Mektup 88
Başta müdür olarak hapsin Heyet-i İdaresi'ne sureten ehemmiyetsiz fakat bence çok ehemmiyetli bir maruzatım var.
Yirmiiki sene tecrid-i mutlak içinde geçen hayatım ve yetmişbeş yaşımda vücudumun aşılara tahammülü yoktur. Hatta çok zaman evvel beni aşıladılar. Yirmi sene onun eseri olarak cerahat yapıyordu. Müzmin bir zehir hükmüne geçti. Emirdağı'nda iki doktor ve arkadaşlarım bunu biliyorlar.
Hem dört sene evvel Denizli'de beni de umum mahkûmlar içinde aşıladılar. Hiçbirisine zarar olmadığı halde beni yirmi gün hasta etti. Hıfz-ı İlahî ile benim için tehlikeli olan hastahaneye gitmeye mecbur edilmedim.
Kat’iyen vücudum aşıya gelmez. Hem mazeretim kuvvetlidir. Hem yetmişbeş yaşında gâyet zaîf olduğumdan ancak on yaşında bir çocuğa edilen aşıya ancak tahammül edebilirim. Hem madem daima tecrid-i mutlak içindeyim. benim başkalarıyla temasım yok. Hem bir ay evvel iki doktoru vali Emirdağı'na gönderdi. Beni tam muayene ettiler. Hiç bir sâri hastalık bulunmadı ve yalnız gâyet za'fiyetten ve tecridden ve ihtiyarlıktan ve kulunç hastalığından başka birşey bulamadılar. Elbette bu hal beni kanunca aşılamaya mecbur etmez.
Hem büyük bir ricam var beni hastahaneye sevketmeyiniz. Bütün hayatımda hususan bu yirmiiki sene tecrid-i mutlak ömrümde tahammül edemediğim bir vaziyete yani tanımadığım hastabakıcıların hükmü altına mecbur etmeyiniz. Gerçi bu sıralarda kabre girmeyi hoş görmeğe başlamıştım. Fakat insaniyetlerini gördüğüm bu hapis heyet-i idaresinin ve hatırları ve mahpusların tesellileri için şimdilik hapsi kabre tercih ettim.