Bu husus üzerinde de durmuştuk.

Görme meselesi bir hata meselesidir.

Şöyle diyeyim ben bunu.

İnsanın vücudunda mikroplar var.

Bir dişin dibinde belki milyon bakteri var.

Bunlar kendi ellerinde manivelerle, kazmalarla, küreklerle senin dişini yontmaya çalışıyorlar.

Yıpratmaya, aşındırmaya çalışıyorlar.

Halbuki sen ne tarrakalarını duyuyorsun ne de bunların mevcudiyetinden haberdarsın.

Onlar da bir tamamı seni göremezler ve esasen seni tam ihate edemezler.

Seni görüp ihate edebilmeleri için esasen senin dışında tamamen müstahil

ve aynı zamanda seni görebilecek teleskop gibi bir göze sahip olmaları lazımdır.

Demek ki bazen ihate edememe, görmeye mani oluyor.

Onlar sadece neyi görüyorlar? O anda muhatap oldukları şeyi görüyorlar.

Bir başka misal arz edeyim. Bu mikroalemden, makroalemden.

Büyük bir teleskopun başına oturalım. Işık hızıyla dört milyar sene ötesini göstersin.

Bütün kainat, mekan hakkında tam bir malumata sahip olamayacağız biz.

Belki sadece o teleskopla gördüğümüz saha hakkında bulanık,

esasen faraziyeler nevinden bir malumata sahip olacağız.

Ve bu faraziye ile yeni faraziye terkiplerine ulaşacak bir kısım malumat elde etmeye çalışacağız.

Biz burada da esasen kainatın idaresini, kainatın umumi şeklini,

kainatın muhtevasını ve mahiyetini göremeyecek ve idrak edemeyeceğiz.

Çünkü makroalemde de, yani teleskoplarla gördüğümüz alemde dahi tam bir ihataya sahip değiliz.

Görüyorsunuz ki elimize mikroskobu alsak veya ışık zışınlarıyla en küçük mikro varlıklara baksak,

o sahada esasen bir ihatasızlık gördüğümüz gibi makroalemde de bir ihatasızlık görüyoruz.

Şimdi Allah'a gelince, Celle Celaluhu, sadece bu yönde.

Efendimiz buyuruyor ki, sallallahu aleyhi ve sellem, Allah'ın bir arşı var.

Kemmiyetsiz ve keyfiyetsiz bu arşı tasavvur ediniz.

Yani ne hendesi düşününüz ne de riyasi düşününüz.

Sizin birleriniz, ikileriniz, üçleriniz yok orada.

Aynı zamanda sizin hendesi ölçüleriniz de yok, çeşitli buğutlarınız da yok.

Hendesenin ve riyasiyenin içine girmediği, giremediği ki kemmiyetsiz ve keyfiyetsiz diyoruz bir arşı var.

Bu arşı anlatırken buyurur ki Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem,

Allah'ın arşına nispeten bütün kevnü mekanlar,

yani ışık hızıyla trilyon defa trilyon sene ötelerde bulunan bütün daire-i kevnü fesat,

Allah'ın arşına nispeten çöle atılmış bir halka gibidir.

Arş-ı ilahiyle bütün kevnü fesadı yan yana getirseniz,

bütün kevnü mekan arşa nispeten çöle atılmış bir halka gibidir.

Ve o arş da esasen kemmiyet ve keyfiyet ölçüler içinde ele alınmaz.

Kürsü müthiş, ihatalı.

Ve Allahu Teala ve Tekaddes Hazretleri emir ve iradesini bu arştan ve o kürsüden tevhiz ediyor.

Hükmünü orada icra ediyor.

Şimdi siz bir bakıma kevnü mekana, bütün kainatlara nispeten mikrobik birer varlık mahiyetinizle,

bütün mekanı anlama gayretine kapılmanız nasıl abes bir işte, öyle de,

bütün mekanlar ona nispeten mikroskopik bir varlık haline gelecek olan Arş-ı Azam'ı öyle ihat edemeyeceksiniz.

Kaldı ki Arş-ı Azam, Allah'ın emirlerinin tevhiz mahallidir, icra mahallidir.

Cenab-ı Vacibül Hüküm bir kısım melaike-i kirama mukarrebine o işleri gördürtecek veya nezaret vazifesini verecek veya icra buyuracak.

Zat-ı İlahi hiç ihat edemeyeceğiz.

Onun için Kur'an,

Basar ve basiretler onu idrak edemez.

İhat edemez.

Görmek için ihat etmek lazımdır.

Halbuki o bütün basar ve basiretleri idrak buyurur, ihata buyurur.

Bir yönüyle bu.

Bir diğer yönüyle Allah Celle Celaluhu nur hicabıdır esasen.

Biz nuru da ihata edemiyoruz.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve selleme Miraç'tan dönüşte sahabi sordu,

Rabbini gördün mü?

Bir defa şöyle buyurdular, Ebu Zer naklediyor,

Nurun enna erahu.

Bir nur, ben nasıl görürüm onu, nereden göreceğim?

Başka bir yerde de buyurur ki, ben bir nur gördüm.

Halbuki nur mahluktur.

Allah münevver-ün nurdur.

Müzün nurdur, mukaddir-ün nurdur.

Nura şekil veren, biçim veren, tasviri yapan Allah'tır Celle Celaluhu.

Nur Allah değildir.

Belki nur da Allah'ın mahlukudur.

Başka bir hadisi şerifte tavzih buyurur,

Allah'ın hicabı nurdur.

Yani sizinle onun arasında bir nur vardır.

Binaenaleyh sizin göreceğiniz sadece,

Cenab-ı Hakk'ın nurunun gölgesinin gölgesinden ibaret olacaktır.

Bu itibarla yine göremeyeceksiniz.

Bir diğer yönüyle,

İbrahim Hakk'a hazretleri,

Bulunmaz Rabbimin zıddı ve niddi mislu alemde,

Ve suretten münezzehtir, mukaddestir Teâlâ Allah.

Rabbimiz zıddı yoktur evvela.

Bu çok mühimdir.

Rabbinin zıddı olacak ki görebilesin.

Yani sen ışığı görüyorsun. Neden?

Karşısında karanlık vardır ondan.

Allah'ın ne zıddı vardır ne de niddi vardır ki,

Karanlık ışığı gösterdiği gibi o da görünsün.

Işık karanlığa delalet ettiği gibi o da ona delalet etsin.

Binaenaleyh bir suret meselesi de bahis mevzu değildir, göremezsiniz.

Bir başka şey de fizik açısından diyeyim.

İnsan acaba görülmek üzere, önüne serildiği,

Teşhir maksadıyla kendisine gösterilmek üzere kendisine arz edildiği,

Şu kevnü mekanın kaçta kaçını görüyor?

Siz gördüğünüz şeyler hakkında bana bir rakam verebilir misiniz?

Mesela düşünelim ki,

Milyonda milyon görünmek üzere milyon defa şey, milyon cinste şey,

Milyon çeşitte şey bizim şu meşergah-ı alemde nazarımıza arz edilmiş.

Buyurun, görün, ibret alın ve Allah'ı alkışlayın denmiş.

Halbuki nazarımıza arz edilen bu şeylerin ancak milyonda beş veya altısını görüyoruz.

Beş veya altısını.

Milyonda geriye kalanı göremiyoruz biz.

Belli bir boyda, belli ışık dalgaları içinden, mor ötesi, kızıl ötesi falan,

Belli ışık dalgalarının ötesinde bir şey görüyoruz.

Bütün bunlar nazar-ı itibara alınarak bakılmalı.

Allah görülür mü, görülmez mi ona göre hükmetmeli.

Ama Allah görülür.

Ahirette Allah ona göre bir göz verir.

Ve sonra sen görürsün.

Yerâhul mu'minûne bi gheyri keyfin ve idrâkin ve darbin min misâli.

Aliülkar ediyor.

Müminler keyfiyetsiz Allah'ı cennette görecekler.

Allah cennette değil.

Müminler cennette, cennetten Allah'ı görecekler.

Orada bulunmak nasıl bir şeyse insana öyle bir hatalı bir görüş kazandıracak.

Fakat dikkat edin, işin öbür yönünü de söyleyeyim.

Fakat hiçbir zaman insanlar Allah'ı ihata edemeyecekler.

Belki herkes mirat-ı ruhuna göre görecek.

Buradaki fikir yapısına, kalbi hayatına, ruhi inceliğine göre görecektir.

Her gün ayat-ı tekviniye karşısında bin türlü kafa sancısı çeken de ona göre görecektir.

Büyük Nebi Hazreti Musa ona göre görecektir.

Nebilerin efhami Hazreti Muhammed ona göre görecektir.

Devrin mücrimleri de kendi çaplarına göre göreceklerdir.

Burada tabi İslam'ın araştırma, tefekkür etme bu sahaya büyük bir teşviki vardır.

Ahirette bay ve sultan olmak istiyorsanız,

burada kafa ve kalp yapınızı inkişaf ettirmeye bakınız.

Bir efendiye yakışır şekilde Allah'ı tanımak ve görmek arzu ediyorsanız,

kabınızı geniş tutmaya çalışın.

Himmetinizi âli tutun, bir kova ile gitmeyin ahirete.

Bir umman taşıyın yanınızda.

Bu da kalbi hayata bağlı.

Zayıf bir hadis, bazıları da mevzu diyor,

İbrahim Hakkı mevzuna ve zayıf olduğuna bakmadan tercüme eder.

Sığmam dedi halk arzu semaya,

kenzen bilindi dil madeninden.

Göklere ve yerlere sığmam ama müminin kalbinde kenzen bilinirim.

Bir hazine gibi.

Baktığı zaman mevcudiyetimi her yerden hisseder,

fakat ihat edemez, kavrayamaz.

Tuttum yakaladım derken daima boşa çıkar.

Ama hisseder vicdanında kalbinde.

Allah öyledir Celle Celaluhu.