İlem 42: Zerreler evamir-i tekviniyeye emirberdir

İ'lem [42]

Ey kardeş bil ki! Cenab-ı Hak Teâlâ, kemal-i kudretiyle kâinatın bütün zerratını şeriat-ı fıtriye ve evamir-i tekviniyesine birer emirber nefer yapmıştır. İşte bu sırdandır ki; meselâ bir sineğe emr-i tekvinîsiyle "Bu şekil ile ol, vücuda gel!" dediği gibi, aynı o suhuletle umum hayvanata da birden "Şu sıfatlar ve bu şekiller ve şu ömürler ile tekevvün ediniz, meydana çıkınız!" der demez, -iradenin ayn-ı kudret gibi hükmüyle- derakab emrolunduğu gibi külfetsiz olarak oluverip meydana çıkarlar.