Parça 2
Birçok ihtilaflar yüzünden, fikir kendi başına daimi şekilde sahih gidemez. Herkesin aklı da sahih ile sakîmi birbirinden temyiz için kâfi gelmez. O halde akl-ı külle müraat gerekdir. Yani akl-ı umumî olan mantığa müraat etmek lâzımdır ki o, birbirini tefsir eder. Bunu elde etmenin yolu da fikr-i umumîdir. Çünkü onun bazısı bedihî, diğer bazısı da nazarîdir. Evet, tasavvur tasavvurdan elde edildiği gibi, tasdik de tasdikten kazanılır. Zira ki doğumun şartı mücanesetdir. (Yani cinsî münasebetdir). Öyle ise ilim, ya tasavvurdur, ya da tasdiktir.
İşte buradan şu merdivenli basamaklı silsile içinde yükselip gidebilirsin.