Mülahazat

Her bir cüz'de ayrı ayrı letafet-i tevâfukiye görünüyor. Ve bazen cüz'lerin başı birbirine bakıyor. Mesela: Beşinci cüz'ün ikinci sahifesi sekiz, altıncı cüz'ün başı yine sekiz, yedinci cüz'ün başı yine sekiz, sekizinci cüz'ün başı yine sekiz. Bazen bir cüz'ün nihayet sahifesi diğer cüz'ün baş sahifelerine bakıyor. Mesela: Onuncu cüz'ün ahir yaprağında bir dokuz var. Onbirinci cüz'ün ikinci sahifesindeki dokuza bakıyor. Ve hâkezâ. Zahiri tevâfuksuz, hakikatda sırlı ve gizli tevâfuku var.

Her bir cüz'ün kendine mahsus bir letafet-i tevâfukiyesi var demiştik. Ezcümle: Onuncu cüz'ün başı, cüz'e muvafık on aded İsm-i Celâl geliyor. İki sahife sonradaki on adede tevâfuk ediyor. O iki on ortasında oniki ile sekiz düşüyor. O da iki on eder. Çünkü: Yaprak yaprağa bakıyor. Sonra ondan bir iner, iki dokuz gelir. Sonra onaltıdan sonra bir altı ile bir on gelir. Çünkü: Bir sahife bir yaprağa bakar. Sonra iki on ortasında bir yedi var. Sonra dokuz ile beşden sonra onbir geliyor.

Berkenar mushafların bazı sahifeleri sık yazılmış, kelimatı çok. Bazı sahifelerin kelimatı az olduğu cihetle; bir sahifede bulunması lazım gelen İsm-i Celâl, diğer sahifeye geçmiş. Onun için deriz ki : Onbirden biri arkasındaki sekiz gelse, dokuz olur. Birer yaprak fasıla ile iki dokuza muvafık olur. Sonra iki sekiz ortasında bir altı bulunuyor.

Hem mesela: Onbirinci cüz'ün başında onbir gelip, cüz'ün adedini haber veriyor. Sonra iki dokuz geliyor. Sonra iki yedi. Sonra latif bir tarzda üç altı, yine üç altı geliyor. Sonra üç, beş geliyor. Sonra sekiz, sekiz geliyor. Sonra üç, beş geliyor. Sonra İsm-i Rab ile beraber dört. Sonra dört, İsm-i Rab ile olsa beş. Ahirde yine beş.

Hem mesela: Onikinci Cüz'de tevâfuksuz bir tek var. Mesela: İki iki ortasında bir beş. Bazen bir sahife yaprağa baktığı cihetle; iki ile beş yedi, iki iki ortasında bir yedi. Sonra yine iki. Sonra üç, üç, üç. Sonra bir, bir. Sonra iki, iki. Sonra üç ve İsm-i Rab ile yine üç. Sonra iki iki ortasında bir beş geliyor.

İsm-i Celâl'in tevâfukât-ı adediyesi hem muntazamdır. Hem manidardır. Fakat bir parça dikkat ister. Çünkü: Risalelerde görünen tevâfuk gibi daima sahife sahifeye bakmıyor. Bazen sahife mukabiline değil, belki arkasına veya arkasının mukabiline bakar. Bazen bir yaprak atlar. Bazen bir sahife iki sahifenin mecmuuna bakar.

Mesela: Otuzbeşinci sahifede onüç aded Lafza-i Celâl gelir. Arkasında sekiz, sonra beş geliyor. Demek o onüç aded, bu iki rakama birden bakar ki: O da onüç ediyor. Ve hâkezâ. Hem bazen bir sahife iki sahifenin mecmuuna bakmakla beraber aynı sûretde iki aded gelir. Her biri onun bir cüz'ünü gösterir.

Mesela: sûre-i Tevbe'de yüzseksensekizinci sahifede onaltı Lafza-i Celâl geliyor. Arkasında altı geliyor. Altının arkasında on geliyor. Beraber yukarıdan okunsa onaltı olur. tevâfuk eder.

Sûre-i Ahzab'da yine dörtyüzyirmiikinci sahifede onaltı İsm-i Celâl geliyor. Zahiri tevâfuk yok. Halbuki: Bir sahifede daha evvel on geliyor. Ve mukabilinde altı var. Terkib edilse onaltı olur. tevâfuk eder.

Hem bazen İsm-i Rab ile beraber tevâfuk eder. Bazen sahife sahifeye değil, yaprağa bakar. Hem bazen sahife rakamına bakar. Dokuz rakamı çok defa sahife rakamına baktığı için, tevâfuktan çıktığını hissettim.

Elhasıl: Bazı esrar-ı gaybiye için tevâfukât şeklini değiştiriyor. Lafza-i Celâlin en latif cazibedar ve manidar bir tevâfuku şudur ki: Başta Fatiha sahifesiyle beraber yüzellibir sahifede, ellibir defa yedi ile sekiz geliyor.