Emerald Hills of the Heart with Emine Eroğlu — Fear and Reverential Awe

Değerli dostlarım, hepinizi selamlıyorum.

Bir Hz.

Pir okumaları dersinde daha beraberiz.

Bugün Çağlayan Dergisi'nin orta sayfa yazısını okuyacağız.

Yani Kalbin-i Zümrüt tepelerinde dolaşacağız.

Konumuz Haf-i Haşyet.

Bu Haf-i Haşyet yazısı, değerli dostlarım, Kalbin-i Zümrüt tepeleri

külliyatının, bu muhteşem eserin birinci cildinde.

Birinci cildinin başında, hatta altıncı bahistir kalp bahsi, biliyorsunuz,

kalbe girişin adımlarından sonra, tevbeyle başlar Kalbin-i Zümrüt tepeleri,

muhasebeyle devam eder.

İlk altı bahis kalbe giriş bahisleridir.

Sonra, kalpten sonra hüzün var, kalbin iksiri hüzün.

Sonra da Haf-i Haşyet var.

Haf-i Haşyet'ten sonra tahmin edersiniz, reca bahsi var.

Korku ve ümit arka arkaya anlatılan iki bahis.

Önce Haf-i Haşyet, sonra ümit anlatılıyor.

Öncesinde de zikrettiğim gibi hüzün ve kalp bahisleri var.

Dolayısıyla Haf-i Haşyet çok temel kalbi dirilten, Kalbin-i Zümrüt tepelerinin

giriş konularından birisi olan bir bahis.

Ümit ederim bereketli bir ders olur.

Elhamdülillahi Rabbil Alemin ve selatu ve selamu ala seyyidina Muhammedin ve

ala aleyhi ve sahbihi ve selim.

Euzubillahimineşşeytanirracim.

Bismillahirrahmanirrahim.

Rabbim işrah edin sadri ve yesirli emri vahve lükteten min nisaniyyet ve

hukamli velhamdülillahi ve emri ilallah.

Ümmühüm Allahümme sürün ve ibadühüm.

Evet, değerli dostlarım heyecanlıyım.

Haf-i Haşyet konusunu okuyacağız diye heyecanlıyım.

Muhteşem bir kavram Haf-i Haşyet bahsi.

O kadar, Hoca Efendi o kadar güzel, o kadar harikulade anlatıyor ki

bahsi.

Biraz böyle hani hakkını veren ve endişesi de duyuyorum.

Rabbimiz ilhamlarımızı coştursun.

Kalbimize inşirah versin.

Dilimizin bağını çözsün.

Ve öyle ifadelendirebilmeyi nasip etsin.

Kalplerimizi tesir ettirsin.

Burada yapacağımız dersi, okuyacağımız cümleleri inşallah.

Evet, vakit kaybetmeden başlamak istiyorum.

Arapça'da korkma, ürperme, irkilme manalarına geliyor Haf.

Haf, korkma, ürperme, irkilme manalarına geliyor.

Istilahi manası itibariyle şer'an haram olmayıp da daha hafif mertebede memnu.

Yani yasak bulunan bir şey işlemekten sakınma anlamına geliyor.

Şimdi istilahi manası bizim için önemli.

Çünkü bu kalbin zümrüt tepeleri kavramları, kalbin zümrüt tepeleri yolculuğu

bir seyri sülük değerli dostlarım.

Seyri sülük ne demek biliyorsunuz.

Seyri sülük bir salikin, yani Allah'a ulaşmaya azmetmiş olan bir yolcunun

yoldaki kavramları.

Bediüzzaman Hazretleri manen terakisi olmayan insanlara avam diyordu.

Biz manevi terakimiz olsun istediğimiz için bu dersleri yapıyoruz.

Bu bizim üçüncü kalbin zümrüt tepeleri dersimiz biliyorsunuz.

Sızıntı'nın, çok özür dilerim Çağlayan'ın orta sayfa yazıları bir ırmak

olarak kalbin zümrüt tepelerine doğru akıyor.

Baş yazıları bir ırmak olarak çağ ve nesil serisine doğru akıyor biliyorsunuz.

Biz üçüncü dersimizi yapıyoruz kalbin zümrüt tepeleri dersi.

Üç derste aslında kalbin zümrüt tepelerinin ilk cildinden temel kavramlar

üzerinden hareket ettik.

Kalbin zümrüt tepeleri, seyri sülük'ün kavramları.

Bunu şunun için zikrediyorum.

Hani şer'en haram olmayıp daha hafif bir mertebede yasak bulunan bir

şeyi işlemekten sakınmaya hav.

Yani şer'en haramların içerisine batmış olma zaten bir seyri sülük'ün

olmayışına işaret ediyor.

İnsanın günahların içerisine batmış olması, gafletin içerisine batmış olması

daha çok reca'ya olan ihtiyacını ortaya koyuyor.

Yani ümidi olan ihtiyacını ortaya koyuyor.

Oradan çıkabileceğine olan bir ümidi.

Tabi ümit derken kuru bir temenniyi kastetmiyorum biliyorsunuz.

İstiğfar olmadan af olmaz.

Hasenat olmadan amel olmaz.

Değerli dostlarım dolayısıyla hani insan bir günahın içerisine batmışsa orada

ümide ihtiyacı oluyor.

Tutunup oradan çıkabilmek için.

Allah'ın rahmetine iltica edebileceğine olan bir ümit, bir sığınma arzusu.

Yol bulup da oradan çıkabileceğine dair bir ışığa ihtiyacı oluyor insanın.

Dolayısıyla reca kavramıyla hav kavramı birbirini tamamlayan kavramlar.

Bunu bahsenin içerisinde de göreceğiz.

Fakat ümidin zıttı yeis.

Burada hav ile yeis'i birbirine karıştırmamak gerekiyor biliyorsunuz.

Yeis Allah'ın rahmetinden ümit kesmek demek.

Yeis bir kafir sıfatı.

Reca duygusunu insanın ümidini yitirmesi anlamına geliyor biliyorsunuz.

Ümidini tüketmesi anlamına geliyor.

Oysa Cenab-ı Hak bize daima bir ümidin aydınlığını bahşediyor.

Lütfuyla inayetiyle bahşediyor.

Ne kadar günahın içine batmış olursak olalım.

Oradan toparlanıp da Allah'a çıkabileceğimize ilişkin bir ümit ipi,

bir hablulah uzatıyor Cenab-ı Hak bize.

Biz de ona tutunup o günahlardan çıkmaya çalışıyoruz.

Zaman zaman siz de bunu kendi mahiyetinizde hissediyorsunuzdur.

Arkadaşsızlıktan, namazlarımızı ya da ubudiyetlerimizi kalbimizin itminanına

dönüştürememekten, yani hakkıyla eda edememekten ya da eserlerden,

kaynaklardan, hakkıyla beslenememekten kaynaklanan bir takım ataletler, bir

takım gafletler hayatımızı, etrafımızı bürüyebiliyor.

O durumlarda da yine ümidin ipine sarılmayan ihtiyacımız var.

Reca işin bir tarafı, o da zamanı geldiğinde bizim mütala edeceğimiz

kavramlardan bir tanesi.

Ama haf duygusu, yani korku duygusu, değerli dostlarım, bizi günah işlemekten

alıkoyan bir duygu.

Dolayısıyla haf duygusu eğer seyri sülokun bir adımı haline gelmişse, yani

bizim avamlıktan çıkmaya yönelik bir çabamız varsa, ki Bediüzzaman Hazretleri

avamlığı öyle tanımlıyor, zikrettiğim gibi tanımlıyor, manen teraki etmemek

hali olarak tanımlıyor.

Hoca Efendi de Kalb-i Zümrüt Tepeleri'nde bize diyor ki, biz

nerede duruyoruz?

Avamlığa razı olmama makamında duruyoruz.

Avamlığa razı olmayıp da ondan sıyrılıp çıkma çabası içerisinde aslında Kalb-i

Zümrüt Tepeleri dersi yapıyoruz.

Hepimizin çok ihtiyacı olan bir ders Kalb-i Zümrüt Tepeleri dersi.

Üstadımız hayvaniyetten çık, cismaniyetten kurtul, kalbin ve ruhun dereceyi

hayatına yüksel diyordu ya.

İşte bizim kalbim ve ruhun dereceyi hayatına yükselebilmek için avamlıktan

kurtulmaya ihtiyacımız var ve böyle bir çabaya ihtiyacımız var.

Bu dersi, Kalb-i Zümrüt Tepeleri dersini ilk yaptığımızda arkadaşlardan

bazıları dediler ki, biz bu eserleri, bu makaleleri anlamadığımız duygusuyla,

düşüncesiyle okumuyorduk, kapağını bile açmıyorduk.

Bu kitaplar bizim için çok yüksek kitaplar, high level kitaplar diye.

Oysa öyle değil değerli dostlarım.

Anlama çabası bizim için çok önemli bir çaba.

Avamlıktan kurtulma çabası bizim için çok önemli bir çaba.

Biraz kanatlanmak isteyen birisinin yerçekiminin baskısından kurtulma çabasına

benziyor bu.

Öyleyse haf kavramını da biz genel manasıyla bir haf kavramı olarak ele

almayacağız.

Biliyorsunuz Bediüzzaman Hazretleri Hücumata Sitte diye bir risale yazıyor.

Hücumata Sitte şeytanın insana altı nüfus kanalı demek.

İnsana nüfuz ettiği ve onu mağlup ettiği temel altı tane damara, altı

tane koridora hücumata sitte diyor Bediüzzaman Hazretleri.

Oralardan şeytan bize nüfuz ediyor ve onların ilk altı nüfus kanalının ilki

korku.

Şeytan insandaki korku damarını çok fazla işlettiriyor.

Umumi manasıyla korkuyu Bediüzzaman Hazretleri o bahiste anlatıyor.

Burada da göreceksiniz aslında haf duygusu bizi o başka türlü korkmaktan da

alıkoyan bir duygu.

Çünkü haf Allah'a müteveccih olan bir duygu ve bizi tutan günaha

girmekten alıkoyan bir duygu olmakla beraber bakın seyri sülukun bir adımı

olması noktasında bırakın hani günahları şerhan haram olmayıp daha hafif bir

mertebede yasaklanmış bulunan bir şeyi işlemekten sakınma anlamına geliyor.

Tasavvufi terminolojide.

Onu işlemekten sakınma haram değil ama Allah'ın emirlerine muhalefet etme

korkusu, ürpertisi haf bizim için.

Dolayısıyla haf sofilerce, tasavvuf ehlince şöyle tanımlanıyor.

Reca duygusunun yanına konuluyor.

Hak yolcusunun emniyete düşüp aldanmaması ve kuruntulara kapılıp kalmaması için

manevi seyri seferde hem bir denge unsuru olarak tanımlanıyor.

Hem de insanın naz ve şata hata yani bir takım taşkınlıklara götürecek

düşünceleri tadil eden bir iksir kabul ediliyor.

Yani haf bir iksir, tasavvuf ehlince bir iksir, nasıl bir iksir?

Reca'nın yanında duruyor ve Reca bir ümit ya, Reca'yı bir

ümit olarak algılatan duygu aslında haf duygusu.

Yoksa insan Reca'dan gerçekten de kuru bir takım temennilere doğru kayabilir.

Yani amelsiz bir, hasenatsız bir, amelsiz bir mağfiret beklentisi, istiğfarsız

bir mağfiret beklentisi içerisine düşebilir.

Dolayısıyla da haf onu dengeliyor, Reca'yı dengeliyor.

Aldanmasına mani oluyor kulun, kuruntulara kapılmasına mani oluyor ve onu

manevi seyri seferinde daima dengeliyor.

Bir temkin olarak onu dengeliyor ve onun da nazlının şata hata düşmesine

mani oluyor.

Bir takım taşkınlıklara girmesine, hatta aşan cümleler kurmasına, naza

girmesine mane oluyor.

Bizim hakkımız diyor Bediüzzaman Hazretleri, senin hakkın nazı değil niyazdır.

Biz niyaz ehliyiz.

Dolayısıyla da tadil için yani naza müteveccih, taşkınlıklara mütevecih, Allah

'a karşı saygısızlıklara, saygısızca ifade ve ibarelerden kendimizi mahfuz

tutabilmemize ilişkin bir kavram, haf kavramı bizim düşüncelerimizi tadil

ediyor, düzenliyor, kıvama sokuyor.

Bir iksir olarak kabul ediliyor.

Şimdi Kuşeyri, Kuşeyri değerli dostlarım, o hafı şöyle tanımlıyor, diyor ki

mana yolcusunun Allah'ın sevmediği, hoşlanmadığı şeylerden sakınmasını ve uzak

kalmasını sağlayan gönlün derinliklerinde bir korku duygusudur diyor haf.

Kuşeyri'nin tanımlamaları bize çok fazla yol gösteriyor biliyorsunuz tasavvufi

ıslahı anlayabilme noktasında.

Kuşeyri diyor ki mana yolcusunun, bakın bizi ne güzel tanımladı Kuşeyri, Allah

bizi öyle etsin, bu bizim duamız olsun, biz mana yolcusu olalım.

Biz avamlıktan kurtulma çabası içerisinde bir mana arayışına, mana avcılığına

girişmiş olan, Allah'ın inayetine sığınmış da yola koyulmuş olan seyir-i

sülük erbabından olalım inşallah.

Asla ve kat'a avam olmaya rıza göstermeyelim.

Kendimizi böyle havasmış gibi de kabul edip, böyle bir şatahata bakın orada

da taşkınlık var, orada da problem var.

Kendimizi şatahata da salmayalım, kendimizi havasmış gibi görmeyelim.

Kendimizi konumlandırdığımız yer tam Hoca Efendi'nin işaret ettiği yer olsun.

Avamlıktan kurtulma çabası içerisinde yola çıkmış olan insanlar olarak görelim

kendimizi.

Rabbimiz bizim menzili maksuda eriştirsin.

Dolayısıyla Kuşeyri bizi mana yolcusu olarak tanımladıktan sonra diyor ki Allah

'ın sevmediği, hoşlanmadığı şeylerden kulun sakınmasını sağlayan bir duygu, haf

duygusu.

Bir korku o.

Benliğin derinliklerinde, gönlün derinliklerinde bir duygu.

İnsanı böyle Allah'ın razı olmadığı, sevmediği, hoşlanmadığı şeylerden muhafaza

ediyor.

Onlardan uzak kalmamızı sağlıyor.

Neden hoşlanmayacaksa Cenab-ı Hak onunla bizim aramıza mesafe sokuyor.

Mağrible maşrığın arasındaki mesafeler kadar Allah'ın hoşlanmadığı şeylerde

bizim aramızı ayırıyor haf duygusu.

Bu yorumu kritik ederken daha çok fark ediyoruz ki bu gelecekle alakalı

bir kavram olarak tanımlıyor hafı.

Bakın bu çok önemli bir ayrıntı.

Hafı bakın gelecek.

Gelecek buutlu bir bakış bu.

Yani yapmayacağız ki, oradan uzak duracağız ki bu sonuçlar ortaya çıkmasın.

Bu yönüyle geleceğe bakıyor.

Allah'ın hoşlanmadığı şeylerden uzak duracağız ki takva dairesi içerisinde

kalabilirim.

Evet haf ya bir insanın arzu etmediği şeylere maruz kalacağı endişesinden veya

isteyip de bilediği şeyleri kaçıracağı düşüncesinden kaynaklanır ki her iki

durumda da istikballe alakalıdır.

Bakın hafın iki temel beslendiği damar var.

Bir tanesi isteyip dilediğimiz şeyleri elde edememe korkusu.

Bir de arzu etmediğimiz şeylere maruz kalacağımız endişesi.

Bu dünyevi korkularda da böyle.

Arzu etmediğimiz şeylere maruz kalacağımız endişesi bir taraftan hafıza

sebebiyet veriyor.

Bir de isteyip dilediğimiz şeyleri elde edememe korkusu.

Hani işte menfaatlerimizi kaybedeceğimiz düşüncesi bir taraftan korkuya

sebebiyet veriyor.

Dünyevi olarak da böyle.

Bir taraftan da arzu etmediğimiz şeylere maruz kalacağımız.

İnsanları bu damarla korkutuyorlar biliyorsunuz.

En esaslı damardır diyor Bediüzzaman Hazretleri.

İnsana şeytanın nüfuz ettiği damar.

Ama bunların ikisi de gelecek kaygılı.

İkisi de geleceğe bakıyor.

Bediüzzaman Hazretleri de insan maziden elem alır, gelecekten kaygı alır.

Gelecek zamandan kaygı alır diyordu.

Şöyle mi olacak, böyle mi olacak?

Şu menfaati elde edemeyecek miyim?

Elimden şu mu alınacak, başıma şu mu gelecek?

Hep gelecek zaman bizim için kaygıların mahzeni gibidir.

Geçilmiş zaman elemlerin mahzenidir.

Yaşadık, tecrübe ettik ve onların üzerimizdeki izleri, onların üzerimizdeki

tortuları, hafızamıza kazınan, bilincimize kazınan o menfi izler maziden bugüne

iltihap akıttırıyor, elem akıttırıyor.

Ama müstakbele baktığımız zaman biz müstakbeleyip kaygıların biçimlendirdiğini

görüyoruz.

Ve bu iki durumda yani korkuyu besleyen bu iki durumda gelecek yörüngeli,

istikballe alakalı Aslında diyor Hoca Efendi, Kur'an-ı Kerim'de pek çok

ayatı, beyinatla amel ve davranışların ilerideki neticeleri nazara verilerek

istikbal buğutlu bir dünya kurmak hedeflenir.

Bu çok önemli.

Kur'an'ın bir dünya inşa ediyor ya Kur'an, bu Kur

'an'ın inşa ettiği dünya istikbal buğutlu bir dünya.

Çünkü Kur'an bize sürekli amellerimizin neticeleri hakkında bilgiler veriyor.

Bize alıyor Kur'an-ı Kerim, götürüyor kendi ahirimize götürüyor.

Çoktur biliyorsunuz cennet ve cehennem ayetleri, çoktur cehennemliklerin

hallerinin bize anlatılması, cennetliklerin hallerinin bize anlatılması Kur'an

-ı Kerim'de.

Çünkü Kur'an-ı Kerim gelecek buğutlu bir dünya inşa ediyor.

Yani biz dünyadayız ama ahiret var.

Dolayısıyla dünyaya ahiret varmış bilinciyle biçimlendirebilmek, kendi

benliğimizi ve harici alemi ona göre şekillendirmek, ona göre biçimlendirmeyi

esas alıyor Kur'an-ı Kerim.

Bu Kur'an-ı Kerim'in bakın Kur'an'ın felsefesini anlayabilme

noktasında önemli, Kur'an-ı Kerim istikbal buğutlu bir dünya kurmayı

hedefliyor.

O yüzden de bize pek çok ayatı, beyinatıyla amel ve davranışlarımızın

neticelerini gösteriyor Cenab-ı Hak.

Üstad bu neticeleri tanımlarken ağaç metaforunu kullanıyor, onu da Kur'an-ı

Kerim'den alarak kullanıyor hatırlayacaksınız.

Ne oluyor?

Bir amel ya bir tuğba ağacına ya da bir zahkum ağacına benzetiliyor

kendi amellerimiz.

Kur'an bize o zahkum ağacının meyvesini gösteriyor ya da tuğba ağacının

meyvesini gösteriyor.

Ve biz o tohumu yeşertirsek kendi mahiyetimizde hangi tohumu sularsak hangi

mahsuyla karşılaşacağımızı Kur'an-ı Kerim'de izlerini sürebiliyoruz.

Yani bir haset, kıskançlık, hazımsızlık duygusuyla yol alırsak onun mahsulü

nedir onu bize Kur'an-ı Kerim gösteriyor.

Diyerkanlıkla, cömertlikle, efendim fedakarlıkla yol alırsak onun mahsulü nedir

onu da Kur'an-ı Kerim bize gösteriyor.

Tekrar edelim Kur'an-ı Kerim istikbal buğutlu bir dünya kurmayı hedefliyor.

Onun kurmak istediği dünyada geleceği iyi kötü semereleriyle bir ruh, bir mana,

bir düşünce hatta bir aksesuar olarak görmek her zaman mümkündür.

Kur'an-ı Kerim'in tasvirlerine bakın hangi sureyi alırsanız alın hangi

kıssayı ele alırsanız alın hep orada gelecek zamanı görüyorsunuz.

Sizi alıyor Kur'an-ı Kerim ahire götürüyor, akıbetinizi götürüyor, sizi kendi

ölümünüze götürüyor, hesaba götürüyor, kabre götürüyor, hesaba götürüyor,

mizana götürüyor, sırata götürüyor.

Dolayısıyla gelecek zaman o Kur'an-ı Kerim tabloları içerisinde daima bir

mana, bir düşünce, bir hatta bir aksesuar olarak daima bulunuyor.

O müntesiplerinin gönlüne bütün bir hayat boyu akıbet endişe olmayı aşılar ve

ayaklarını her zaman yere sağlam basmalarını hatırlatır.

Bu akıbet endişe olmak kavramı bizim için önemli, Hoca Efendi'nin sürekli

hatırlatır bir kavram biliyorsunuz ve bu konuda çok böyle ezberlediğiniz ve çok

önemsediğiniz bir cümlemiz de var.

Akıbetinden endişe etmeyenin akıbetinden endişe edilir diyoruz.

Akıbet endişe olmak bu yolun yani yürüdüğümüz yolun saliklerinin en mümeyyit

vasıflarından bir tanesi.

Akıbet endişe olmak yani akıbetimizden korkmak, bu amellerimizle şu anki

amellerimizle ne ile karşılaşacağımız konusunda endişe duymak.

Yani Kur'an madem ki gelecek buutlu bir dünya inşa ediyor, biz

de kendi dünyamızı gelecek buutlu olarak inşa edebilmeliyiz.

Gelecekteki semerelerini, şu amellerimizin onların hepsi madem ki yani madem ki

yeryüzü bir mezradır attığımız tohumların, duygularımızla, düşüncelerimizle,

eylemlerimizle attığımız tohumların hangi semereler, hangi mahsuller vereceğine

ilişkin Kur'an'ın işaretlerini takip edebilmemiz gerekiyor.

Çünkü biz biliyorsunuz amellerimizle kendi ruhumuzu da kodluyoruz.

Onların kendi ruhumuza neyi kodluyorsak, hangi duyguları kodluyorsak, hangi

amelin izlerini kodluyorsak onun mahsulleriyle ahiret aleminde karşılaşıyoruz.

Dolayısıyla Kur'an bize her zaman ayağımızı sağlam basmayı hatırlatıyor.

Bediüzzaman Hazretleri de hatırlayacaksınız, hazaret dikkatle bas diyordu.

Dikkatle bas.

Dikkatle basmak bir uyarı, sağlam basmak bizim için bir uyarı.

Neyin uyarısı?

Diyor ki Bediüzzaman Hazretleri, bir tane, bir lokma, bir bakış, bir dokunuş,

bir öpüşle batma.

Bir kelimeyle batabilir insan, bir dokunuşla batabilir, elini harama uzatarak

batabilir.

Bir öpüşle batabilir, o yüzden dikkatle basması gerekiyor, hazer etmesi

gerekiyor.

Kur'an-ı Kerim'de Cenab-ı Hak bize hiç hesaba katmamış oldukları

şeyler Allah tarafından karşılarına çıkarılıverir diyor.

Zümer suresi 47.

ayette sonra bir başka ayeti kerime, bir başka ferman.

Bu da Kehf suresi 103 ve 104.

ayetler.

Bakar mısınız ayete, de ki amellerin bütün bütün boşa gidenini size haber

vereyim mi?

Onların ameli ki dünya hayatında bütün çalışmaları boşa gittiği halde

kendilerini güzel iş yapıyor sanmaktadırlar.

Ne büyük bir yanılgı görüyor musunuz?

Kendisini güzel iş yapıyor sanmaktadır.

Oysa bütün ameli boşa gitmiştir.

Üstadın da bu konuda çokça uyarısı var biliyorsunuz.

Sen kendini recülü facir bil diyor Bediüzzaman Hazretleri.

Kendini recülü facir bil çünkü Cenab-ı Hak recülü facire de güzel

işler yaptırmıştı.

Recülü facirin hükmü oydu biliyorsunuz.

Allah onun eliyle hizmet ettirmişti.

Onun eliyle Uhud'da kafirleri, müşrikleri yere sermişti ama o amelinden

hissedar olamamıştı.

Bu bizim için o kadar büyük bir uyarı ki huzura gittiğimizde bununla

yüzleşmek riski var.

O yüzden dünya derken insanın kendini recülü facir bilmesi, Allah'ın recülü

facirlere de hizmet ettireceğini bilmesi bu akıbetten insanı muhafaza buyurur.

Burcu Efendi bu bahsi anlatırken hani işte cenazem kalabalık olsun, okullara,

hastanelere adım verilsin, efendim namımı alsın yürüsün, alkışlanayım, hüsnü

kabul göreyim, gittiğim yerlerde ayağa kalkılsın.

Bunun gibi beklentiler, hatta bir aferin beklentisi içerisinde bile olmak.

Bütün bunların ne kadar boş kuruntular olduğunu anlatıyordu.

Araplar da cömertti Efendimiz neşret ettiği zaman biliyorsunuz ama onların

cömertlikleri sadece şanları yürüsün içinde, sadece bir rekabet içinde,

kavimlerinin rekabeti içinde, isimlerini duyurabilmek, şanlarını yürütebilmek

içinde cömertlikleri.

Oysa Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellemin yolculuğunda dünya kadar malı olsa

hepsini verse ondan bir cümleyle bile bahsetmeyen bir âli cenaplık görüyoruz

biz.

Böyleyse insanın amellerinin ziyan olup gitmesi ne kadar kolay ve huzur-u

ilahiyeye çıktığı zaman da de ki amellerin bütün bütün boşa gidenini size

haber vereyim mi?

Onların ameli ki dünya hayatında bütün çalışmaları boşa gittiği halde

kendilerini güzel iş yapıyoruz sanmaktadırlar.

Kendilerini hizmet ediyoruz sanmaktadırlar.

Önde koşuyoruz sanmaktadırlar.

Kendilerini çıkıp insanlara bir şey anlatıyoruz sanmaktadırlar.

Allah bizi bu akıbetten muhafaza buyursun.

Gönülleri hoplatan bu beyanlar, Kur'an-ı Kerim'in bu beyanları değerli

dostlarım, daha pek çok ayetler var bunlar gibi.

Bakın bunlar bize hep akıbeti haber veriyor ve bize hep Kur'an

-ı Kerim hep akıbet yörüngeli bir dünya inşa ediyor.

Bize diyor ki bakın böyle bir akıbetle karşılaşmaktan korkun.

Bu bir uyarı, bu bir tenzir, bu bir uyarı bizim için.

Kötü yolun encamından sakındırma ayetleri bunlar ve bunun gibi pek çok ayet

var Kur'an-ı Kerim'de.

Bunlar insanın hayat dantelasının öteden getirilmiş atkı ipleri gibidirler.

Ne güzel bir ifade bakın.

Hayat dantelamızın, Hoca Efendi'nin bu dantela nakış, bu benzetmeleri ne kadar

çok, bu dişil benzetmeleri ne kadar çok kullandığına dikkatimizi çekmek

istiyorum.

Diyor ki Hoca Efendi bakın bunlar insanın kendi hayat dantelasını örgülerken,

örerken ötelerden, öteden, ölümün ötesinden getirip de o nakşa eklediği atkı

ipleri gibidir.

Bu iplerle hayatını kaneviçe gibi, bu iplerle hayatını kaneviçe gibi örenlere

ne mutlu.

Allah bizi de onlardan eylesin, bu da duamız olsun.

Allah bizi ötelerden getirdiği atkı ipleriyle, dantel ipleriyle nakış

örenlerden, hayatın nakışlarını, bugünün nakışlarını, ötelerden getirdiği atkı

ipleriyle, uzattığı atkı ipleriyle örenlerden eylesin inşallah.

O nakışları öyle dokuyanlardan eylesin.

Kur'an sık sık bunlarla gönüllerimize uhrevilik aşılar ve gözlerimizi sürekli

okumaya çevirir.

Böyle yapmak suretiyle bu ayeti kerimelerle Kur'an bize sürekli bir aşılama

yapıyor.

Aşılıyor bizi Kur'an, uhrevilik aşılıyor.

Şu fani dünyada, şu fani alemde, şu dünya hayatının geçiciliği içerisinde Kur

'an-ı Kerim o geçiciliğe bir aşı yapıyor.

Beka aşısı yapıyor Kur'an-ı Kerim bize.

Bize mahiyeti hakikiyemizi hatırlatan aşılamalar yapıyor ve gözümüzü sürekli

olarak okumaya çeviriyor.

Cenab-ı Hak nurlu beyanında bizi huzuruna celp ve niyetiyle şereflendirmek için

çok defa hafı bir kamçı olarak kullanır.

Bu kamçı tıpkı annenin itapları yavruyu onun şefkat kucağına ittiği, çektiği

gibi insanı ilahi rahmetin enginliklerine cezbeder ve onu cebri lütufların

varidatı ile zenginleştirir.

Bu itibarla Kur'an-ı Kerim'de haf-u haşyet ile tüllenen her

emir ve direktif bir buğduyla ürpertici görülse de diğer yanıyla rahmet

televimli ve inşirah vericidir.

Üstad diyordu ya değerli dostlarım, hafullah'ta azim bir lezzet var diye.

Allah'tan korkmakta azim bir lezzet var diyordu Bediüzzaman Hazretleri.

Hatta haf bir kamçıdır dedi buydu hoca efendi.

Bu cümleyi üstad kullanıyor biliyorsunuz.

Haf bir kamçıdır insanı rahmetin kucağına atar diyordu üstadımız.

Hatta onu Bediüzzaman Hazretleri'nden bir okuyalım isterseniz.

Diyor ki üstadımız, kamil insanlar diyor hafullah'ta Allah'tan korkmakta öyle

bir lezzet bulmuşlardır ki kendi hav ve kuvvetlerinden teberri edip Allah'a

sığınmışlardır.

Adizi ve havfı kendilerine şefaatçi yapmışlardır.

Halika zülcelal'den havf etmek Allah'tan, halika zülcelal'den, zülcelal diyoruz

bakın zülcelal.

Onun celalinden korkmak, havf etmek, onun rahmetinin şefkatine yol bulup iltica

etmek demektir.

Bakar mısınız cümlenin güzelliğine Allah'tan korkmak demek, onun celalinden

korkmak demek, onun rahmetinin şefkatine yol bulup iltica etmek demektir.

Haf bir kamçıdır onun rahmetinin kucağına atar.

Haf bir kamçıdır bu cümleyi de unutmamanızı rica ediyorum değerli dostlarım.

Haf bir kamçıdır insanı Allah'ın rahmetinin kucağına atar.

Malumdur ki bir valide mesela bir yavruyu korkutup sinesine celbediyor.

O korku o yavruya gayet lezzetlidir.

Çünkü şefkat sinesine celbeder.

Tam böyle annenin sinesine doğru çeker o korku o çocuğu.

Halbuki bütün validelerin şefkatleri rahmet-i ilahiyenin bir lemasıdır.

Demek havfullah'da azim bir lezzet vardır.

Madem havfullah'da böyle bir azim lezzet bulunsa, muhabbetullah'da nasıl

nihayetsiz bir lezzet bulunduğu malum olur demişti Bediüzzaman Hazretleri.

Hatırlayacaksınız bunu da 7.

Söz'den.

Şimdi Hoca Efendi aynı cümleleri burada tekrar ediyor, benzer manaları tekrar

ediyor ve bize diyor ki Havf bir kamçıdır ve Cenab-ı Hak

o kamçıyla beraber bizi rahmetin kucağına atar.

Huzuruna bizi celbeder, bizi maiyetine alır.

Yani bizi yakınlığıyla şereflendirir.

Annenin kucağı benzetmesi çok başat bir benzetme burada.

Çünkü annenin sinesi rahmet sinesidir.

Anne çocuğunu uyararak, onu korkutarak kendi rahmet sinesine nasıl

celbediyorsa, Cenab-ı Hak da bizi cebri lütuflarının, varidatının,

hediyelerinin, ilhamlarının, lütuflarının, ikramlarının sinesine celbeder.

Onlarla bizi şereflendirir.

Havfullah'la bizi kendi rahmet sinesine celbetmek suretiyle.

Bu itibaren Kur'an-ı Kerim'de havf ve haşiyetle tüllenen her emir

ve direktif bir buğduyla ürpertici görünse de diğer yanıyla rahmet tenebünü ve

inşirah vericidir.

Kur'an-ı Kerim'deki bu havf ve haşiyetle tüllenen her emir ve

direktif, Allah'ın bizi bütün korkutmalarına lütfen böyle bakın Kur'an-ı

Kerim'de.

Havf ve haşiyetle tüllenen her emre böyle bakın bir buğduyla ürpertici gibi

görünse bile size diğer yanıyla rahmet tenebünü olarak görün onları ve bize

kalbimize ne kadar çok inşirah verdiğine dikkat edin.

Ayrıca Cenab-ı Hak'tan havf edip ona karşı saygılı olan bir vicdanı,

başkalarının kasvetli ve rahmet canibine yönlendirmeden uzak, yararsız hatta

zararlı korkularından kurtarması bakımından ayrı bir önemi arz eder.

Kurtulması bakımından önemi arz eder.

Bu buğda zikrettiğim gibi Bediüzzaman Hazretleri Hücumat-ı Sitte Risalesi'ndeki

korku marazını anlatırken yaptığı bir vurgu buğda.

Biz Allah'tan korkarsak başkalarından korkmaktan kurtuluyoruz.

Allah'tan korkarsak bizi öldürmekle, itibarsızlaştırmakla, efendimiz

sevdiklerimizle, malımızı mülkümüzü elimizden almakla, bizi yurdumuzdan

etmekle, başka şeylerle korkutamıyorlar ya da menfaatlerimizi elimizden almakla

bizi korkutamıyorlar.

Eğer Cenab-ı Hak'tan korkarsak ona karşı saygılı olan bir insan vicdanı

başkalarının korkularından kurtuluyor.

Üstelik o başkalarının korkuları da gayet kasvetli ve insanı rahmete

yönlendirmeyen korkular.

Biliyorsunuz korku diyor Bediüzzaman Hazretleri iradeyi felç eden bir duygudur.

Korku iradeyi felç ettiği için insanı insan olmaktan sukut ettiriyor.

Onu iradesiz bir varlık haline getiriyor.

Öyleyse bizi bu kadar kasvetli, rahmete asla yönlendirmeyen, insan korksa Allah

'ın rahmeti sinesine saklansa işte o bir rahmet canibidir.

Ama öyle korkular var ki yeryüzünde başkalarından korktuğumuzda Allah'tan

korkamaz hale geliyoruz.

Başkalarından korktuğumuzun duygusu bizi şerre sevk ediyorsa, bizi hayra

teveccüh etmekten alıkoyuyorsa, işte o zaman rahmet sinesine celb olamıyoruz ve

kasvetli, zararlı bir korkunun içerisine düşmüş oluyoruz.

Cenab-ı Hak nur efşan ve ümit bahş beyanlarında yer yer, nur

saçan beyanlarında Cenab-ı Hak Kur'an-ı Kerim'de ve üsinelerimize ümit

aşılayan beyanlarında eğer gerçek müminler iseniz onlardan korkmayın, benden

korkun diyor Ali İmran Suresi 175.

ayet.

Bakın cümle o kadar güzel ki ayet çok da açık.

Eğer gerçek müminler iseniz, mümin olduğu iddiasında olanlar değil, gerçek

müminler iseniz, onlardan değil, benden korkun diyor Cenab-ı Hak.

Firavun'dan korkmayın, benden korkun.

Hapse düşmekten korkmayın, benden korkun.

Hapse düşmekten korkmayın derken, hapse gireceğiz endişesiyle yolunuzdan

dönmeyin.

Efendim, itibarsızlaştıracağız düşüncesiyle Allah'ın yolundan dönmeyin

kastediliyor.

Onlardan korkmayın diyor Cenab-ı Hak, benden korkun.

Sırata müstakimde kalın.

Ne kadar canınızla bile tehdit etseler sizi yine de benden korkun diyor

Cenab-ı Hak, onlardan korkmayın.

Buna da biliyorsunuz Allah'tan korkup başka şeylerden korkmama haline ıslılahta

biz şecaat diyoruz.

Sadece Allah'tan korkma, Allah'tan gayri hiçbir şeyden korkmama.

Hz.

Ali şecaat kahramanıdır biliyorsunuz, peygamberlerin ortak vazıflarıdır.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellemin şecaatine dönüp baktığımızda, Hz.

Ali'nin bile savaşın kızıştığı zamanlarda Efendimizin arkasına sığındıklarının

beyanını görüyoruz.

Şecaat, Allah'tan korkma, ondan gayri hiçbir şeyden korkmama hali.

Allah bizi şecaat ehli etsin.

Cenab-ı Hak buyuruyor işte diyor ki bize onlardan korkmayın, benden korkun

buyurarak, insan mahiyetindeki korku hissenin sağa sola dağıtılarak dağınıklığa

düşürmemesi gerektiğini bize salıklıyor.

Biliyorsunuz ifrat ve tefridi var korkunun da.

Sağa sola dağıtmamak lazım o korkuyu.

Çok değerli bir kuvve, kuvvet, insandaki o kuvveyi gadabiye duygusunun sıratı

müstakil mi ya Şecaat?

İnsandaki üç temel kuvveden bir tanesi korku.

Üç temel kuvvetten.

İnsana diyor Bediüzzaman Hazretleri, korku hayatı müdafaa için verilmiştir,

hayatı tahrip etmek için verilmemiştir.

Oysa başkalarından korktuğumuzda biz hayatı tahrip ediyoruz.

Başkalarından korktuğumuzda manevi hayatımızı da tahrip ediyoruz.

O korku o kadar büyük bir kuvvet ki bizim için Allah'tan korkmak.

O kadar güçlü bir kuvvet ki onu sağa sola dağıtmamak lazım diyor

Cenab-ı Hak.

Başkalarından korkmayın, benden korkun demek suretiyle.

Ve bizi hiçbir yararı olmayan fobilerden de muhafaza ediyor.

Nedir o hiçbir yararı olmayan fobiler?

Yükseklik korkusu, karanlık korkusu, dar bir yerde sıkışıp kalma korkusu,

sevdiklerimizi kaybetme korkusu.

Korkunun çok fazla çeşitleri var biliyorsunuz.

Bunların bir kısmı da fobi olan korkular.

Uçağa binme korkusu.

Üstad o korkular bahsinde bir cumartesi dedi.

Tekneye binmeyen yani gemi batacak diye gemiye binmeyen birisine üstadım bir

telkinatı var okumanızı isterim.

Çok böyle ikna edici bir telkinatı var.

Bütün bunlar bakın bir sürü fobileri var insanın.

Korkulardan neşet eden fobileri.

Üstad onu şöyle tanımlıyor.

Mesela birisi diyor diyelim ki bir hayvandan korkuyor köpekten ya da kediden

korkuyor.

Sen diyor Bediüzzaman Hazretleri bir damın üzerindesin bir çatıdasın.

Şeytan korktuğun şeyle seni o çatının kıyısına doğru ittiriyor.

Köpekten korktuğunuzu düşünün ne yapıyor?

Alıyor birisi kucağına köpeği sizi onunla korkutuyor ve çatının kıyısına doğru

ittiriyor sizi o korkuyla.

Ve siz o korkuyla çatıdan düşüp ölüyorsunuz.

Çatıdan düşüp ölüyorsunuz o korkuyla.

Tam üstad bu örneği veriyor fobiler meselesine.

Yani şeytan sizi bir takım şeylerle korkutuyor.

Korkuyu sağa sola dağıtıyor ve onunla beraber sizi asıl korkulması gereken

şeyden uzaklaştırıyor.

Allah'tan uzaklaştırıyor.

Allah'ın emrinden uzaklaştırıyor.

Yasaklara riayet etme konusundaki hassasiyetinizi öldürüyor şeytan.

Ve değerli dostlarım sadece ve sadece benden korkun diyor.

Cenab-ı Hak bir yararı hiçbir yararı olmayan fobilere girilmemesini ihtar

ediyor.

Ve her an üzerinizde nigehban bulunan Rablerinden her an üzerlerinde nigehban

bulunan Rablerinden korkar.

Emrolundukları şeyleri yerine getirirler diyor korkmayanlar için.

Rablerinden korkanlar bakın korku ile emir ne kadar yan yana.

Ne kadar büyük bir kuvvet korku Allah'tan korkmak.

Ne yaparlar onlar Allah'tan korkarlar ve emrolunduklarını yerine getirirler.

Başka bir ayeti kerimede bu Nahl Suresi 50.

Ayeti.

Secde Suresi 16.

Ayette de Cenab-ı Hak bize buyuruyor ki haf ve haşiyet içinde

aynı zamanda tazaru ve niyazlarının kabul olacağı ümidiyle Rablerine dua

ederler.

Bakın çok etkileyici duanın içerisinde de haf ve haşiyet var.

Haf ve haşiyet içerisinde dua ederler ama aynı zamanda da dualarının kabul

olacağı ümidiyle, recasıyla dua ederler.

Bunun da nasıl bir denge olduğuna dikkat edin.

Bunun gibi pür enver Kur'an-ı Kerim, bunun gibi nur saçan

bakın kaç tane ayetin üzerinden korkunun izlerini sürdük Kur'an-ı Kerim'de.

Başkalarından korkmasınlar, onlardan korkmasınlar, benden korksunlar diye

başladı ayeti kerimeler.

Kaç tane ayeti kerimenin izini sürdük ve o izler bize hep Allah'tan

korkmaya zevk etti.

Ve bunun gibi pür enver, nur saçan beyanlarıyla, safi nur olan, nurun

kaynağı olan beyanlarıyla haf ile mamur, haşiyet ile serfiraz gönülleri sena

eder.

Zira hayatını halfa göre örgüleyen bir ruh, iradesini temkinli kullanır,

adımlarını dikkatli atar, ayağını çürük bir yere basmamaya çalışır.

Bakın Kur'an-ı Kerim bu beyanlarla eğer kalbinde insanın haf ve

haşiyet varsa işte o gönlü sena ediyor.

Gerçek müminler iseniz diyor Kur'an-ı Kerim'de, gerçek müminler iseniz.

O gerçek müminlerin Cenab-ı Hak sena ediyor, yüceltiyor ve haf ile

mamur, haf ile imar olmuş.

Şu virane gönüllerimiz Allah korkusuyla mamur olacak, haşiyetle serfiraz olacak

kalplerimiz.

İşte o gönülleri sena ediyor Cenab-ı Hak.

Zira insan hayatını halfe göre örgülerse iradesini temkinli kullanmayı

öğreniyor ve adımlarını dikkatle basmayı, dikkatle adım atmayı öğreniyor ve

ayağını çürük bir yere basmamayı öğreniyor değerli dostlarım.

İşte böyle titiz ruhlardır ki rıza semasının üveykileri sayılırlar.

İfadenin güzelliğine bakın.

Allah bizi rıza semasının üveyki haline getirsin.

Hoca Efendi'nin her cümlesi bir dua ilham ediyor bize farkındasınız.

Allah bizi rıza semasının üveykilerinden kılsın.

İşte böyle titiz ruhlardır ki rıza semasının üveykileri sayılırlar.

Cenab-ı Hak haf ile mürde gönüllerimizi, virane gönüllerimizi mamur hale

getirsin.

Lüce sahibinin haf ile alakalı şu tespiti ne hoştur.

Molla Cami Hazretleri'nin bir lücesi var değerli dostlarım.

Orada diyor ki eğer Cenab-ı Hak, fahça bir metin bu, fahça

bir beyit, eğer Cenab-ı Hakk'ın kahrından korkuyorsan dinde sabit-i

kadem ol.

Zira ağaç şiddetli rüzgârlara karşı ancak kökleriyle muhkem sağlam tutulur.

Şiddetli rüzgârlara karşı ağaç ancak kökleriyle sağlam tutulur.

Lüce eserin adı Lüce okyanus deniz anlamına geliyor değerli dostlarım.

Lücetül Envar bir nur denizi.

Lücetül Envar'da Molla Cami bize diyor ki Cenab-ı Hakk'ın kahrından

korkuyorsan dinde sabit-i kadem ol.

O zaman bunu şöyle de aslında ifadelendirebilmek mümkün.

Dinde sabit-i kadem olmayanlar, Cenab-ı Hakk'ın kahrından korkmayanlar.

Hocaefendi bunu dinin leubalileşmesi diyor biliyorsunuz.

Leubalilik, gayriciddilik, Allah'a karşı saygısızlık olarak tanımlıyor bunu

Hocaefendi.

Ve onların ümitleri de işte kuru bir temenniden ibaret kalıyor.

Lüce sahibi bize diyor ki eğer Allah'tan half ediyorsan, korkuyorsan o zaman

dinde sabit-i kadem ol.

Ağaç ne yapar?

Ağaç şiddetli fırtınalara karşı ancak kökleriyle muhkem tutunur yere.

Bahsetmiştim size.

Burada Hocaefendi onu örnek veriyor.

Çok yağmur yağdığı için Pensilvanya'dan New Jersey'de çok fazla yağmur yağdığı

için bir fırtınada ağaçlar hemen devriliyorlar.

Yakında öyle bir fırtına oldu.

Çok etkileyici geldi bana.

Ağaçlar devrildi.

Bakıyorsunuz ki ağacın doğru düzgün kökü yok.

Azıcık bir kökü var böyle toprağın yüzeyinde duran.

Bununla hemen devrili veriyor.

O kadar çok ağaç devrildi ki fırtınayla beraber.

Oysa kökleriyle muhkem tutunursa fırtınalara karşı direnebiliyor.

İşte bizim muhkem tutunuşlarımız, köklerimizle toprağa muhkem tutunuşlarımızın

adı dinde sabit-i kadem olmak.

Yani Allah'tan korkmak.

Havf'ın en aşığı mertebesi.

Şimdi Hoca Efendi biliyorsunuz hep bu Kalbin Zümrüt Tepeleri derslerinde bize

önce kavramı değişik yönleriyle anlatıp, bir daha anlatıp, bir daha anlatıp

sonra da onun derecelerine, mertebelerine geçiyor.

Havf'ın en aşığı mertebesi imanın şartı ve muktezası olan Havf.

O da eğer gerçek müminler iseniz benden korkun ne halindeki ayet buna

işaret ediyor.

Başlangıç noktası burası bakın.

Allah'tan korkmayan mümin değil.

Bu netice çıkıyor.

Mefhumu muhalifinden çıkıyor.

Eğer gerçek müminler iseniz benden korkun.

Mefhumu muhalifini söyleyeyim.

Eğer benden korkmuyorsanız siz gerçek müminler değilsiniz.

Mantıksal önermesi çıkıyor değil mi bundan?

Gerçek müminler iseniz benden korkun, sabit-i kadem olun.

İşte bu imanın, işte bu Havf'ın en aşağı mertebesi.

Sonra devamı geliyor.

İkincisi bunun üstü ilim buğutlu Havf.

İlim buğutlu Havf.

Onu da hangi ayeti kerimeye dayandırıyoruz?

Fatır suresi 28.

ayet.

Allah'tan kulları arasında ancak alimler hakkıyla korkar.

Allah bizi o alimlerden eylesin.

Allah'tan hakkıyla korkanlardan eylesin.

O ilimle bizi serpiraz kılsın.

Ya da tahsil ettiğimiz ilmi bu mahiyete dönüştürsün.

Hakiki bir ilme dönüştürsün Rabbimiz.

Bu mertebeye ihtar ediyor bize.

Bakın daha üst bir mertebe.

İlim buğutlu Havf.

Allah'tan en çok kulları arasında alimler korkar.

Bu ikincisi.

Sonra daha üst bir mertebe var.

O mertebe de marifet mertebesi.

Bakın ilim mertebesi marifet ilimden daha üstün ya.

Marifet ilimden daha üstün.

İlim marifete giden yol.

İlim her zaman marifet neticesi vermeyebilir.

Marifet şey gibi aynı.

İneğin yediği otu süte dönüştürmesi.

Arının topladığı poleni bala dönüştürmesi gibi.

Marifet buğutlu Havf.

Ona da bu mertebe haybet telebünlüdür.

Diyor Hoca Efendi.

Allah sizi kendisine karşı ürperti içinde bulunmanızı emreder.

Ne güzel bir ayet bakın.

Allah size kendisine karşı ürperti içinde bulunmanızı emreder.

Allah bizi bu emre riayet edenlerden eylesin.

Bakın emreder diyor ayet-i kerimede Cenab-ı Hak.

Ali İmran suresi.

Değerli dostlarım bu 28-30.

ayetler.

Allah size kendisine karşı ürperti içinde bulunmanızı emreder.

Bakın emreder diyor ayet-i kerimede.

Demek ki ürperti içerisinde olmak buna haybet deniliyor.

Haybet Allah'tan korkmak ama nasıl bir korku bu?

Ürperti kalbin o korkuyla ürpermesi.

İşte buna haybet diyoruz.

Allah size bunu emreder diyor beyan-ı sübhanisinde.

Bundan başka bir kısım sofiler hafı bire haybet bire haşyet olmak üzere

kendi içinde ikiye ayırmışlardır.

Bakın hafın derecelerini konuşuyoruz ya.

Önce üçe ayırdık onu.

Dedik ki efendim bir imanın en düşük mertebesindeki imanın gerçekten iman etmiş

olanların mertebesindeki haybet.

İkincisi ilim buğutlu haybet.

Üçüncüsü de marifet buğutlu haybet olmak üzere üçe ayırdık.

Bazı sofiler de şöyle yapıyorlar.

Diyorlar ki haf ikiye ayrılır.

Birine haybet denilir birine haşyet denilir.

Haybet neydi?

Ürpermekti tanımladığımız ilk tanımladığımız şekilde.

Ama burada Hoca Efendi haybetle haşyete yeni bir anlam verecek bu tasavvufi

yaklaşımla.

Ve bize diyecek ki her ikisi de korku ve saygı düşüncesinden kaynaklanmasına

rağmen bu kavramların haybet ve haşyetin.

Bir tanesi firar yörüngeli, haybet firar yörüngeli, haşyet ise iltica

mahretlidir.

Şimdi biliyorsunuz firar kaçmak anlamına geliyor.

Kaçmak anlamına gelen bir yine tasavvufi terminoloji.

Fakat bu kaçmak yine Allah'a kaçmak.

Bu kaçmak yine Allah'a kaçmak.

Yani halktan hakka kaçmak bu kaçmak.

Bu kaçmak Cenab-ı Hakk'ın celalinden kaçıp cemaline sığınmak.

Ama kaçmak.

Dolayısıyla haybet, bakın bunlar çok yüksek kavramlar, hepsi tasavvufi

kavramlar.

Haybet firara bakıyor, haşyet ilticaya bakıyor.

Haybette kaçıyor insan, halktan kaçıyor.

Efendim haşyette hakka iltica ediyor.

Bunu biraz daha Hocaefendi açacak ve derinleştirecek.

Çok Efendimizin örneği üzerinden muhteşem derinleştiriyor bahse Hocaefendi.

Ama başlangıç itibariyle bu zihinlerimize yerleşsin.

Haybet firar yörüngeli, haşyet iltica yörüngeli.

Seyri sülükte haybet sahibi sürekli firar düşüncesi yaşar.

Haybet sahibi seyri sülükte sürekli kaçma düşüncesindedir.

Neden kaçma?

Neden kaçma?

O hafın, o ürpertinin onda hasıl ettiği bir kaçma duygusu bu.

Allah'tan uzaklara kaçma değil bu.

Kaçma, Allah'a doğru kaçma ama yine bir kaçma duygusu.

Onunla oturur kalkar, onu düşler, onu tasarlar.

Allah'ı düşler, Allah'la oturup kalkar.

Haşyet sahibi ise ne yapar?

O her lahza ayrı bir münaza ile ona iltica etme vesileleri araştırır.

Ona sığınma fırsatlarını kollar.

Bu itibarla da çok defa rehbet yolunu seçenler firarı da

devam ettirirler.

Rehbet yolu, değerli dostlarım, rehbet, rağbetle beraber tasavvufta kullanılan

bir kavram.

Rahbetin karşıtı olan half ve reca gibi rağbet ve rehbet diyoruz.

Rehbet, sakınma anlamına geliyor.

O da korku ama sakınmayı ihtiva eden bir korku.

Cennette rağbetimiz var, cehennemden rehbetimiz var.

Cehennemden sakınıyoruz.

Bu itibarla çok defa rehbet yolunu seçenler firarı da devam ettirirler.

Firara devam ettirdikleri için de kolayı zorlaştırır, ruhbanların maruz kaldığı

sıkıntılara maruz kalır.

Dolayısıyla da firarın hasıl ettiği budiyet ölçüsünde ondan uzak kalmanın

ızdırabını yaşarlar.

Bakın ruhbanların maruz kaldığı sıkıntılara maruz kalırlar dedi hocaefendi

rehbet yolunu seçenler.

Ruhbanlar ne yapıyorlar?

Diyelim ki evlenmekten kaçıyorlar.

Bu da bir kaçış bakın.

Allah'la baş başa olmak için kaçış ama evlenmekten kaçış.

Ruhbanlar ne yapıyorlar?

Şehri terk ediyorlar, dağlara kaçıyorlar.

Bu da bir kaçış.

Bu Allah'la beraber olmak için kaçış ama yine bir kaçış yani

yine bir firar.

Dolayısıyla ruhbanların maruz kaldığı sıkıntılara maruz kalır.

Dolayısıyla da firarın hasıl ettiği budiyet yani uzaklık ölçüsünde ondan uzak

kalmanın ızdırabını yaşarlar.

Biliyorsunuz Hz.

Davud'a Cenab-ı Hak diyor ki ya Davud seni yalnız gezerken

görüyorum.

Hz.

Davud buyuruyor ki ya Rabbi ben senle baş başa bulunmak için yalnız

geziyorum.

Ya Davud diyor Cenab-ı Hak senin halkla beraber olup onların meşakkatine

katlanman yalnız gezmenden daha hayırlıdır.

Bakın Allah'la baş başa olmak için yalnız geziyor, halkı terk ediyor.

Ama bu bir hadis-i şerif biliyorsunuz.

Sizin halkla beraber olup onların, insanlarla beraber olup, Nas'la beraber olup

onların eziyetlerine katlanmanız, onları terk edip Allah'la baş başa arama

çabanızdan daha kıymetli Allah'ın indinde hadis-i şerifin beyanına göre.

Dolayısıyla firara devam ettirenler kolayı zorlaştırır, ruhbanların maruz

kaldığı sıkıntılara maruz kalır.

Dolayısıyla da firarın hasıl ettiği buğdiyet, firarın hasıl ettiği uzaklık

ölçüsünde ondan uzak kalmanın ızdırabını yaşarlar.

Hayatlarının her lahzasında hevayı hüdaya çevirebilmiş haşyet salikleri ise her

an ayrı bir iltica yol ayrımında, ayrı bir kurp kevseri, ayrı bir

yakınlık kevseri içerisinde daha yok mu diyerek coşarlar.

Helmin mezut ufkundadırlar, haşyet salikleri her an ayrı bir iltica yolu

ararlar.

Her an ayrı bir kurp kevseri içerler.

Allah içirsin o kurp kevserlerinden bize de.

Haşyet kamil manada bir enbiya hususiyetidir.

Haşyet her an bir kurp kevseri içmek, her an ayrı bir iltica

vesilesi bulmak.

İşte bu kamil manada bir peygamber hususiyetidir.

Peygamberler sürekli içinde adeta İsrafil'in sorunun duyulduğu bir atmosferde

Hakk'ın azametü celalinin saadeti karşısında bir can ile ölür, birkaç can

talebini ile dirilirler.

Peygamberler biliyorsunuz Allah'tan en çok korkarlar.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem Allah'tan en çok korkanınız benim diye

buyuruyor.

Nasıl korkarsınız Allah'tan?

Düşününüz ki Efendimizin yine hadis-i şerifi var.

İsrafil suğru eline almış, Cenab-ı Hak'tan bir emir bekliyor ona üflemek

için.

Hakk'ın azamet ve celali karşısında, o saadet karşısında işte peygamberler bir

can ile ölürler o azamet karşısında.

Fakat bir can ile ölür, bin can talebini ile dirilirler.

Onların his şuur idrak ufuklarında her zaman Cenab-ı Hak azamet ile

dağ tecelli edince dağ şak şak oldu parçalandı ve Musa kendinden geçip

bayıldı.

Bu da Araf suresi 143.

ayet.

Biliyorsunuz dağın şak şak olmasını Hazreti Musa Allah'ı görmek istiyor.

Cenab-ı Hak dağ tecelli ediyor ve dağ şak şak oluyor parçalanıyor.

Ve Hazreti Musa da bayılıyor.

Bu bayılma neyin bayılması?

İşte o tecelli karşısında bayılma.

İşte o bir haşlet bayılması.

O bir azamet ve celal savleti karşısında, azamet ve celalin hücumu karşısında

bir can ile ölmek sonra da bin can ile dirilme hali.

O azamet ve celal karşısında bayılıyor Hazreti Musa Aleyhisselam.

Ve kendinden geçip bayıldığı gerçeğinin tulu ve grupları yaşanır.

Akrebü'l-mukarebin seyyidü'l-hâşi'in.

Bu kim Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem?

Akrebü'l-mukarebin en yakınlarından yakın seyyidü'l-hâşi'in.

Yani Allah'tan korkanların efendisi.

Kalbinde haşyet olanların efendisi.

Ki haşyetin ne kadar yüksek bir duygu olduğunu anlattı bize Hoca Efendi.

Kalbinde haşyet olanların efendisi seyyidü'l-hâşi'in.

Ben sizin, bakın bu çok önemli.

Bu firarla iltica arasındaki farkı anlayabilme noktasında da çok önemli bir

hadis-i şerif.

Ben sizin görmediğinizi görüyor, işitmediğinizi işitiyorum, duymadığınızı

duyuyorum diyor Efendimiz.

Ah bir bilseniz diyor ondan sonra da.

Gök bir gıcırdıyla gıcırdayıp inledi ki.

Zaten öyle olması gerekirdi.

Zira, devam ediyor hadis-i şerif.

Zaten öyle olması gerekirdi.

Zira göklerde meleklerin secdegahı olmayan dört parmak kadar bile boş yer

yoktur.

Bakın göklerde meleklerin secdegahı olmayan dört parmak kadar yer yoktur.

Allah'a yemin ederim ki eğer azameti ilahi adına benim bildiğimi bilseydiniz

az güler çok ağlardınız.

Hatta zevcelerinizle bir arada bulunmaktan kaçınırdınız.

Dağ ve sahralarda çığlık çığlık Allah'a yalvarırdınız diye buyuruyor.

Şimdi hadis-i şerifin haşyetine bakar mısınız?

Seyyidü'l-hâşi'ine bakar mısınız?

Efendimiz buyuruyor ki bakın, Efendimiz Allah'ın azamet ve celali karşısında

kendi duygularını ifade ediyor Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem.

Ve bize buyuruyor ki, hadis-i şerif çok dehşetli.

Ben sizin görmediğinizi görür, duymadığınızı duyarım ah bir bilseniz diyor.

Gök bir gıcırtıyla gıcırdadı ki.

Nasıl bir gıcırtı o?

O semalarda meleklerin secdegahı olmayan dört parmak kadar yer yok.

Dört parmak kadar bir yerdir secdegah biliyorsunuz.

Zaten öyle olması gerekirdi.

Zira göklerde secdegahı olmayan dört parmak kadar boş bir yer yok.

Allah'a yemin ederim ki benim bildiğimi bilseydiniz az güler çok ağlardınız.

Hatta zevcelerinizle bir arada bulunmaktan kaçınırdınız.

Dağ ve sahralarda çığlık çığlık Allah'a yalvarırdınız buyuruyor.

Bu hadiste hem peygamberin ilticabıutlu haşiyeti.

Bakın kavram çok önemli.

Bu kavramlaştırmalar çok önemli.

İnsanın ilimde derinleşebilmesi için değerli dostlarım kavramlarla

düşünebilmesi gerekiyor.

İlticabıutlu haşiyet kavramımız bu.

İlticabıutlu haşiyet.

Bakın firar buğutlu bir haşiyet değil bu Efendimiz'inki.

Firar buğutlu olsaydı Efendimiz ne yapardı?

O hadis-i şerifte zikrettiği gibi dağlara kaçardı çığlık çığlık.

Eşlerini terk ederdi peygamber Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem.

Oysa bunları yapmıyor bakın.

Bunları yapmıyor.

Bu hadis-i şerifte diyor ya hani az güler çok ağlardınız.

Eşlerinizi terk ederdiniz dağlara kaçardınız.

Çığlık çığlık dua ederdiniz.

Bunları yapmıyor.

O yüzden ilticabıutlu bir haşiyet.

Bu hadiste hem peygamberin ilticabıutlu haşiyeti ki kendi bilinebilecek her

şeyi bildiği halde firari değil ona sığınmayı seçmiştir.

Firarı seçmiyor Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem.

Oysa bilinecek her şeyi en çok o biliyor.

Oysa biliyor benim bildiğimi bilseydiniz diyor.

Oysa o biliyor ben sizin duymadığınızı duyuyorum diyor.

Görmediğinizi görüyorum diyor.

Ama bizim görmediğimizi gören olarak firarı değil ilticayı seçiyor Efendimiz

sallallahu aleyhi ve sellem.

Hem de diğer insanların firar buğutlu heybetlerini anlatmıştır.

Hem de bize şimdi hem ilticabıutlu heybeti anlatıyor hem de firar buğutlu

heybetin ne anlama geldiğini anlatıyor.

Hani o kaçıp dağlara sığınanlar, o çığlık çığlık dua edenler, efendim o

işlerini terk edenler, o firarilerin, o Allah'a firar edenlerin ne

hissettiklerini, mahiyetlerini ne olduğunu da bu hadis-i şerifte bize bildirmiş

oluyor Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem.

Ebu Uzer radiyallahu anh hadise keşke kökünden sökülen kesilip biçilen bir ağaç

olsaydım ilavesiyle kendi hesabına bu düşünceye belli bir tercüman olmuştur.

Bakın Ebu Uzer hadis-i şerife bir cümle daha ekliyor.

Keşke diyor kökünden sökülen kesilip biçilen bir ağaç olsaydım.

Bu kendi hesabına düşünceye belli bir tercüman oluyor.

Haşyet ve mehabete göre programlanmış bir ruh, haşyete ve mehabete göre,

mehabet Allah'a karşı saygı.

Hem haşyete hem de mehabete göre programlanmış bir ruh half mülahazası olmasa

da günahlara bulaşmaz.

Bu çok önemli bir cümle.

Half mülahazası olmasa da günahlara bulaşmaz.

İşte mehabet bendesi İsmet kahramanı şu Süheyb Efendimiz buyuruyor ki, Sahabe

Efendimiz Süheyb ne yüksek bir karakterdir muhalfars Allah'tan korkmasa bile

günah işlemez.

Şimdi düşünün bir kalp, bir haşyet, o ürperti, o mehabet, Allah'a

karşı saygı.

Eğer ruh bununla programlanmışsa, onunla ışılanmış, onunla programlanmışsa,

onda half mülahazası olmasa bile günaha girmez.

İşte Efendimiz örnek veriyor bize, Süheyb diyor, öyle yüksek bir ruhtur ki,

o farz-ı muhal olarak, onda Allah korkusu var ama Allah'tan korkmasa

bile günah işlemez.

Half erbabı bazen sızlar, bazen ağlar, gözyaşlarını ceyhun ederek günde birkaç

defa, hususiyle de yalnızlık zamanlarında gözyaşlarıyla buğut ateşlerini

söndürür, buğutlar buğdu, cehennem üzerine yürür.

Şimdi ifadelerin ne kadar artistlik, ne kadar estetik olduğuna dikkat eder

misiniz?

Half erbabı sızlar, ağlar, öyleyse aslında haşyetle ve mehafetullahla Allah'a

karşı saygılı olmakla, kalp ürpertisiyle gözyaşı arasında çok yakın bir ilişki

var.

O gözyaşı, ne diyor Hoca Efendi, artistlik ifadeye bakar mısınız?

Buğut ateşlerini söndürür diyor gözyaşı.

Yani uzaklık ateşlerini söndürür ve buğdular buğdu, uzaklıklar uzaklığı

cehennemdir.

Cehennem ateşiyle, cehennem ateşi nasıl yakar keyfiyetini bilmiyoruz ama asıl

yakan insanı uzaklığın ateşidir.

Allah'tan uzak düşmüşlüğün, rahmetten uzak düşmüşlüğün mekanıdır cennet,

cehennem.

Cehennem bir ayrılık ülkesidir, uzaklık ülkesidir cehennem.

Cehennem Allah'ın rahmetinden uzak düşmüşlüğün ülkesidir, firak ülkesidir

cehennem.

Ve en büyük ateş o firakın ateşidir.

Nasıl yakar cehennem ateşi bilmiyorum ama en çok sevdiklerimizden ayrılığın

ateşi bize nasıl yakıyor?

Bir ona bakın, bütün bir varlıktan kopuşun, Allah'tan kopuşun ateşi nasıl

kavurucu bir ateştir insan tahmin edebilir.

Buğdular buğdu cehennem.

Ve şu gözyaşı dediğimiz şey özellikle de insanın yalnız kaldığı zamanlarda

döktüğü o gözyaşı işte o buğdun ateşini, uzaklığın ateşini söndürür.

Buğdular buğdu, cehennemin üzerine insan o gözyaşıyla yürüyebilir.

Zira Allah korkusundan ağlayan birinin sağılmış sütün yeniden memeye dönmesi

muhaliyeti gibi cehenneme girmesi mümkün değildir.

Ne güzel bir hadis-i şerif, dikkat edin.

Tirmizi'den nakledilen, Nesai'de de olan Ahmet bin Hanbel'in de, Müsned'in

de naklettiği bir hadis-i şerif bu.

Bir sağılmış süt memeye nasıl geri dönmeyecekse aynen öyle de Allah korkusuyla

gözyaşı döken bir göz cehennem ateşi görmeyecektir diyor Efendimiz sallallahu

teala aleyhi ve sellem.

Bazen de hem yaptıklarını hem de yapmadıklarını sürekli birbirine karıştırır.

Yaptıklarının hüdayi olmayıp da hevai olabileceğinden, yapmadıklarının da bütün

bütün şeytani olacağından irkilir, devamlı hüzünle yutkunur, hem isabetli karar

diyerek doğrulur ve ona iltica eder.

Şimdi bu işte hafıllahın, haşyetin güzelliğine bakın.

Akıbet endişe olmaktan söz ettik ya makalenin başında.

Amellerimizi de muhasebe edebilmen, muhasebe ve murakabenin neticesi.

Çünkü bizim hüdayi zannettiğimiz şeyler hevai olabilirler, böyle bir risk var.

Böyle bir risk varsa eğer cehennem ateşini gözyaşıyla söndürdüğümüz gibi

yaptıklarımızı ve yapmadıklarımızı sürekli, yaptıklarımızı ve yapmadıklarımızı

sürekli muhasebe halinde bulunmak, yapmadık, yapabilirdik, yapabileceğimiz

hasenatları yapmadık, yapabileceğimiz iyilikler, uzatabileceğimiz eller,

silebileceğimiz gözyaşları bunları sürekli muhasebe halinde olmak ve bizim

hüdayi zannettiğimiz şeylerin hevai olabileceğinin endişesini duymak,

yaptıklarının da bütün bütün şeytani olmasından korkmak, irkilmek, devamlı

hüzünle yutkunmak ve en isabetli karar diyerek Allah'a iltica etmek.

En isabetli karar.

Bir iş yaptık ya da bir iş yapmadık.

Ne yapacağız?

Yaptık o işi, yaptık, dönüp gene Allah'a iltica etmek.

Yapmadık, dönüp yine Allah'a iltica etmek.

Niye iltica ediyoruz?

Ben bunu hüdayi zannettim, bu işi yaptım ama hevai olabilir.

Bu dersi anlattım, hüdayi zannettim ama hevai olabilir.

Sürekli tevbeyle Allah'a iltica etmek, dua ile Allah'a iltica etmek,

istiğfar etmek sürekli.

Efendimizin bir mecliste kaç defa istiğfar ettiğini biliyorsunuz ya da Mekke

'nin fethinde nasıl bir tevazu ile Mekke'ye girdiğini.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve selleme izaca ede, Allah'a istiğfar et

denilmesinin hikmeti de bu olsa gerek.

Sürekli amelimizi ilticayla Allah'a takdim etmek, sürekli ilticaya dönüştürmek.

Hevai olabilir yaptıklarımız.

Hüdayi diye yaptık ama hevai olabilir.

Terk ettiklerimizi hüdayi diye terk ettik ama hevai olabilir.

Dolayısıyla hüzünle yutkulmak, irkilmek ve en isabetli karar olarak Allah'a

iltica etmek.

Bunlardan birinci şıktakilere Rabbanilerin huzuruna döneceklerinden ötürü

yürekleri çarparak vereceklerini verirler.

Mealindeki ayet münasebetiyle Hazreti Aişe Validemiz'den nakledilen şu vakayı

misal olarak gösterebiliriz.

Validemiz buyuruyor ki bu ayet nazil olunca, şimdi bir ayet nazil oluyor.

Ayet şu, Rablerinin huzuruna döneceklerinden ötürü yürekleri çarparak

vereceklerini verirler.

Yürekleri çarparak vereceklerini verirler.

Bu ayeti kerime değerli dostlarım, Mü'minun suresi 60.

ayeti kerime.

Bu ayeti kerime nazil olunca Hazreti Aişe Validemiz Efendimiz'e soruyor, diyor

ki bu ayeti kerimede zikredilenler zina etme, hırsızlık yapma, içki içme gibi

haramları irtikap edenler mi?

Yani bunlar zina ettiler, içki içtiler, efendim bir takım haramlar, hırsızlık

yaptılar.

Bunları ifa edenler mi?

Bu günahları irtikap edenler mi ki onlar için bu ayet nazil oluyor?

Rablerinin huzuruna döneceklerinden ötürü, günah işlediler de döneceklerinden

ötürü tir tir titriyorlar.

Onlar mı bunlar diye soruyor Hazreti Aişe.

Efendimiz cevaben diyor ki insanlığın iftihar tablosu seyidül masumin,

masumların seyidi diyor ki hayır ya Aişe, ayette anlatılmak istenen namaz

kılıp, oruç durup, sadaka verdiği halde kabul olup olmaması endişesiyle tir tir

titreyen, ameller Allah'a arz olunacak.

Hazreti Aişe soruyor ki bunlar zina ettiler de o yüzden mi tir

tir titriyorlar?

Efendim hırsızlık yaptılar da o yüzden mi ameller Allah'a arz olunurken

tir tir titriyorlar?

Efendimiz diyor ki ya hayır ya Aişe, onlar namaz kıldılar, oruç tuttular,

onlar zekat verdiler, onlar fakirin göz yaşını, mazlumun göz yaşını sildiler,

kardeşlerine destek olmaya çalıştılar.

Fakat buna rağmen amelleri kabul oldu mu, hevai mi oldu, hüdayi mi

oldu bunun endişesiyle tir tir titreyenlerdir diye buyuruyor Efendimiz

sallallahu aleyhi ve sellem.

Allah Hazreti Aişe'den razı olsun, bakar mısınız ayeti kerimenin tefsirini

öğreniyor bizim için Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'den.

Evet buyurdular, bu birinci kategoride zikredilenlere düz mümin diyeceksek

ikincilere derin mümin, kamil mümin insanlar demek uygun olur zannediyorum.

Ebu Süleyman Eddarani kulun haf vereceği arası bir yol tutup gitmesi esas

olmakla beraber her zaman kalbin korku ve salgıyla atması daha emin bir

yoldur der.

Ebu Süleyman Eddarani'den de Allah razı olsun, o diyor ki kulun haf

vereceği arası bir yol tutup gitmesi esastır yani bir denge haf vereceği

dengesi.

Fakat her zaman kalbin korku ve salgıyla atması daha emin bir yoldur.

Biliyorsunuz bazı sufilerde insanın yaşarken, şu dünya hayatını sürerken hafla

sürmesi, ölürken reca ile ölmesidir esas olan derler.

Onunla aynı düşünceyi Şeyh Galip de paylaşıyor.

Dersin sonuna geldik.

Şeyh Galip Allah ondan razı olsun.

O da çok şeyh bakın biz onu şair olarak tanıyoruz ama bir

mevlevi şeyhi Şeyh Galip ve muhteşem bir şair.

Muhteşem bir şair Şeyh Galip haf mevzudaki hislerini şu müstesna mısra ile

hülasa ediyor, özetliyor.

Bizim hislerimize de bir hülasa getirmiş oluyor.

Bin haf ile çeşmi canı baz et.

Bin hafla, bin hafla korkuyla çeşmi canı, canın gözünü aç.

Bin hafla aç o canım gözünü.

Canın gözü hafla açılıyor demek.

Çeşmi canı baz et.

Bunu efendim çeşmi canı bin hafla gözyaşı dökerek mi açar insan?

Bin hafla ürpererek mi açar insan?

Bin hafla çeşmi canı ayeti kerimelerde izleri zikredilen her türlü Allah ile

ilişkisini haf üzerinden tanzim eden sırat-ı müstakim erbabının amelleriyle mi

açar kalbinin gözünü?

Ama o bin hafla açılıyor.

Evet değerli dostlarım dersimizin sonuna geldik.

Cenab-ı Hak bizi Ruhul Kudüs ile teyid eylesin, rızalığı ile şereflendirsin

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in.

O Seyyidül Haşi'nin, Allah'tan korkanların Seyyidi Efendimizin şefaati ile

şereflendirsin bizi.

Siz başlı başına bir dua haşiyet konusu farkındasınız.

Çok hani insanı rahmetin kucağına attığı için, bir kamçı olduğu için çok

derleyip toparlayıcı bir duygu o haşiyet değerli dostlarım.

Çok derleyip toparlayıcı bir duygu.

Fakat baştaki uyarıma geri dönüyorum ve diyorum ki bir insan günah bataklığı

içerisindeyse ona haşiyetten değil ümitten bahsetmek lazım.

Çünkü günah bataklığına düşmüş olan insanlar aynı zamanda yeis bataklığının

içerisine de düşerler.

Oradan çıkış yolu göstermek gerekiyor onlara bir ümit ışığı uzatabilmek

gerekiyor.

Ama seyri süluku olan insanlar, Allah'a gitme yolunda haramları terk etmiş

de, haramları terk etmiş de şüpheli olan şeyleri de terk etme yoluna

girmiş olan insanlar, Allah'a gitme yolunda avamlıktan sıyrılıp çıkma

noktasında bir çabası olan insanlar için haşiyet çok önemli bir kuvvet, o

yolda yürüyebilmek için çok önemli bir kuvvet.

Allah bizi Allah'tan hakkıyla korkanlardan eylesin, sabiti dinde sabiti kadem

olanlardan, o ağaçların fırtınalara dayanabilmek için kök saldıkları gibi half

ile emri ilahiyeye tutunabilenlerden eylesin Cenab-ı Hak bizi.

Kalbimizi haşiyetle dirilsin Cenab-ı Hak, bizi firar yörüngeli değil iltica

yörüngeli bir haşyete eriştirsin Rabbimiz.

Değerli dostlarım, namaz kıldığı halde, oruç tuttuğu halde, Allah'ın emirlerine

riayet ettiği halde, füdayı mı olduğu, hevayı mı olduğu endişesiyle kalpleri

tir tir titreyenlerden kılsın Rabbimiz bizi.

Akıbet endişe olanlardan eylesin Rabbimiz bizi ve iyilik yapıyorum zannettiği

halde huzuru ilahiyeye çıktığında bambaşka tablolarla karşılaşıp hüsrana

uğrayanlardan eylemesin Rabbimiz bizi diyelim.

Kalbimizi, virane gönlümüzü haşyetle mamur etsin duasıyla bugünkü dersimizi de

bitirelim.

Biraz uzun olduğu hakkınızı helal edin.

Bu benim kusurum, Allah beni affetsin.

Arkadaşlardan uyarı geliyor zaman zaman bu kadar uzun olduğu için takip

edemiyoruz, dinleyemiyoruz diye ama bu derslerin hakkının bu olduğuna

inanıyorum ben.

Ayrıca daha kısa dersler Kardelen'de yapmaya devam ederiz diye ümit ediyorum.

Sizi de sabrınızdan dolayı tebrik ediyorum benim değerli dostlarım.

Hepinizi sabrınızdan bu derse katılan ve sonuna kadar dinlemeyi başarabilmiş

olan bütün kardeşlerimi sabrınızdan dolayı tebrik ediyorum.

Size teşekkür ediyorum.

Hakkınızı helal edin.

Görüşmek üzere.

Ben de sizin dualarınıza amin diyorum.

Gönderdiğiniz çiçeklere teşekkür ediyorum.

Kalpleri alıp kalbimin üzerine koyuyorum.

Allah'a emanet olun.