FKM Sohbetleri | Hz.Musa, Hz.İsa ve Efendimizin peygamberliği | 5/8/1994 | Fethullah G. Hocaefendi

FKM Talks | The Prophethood of Moses, Jesus, and Our Prophet | 5/8/1994 | Fethullah Gülen Hocaefendi

Subtitle language:

Speed

Transcript: Old transcript — it may contain errors

Scroll automatically

Seyyidina Hazreti Musa Aleyhisselam
belli bir şeyi temsil eder, peygamberlik adına.
Bunları Füsusul Hikeminden Muhyiddin İbn Arabi anlatıyor.
Füsus, fas demek, fas da yüzük kaşı demek.
Peygamberlerden her bir peygamber
o yüzük kaşlarından birisidir. Kimisi Zeberced,
kimisi Yakut, kimisi Zümrüt, kimisi Akik,
kimisi Mercan, kimisi Lü'lü.
Seyyidina Hazreti Musa, Cenab-ı Hakk'ın
Mazhar olduğu değişik isimleri itibariyle ayrı bir hususiyet ifade eder.
Bir yönüyle celali bir zattır.
Bir yönüyle
eşya ve hadiselere açık bir insandır.
Yani şöyle denebilir,
perde arkası açık olmakla beraber
akli ilimlere
ve pozitif ilimlere açık bir insandır.
Çünkü Yahudiler neşet ettikleri muhit,
aldıkları terbiye itibariyle
maddeci olduklarından dolayı.
Seyyidina Hazreti Mesih gibi bir insanı
Hazreti Musa'nın tadilinden evvel karşılarında bulsalardı,
Seyyidina Hazreti Musa çok yabancılık çekecekti,
onlar da Hazreti İsa'ya karşı çok yabancılık çekeceklerdi.
Kur'an'ın değişik ayetleriyle
bana ait olması itibariyle
bir yakıştırmadır bu.
Öyle bakabilirsiniz ama bana önemli geliyor.
Hazreti Musa onları kendi dünyalarıyla da
bilen ve tanıyan bir insandır.
Onun için bakın, yani birbirlerine yaklaştığı noktalara bakın kavmiyle.
Kavmi ona der ki,
evet,
muhakkak Hazreti İbrahim'de derini
keyfetuhi'l-mevta vardır da, İsrail oğullarında
len nü'mine hattâ nerallâhe cehreten
Güzel bu anlattıkların güzel, asan da güzel,
elin de güzel, sen de güzel, Rabbin de güzel.
Biz de bu güzeller güzeline peyrev olma
ve dolayısıyla güzellere peyrev olan elbette güzeldir.
Aşıkları naz ile atar cinana güzeller,
biz de bu güzellere takılıp
onların sevgiyle cennete girmeye teşneyiz.
Ama açıktan açığa göster de Rabbimiz'e inanalım
derler.
Bu materyalist bir cemaatin,
gözünün gördüğünden başkasına inanmayan bir cemaatin,
her şey maddeden ibaret bir cemaatin,
aklı gözüne inmiş bir cemaatin
temel düşüncesidir, temel felsefesidir.
Bu hayatını bunun üzerine kurmuştur.
Zannediyorum siz bu Yahudi felsefesinden gelince
Mart, Karl Marx'ın
geçtiği yoldan geçersiniz zannediyorum.
Çünkü aradan bunca yıl geçtikten sonra gelecek
her şey maddedariye,
hatta dini, imanı, güzel sanatları, estetiği bile
işte o maddenin bir yerinde yerleştirip
onunla izah eden
Karl Marx'ı
çok daha o ilk İsraililerden
farkı olmadığını göreceksiniz
zannediyorum.
Yani o yolu takip edince
''Ve nömüne hattâ narallaha cehreten''
''Len'' ile anlatıyorlar.
Bu ''Len'' kelimesi Arapça'da
fiillerin başına, müzar fiillerin başına gelen bir kelimedir.
''Bihar''
Bir zahirde icrası vardır,
''Nasbeder''
Hatta nükteciler, işaretçiler ondan da mana çıkarabilirler.
Bir de manası elbette ''Katiye mekatibeten'' demektir.
Hatta bazıları ''Ebet'' manasını vermişler,
fakat Kur'an'da başka bir ayet ''Ebet'' manasına gelmesine manidir bunu.
''Len ebrehalarda hattâ yezeneli ebi''
''Len'' ile anlatıyorlar.
''Katiye mekatibeten''
Mümkün değil.
''Len nömüne hattâ narallaha cehreten''
Açıktan görmedikten sonra iman edecek değiliz.
Fakat bu cemaat böyle olduğundan dolayı
Hz. Musa a.s'a
o cemaate ait bir kısım hususiyetler vermiştir ki
onları, bu pozitif düşünceleri
bir yönüyle, bu aklilikleri,
bu mantıklilikleri içinde yakalasın.
Bütünüyle o cemaati çok yadırgamasın.
O cemaatta bu türlü meseleleri açık olan
peygamberini yadırgamasın yani.
O bakımdan bakın Hz. Musa'da şöyledir yani farklı,
bir peygambere yakışır edeb içinde.
Evet.
''Ve lemma ca'e Musa li miqatina''
Musa miqatımıza geldi.
''Ve kellemehu'' ve konuştu.
''Ve alerrabbi erini andurileyk''
''Görün bana, bakayım sana'' dedi.
Ve aynı zamanda bunu peygamber
mantığıyla söylüyor. Hatta kelamcılar derler ki
eğer Allah görülmesi söz konusu olmasaydı
ki bazılar öyle diyor, Ayşe validemiz o itikattadır.
''La tüdrikü lapsar ve huve yüdrikü lapsar''
Allah'ı basarlar, basiretler idrak edemez.
Allah görülmez, ziyade edemeyiz. Çünkü biz muhatız.
Allah muhat değildir.
Muhat olan bir şey
namü tenahi atey edemez.
Der Ayşe validemiz.
Bir tevcihi var onun.
O yorumlanabilir, onun üzerinde durmuyorum.
Ve kelamcılar derler ki eğer Allah
görülmeyecek olsaydı, Hazreti Musa gibi
bir peygamber ''Allah'ım bana görün bakayım sana'' demezdi.
Demek bu işin bir mahmili var ki
olabilecek bir şey ki mümkün ki Hazreti Musa bunu istedi.
Bu bir peygamberdir yani.
Sen gibi, ben gibi birisi değildir.
Fakat bu peygamber öyle bir peygamberdir ki
yani bir ölçüde kavmini anlayacak bir peygamberdir.
Kavmini anlamazsa onların kullandığı dili kullanamaz.
Kur'an-ı Kerim diyor ki her peygamberi
kendi kavminin diliyle, bir yönüyle
belki anlayışıyla, hayat felsefesiyle
onu kavrayacak şekilde, öyle gönderdik diyor.
Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem
Arap'ın içinden zuhuru, o beyanıyla zuhuru
bu da üzerinde durulacak hususlardandır.
Bu itibarla şimdi bir meseleye getiriyorum yani.
Seyyidina Hazreti Musa'nın bir yanı var.
Öyle bir yanı var ki bu derin yanı.
Seyyidina Hazreti İsa'da yoktu bu yan.
Hazreti İsa karşı bir kutbu temsil eder.
Hazreti Musa ile tadil edilen bir cemaat
Hazreti İsa'da daha bir ileriye götürülür.
Tamamen spritualist demeyelim.
Metafizik hayata dönüş varlığa dönük
bir düşünce, bir mülaza demeyelim.
Fakat ruhani yanı ağır basan bir insandır.
Bu İsrailoğullarının ölçüde bile
Cenab-ı Hakk'a teveccühlerini yetersiz buluyor.
Daha derin bir ruh insanı olarak
peygamberlikle serpilaskınlıyor ve onlara gönderiliyor.
O da bu işin mana yönünü temsil ediyor.
Çok sıkı durum bir önemli olsa dikkatinizi arz edeceğim.
Şimdi Hazreti İsa'nın bu ruha dönük, ruhu yanının ağırlığı müsellem.
Hazreti Musa'nın da o yanının ağırlığı müsellem.
O yanının ağırlığı müsellem idi ki Hazreti Musa'nın.
Hazreti Musa karakterinin dışında
kavmine bir peygamber olarak onların dilini halini anlayan
ve ona göre donatılmış ona göre programlanmış
ona göre zenginleştirilmiş bir iç alemle
gönderilirken her şeye rağmen
bir yönüyle Hazreti İsa gibi değildi.
Onun için bak dikkat buyurun.
Hızır Aleyhisselam'dan ders almak suretiyle
o cepheye ait o gediği bir noktada telafi etti.
Telafi etme lüzumunu duydu.
Mana alemine eşyanın perde arkasına
melekut alemine açılma işini
Hazreti Musa olarak değil de
fakat o mana alemine temsil eden
ruhanilerden bir ruhaniyle
o alem hangi alemse Berzah alemi midir?
Misal alemi midir?
Yoksa bizim şu dünya alemi midir?
Bu yolculuk misali midir? Berzahi midir?
Yoksa aynen cismani varlıkla yapılan bir yolculuk mudur?
O deniz boğaz içi midir?
Nil nehri midir?
Septe boğazı mıdır?
Herkül Burcu mudur?
Neresidir?
Bir şey söylemiyoruz bu mevzuda.
Hazreti Musa bir seyahat yapıyor.
Mahiyeti bir şeye göre programlanmış.
Bir şeye göre doldurulmuş.
Bir şeye göre donatılmış o.
O kendi kavmine karşı öyle olması lazım.
Kavminin halini, dilini anlaması
onlara göre içinden geldiği gibi
konuşurken onlara göre konuşması için
öyle programlanması lazımdı.
Ve Allah
Allamul Guyub
onu öyle programlamıştı.
Fakat seyyidine Hazreti Musa aleyhisselam
o manevi seyahatını, seferini
tasavvufu bir dille ifade edecek olursak
seyr-i ilallahını
seyr-i fillahını
seyr-i minallahını
yani Allah'a misafiretini
Allah'ta misafiretini
Allah'tan misafiretini
Hızır rehberliğinde yaptı.
Hazreti İsa'ya verilen şeyleri böylece aldı.
Ve bir peygamber mahiyeti içinde geliştirerek bunu
Hızır'dan ders aldı, Hızır'ın önüne geçti.
Bazen ümmi bir şey
hani bazı kimseleri yetiştirir diyor
onlar yetişir, olgunlaşırlar.
Bir defa şeyhlerinin şeyhi olurlar.
Hazreti Musa şeyhi, Hızır'ın şeyhi oldu.
O mana ve melekut aleminde de onun önüne geçti.
Şimdi zannediyorum esas soruda sorulmak istenen şey
işte bu yoldur.
Yani onun ruhani seyr-i seyahatı.
Yoksa Hazreti Musa'nın
Tevrat'ı tebliğ etmesi.
Diyelim Amerikalılarla savaşması.
Kendi vefat ederken bu vazifeyi
bu bizim gayeyi, hayalimizdir.
Bunlar zaten yapılıyor ve
Efendimiz Ali'yle alasını yapmış.
Hazreti İsa'nın meselesi.
Hazreti İsa o meseleyi temsil etmiş.
Ali'yle ala temsil etmiş.
Bu Hazreti İsa'ya ait mesele
Hazreti Musa döneminde Hızır aleyhisselam tarafından
Allah'u alem temsil edilmiş.
Burada yine bir boşluk olmasın diye
ayrı bir husada dikkatinizi rica edeceğim.
Kur'an-ı Kerim
hem Efendimiz'i hem de Ümmeti Muhammed'i
Tevrat'ta anlatılırken der ki şöyle anlatılır.
İncil'de anlatılırken de şöyle anlatılır.
Bakın farklı şeyler.
Tevrat'ın cemaatin maddi bir yönüyle
maddeye çok önem veren materyalist bir cemaattir.
Fakat Tevrat'ta ahir zamanda gelen
makamı Cem'in sahibi
yani hem Muhiyeti hem İbrahimiyeti
hem Museviyeti hem İseviyeti
şahsında toplamış.
Makamı Cem tasavvufta esasen
farkın karşılığıdır.
Ben o manada demiyorum da
biraz füsus açısından Efendimiz hakkında
ferdi ferit demesi
gavsiyeti, kutbiyeti
belayetinde toplayan bir insan olması
ve nübüvvetiyle bütün peygamberlikleri
hülasa etmesi açısından
Hakkati Ahmediye dolaşa dolaşa gelmiş
yani bütün peygamberlerin
hülasayı efkarı
hülasayı davalarının
toplamış bir zat olması itibariyle
ayrı bir yana Efendimiz
sallallahu aleyhi ve sellem hepsinin camidir.
Bu camiyet Hazreti Musa döneminde
de ele alınmıştır.
Hazreti İsa döneminde de ele alınmıştır.
Fakat bir yönüyle
maddeye çok açık, dünyaya çok açık.
İşte bu cemaatin kitabında
Ümmeti Muhammed anlatılırken
esas bu ümmetin
tehlifçi bir ümmet olduğunu anlatılıyor.
Yani başka şeyde bir şey aramak
arama lüzumu yok.
Bu ümmetin her şeyi
tehlif eden bir ümmet olduğu anlatılıyor.
Bakın Muhammedun Resulullah
Vellezine ma'ahu eşiddahu alal kufar
küfara karşı şedid
ruhama'u beynehum
Bunlar hepsi
alemi emre dair şeyler.
Alemi halk değil.
Cisim alemi, ceset alemi değil.
Alemi emir yani. Ruh alemi,
kalp alemi,
sır alemi, khafi alemi,
ahfa alemi,
bir kısım letaif keşfettim
fakat tam tespit edemedim dedi.
Yani min vera hicab
başka latifeler alemi
diyeyim.
ruhama'u beynehum
bir bakın, alemi emre ait.
terrahum rukka'an sücceden
rükû ve secdede görürsün, hususiyetler.
yebte'ûne fazlen minallahi
ve ridvâni
Allah'tan faz ve rıdvan beklerler.
Allah'ın fazlığın ve rıdvanın derler.
sîme'hum fî vücû
min eferi sücûd
alınları secde izinden bellidir.
Sîmalarından tanırsın onları.
Ahirette tanınmalarının
emaresi de odur Allah Resûlü ümmetini
alınlarındaki secde izlerinden
abdest huzurlarındaki
abdest izlerinden tanır deniyor.
Şimdi Tevrat'ta
ümmeti Muhammed yani
cem'in sahibi ümmeti Muhammed
anlatılırken daha
ziyade ruhani ağırlıklı olarak
anlatılıyor.
Yani ruhani ağırlıklı olarak
namazıyla, niyazıyla,
şefkatiyle, alınlarındaki
secde izleriyle,
teheccüdleriyle, kıyamlarıyla,
kutlarıyla anlatılıyor.
Tevrat bu.
Şimdi bir taraftan Hazreti Musa'nın kendi cemaati
yani bu ideal cemaattir.
Allah'ın makbulü bir cemaattir.
Yeryüzünde Allah'ın
matmahı, nazarı bir cemaattir.
Öyleyse böyle olun ve kurtulun
diyor Hazreti Musa'nın cemaatine.
Fakat bir diğer taraftan da diyor ki
işte ümmeti Muhammed budur, bir yanı budur
bunun, ümmeti Muhammed'in.
Şimdi, buraya kadar
okuduktan sonra Kur'an-ı Kerim
Zalike meseluhum
fil tevra diyor. Ümmeti Muhammed'in
Tevrat'ta misali bu.
Tevrat böyle anlatıyor onları.
Ve meseluhum fil incil.
İncil'de nasıl anlatıyor?
Ke zer'in ahrace
Alemi halktan anlatıyor.
Tıpkı bir etim, bir tohum gibi.
Madde.
Rüşeymin'i topraktan dışarıya çıkardı.
Kalınlaştı.
Derken ayağı üzerine
doğruldu, dikildi.
Öyle bir görkemle arıza endam etti ki
tohumu atan bile şaşakaldı
diyor. Şimdi görüyoruz ki
bunlar da tamamen alemi halka ait.
Ama nerede anlatıyor bunu?
İncil'de. Meseluhum fil incil.
Kimin kitabı? İncil.
Tamamen ruha yönelik olan
insanın kitabı. Ne diyor
orada? Gayeyi hayal olarak diyor
ümmeti Muhammed'in ahlakı Hazreti
İsa'ya. Gerçi sen
bir meseleyi tadil için böyle geldin ama
fakat gerçekten zirveyi
tutacak ümmetin vasfı
işte bunlardır diyor.
Şimdi
bir yönüyle maddeye açık
bir cemaatin peygamberine
anlatırken daha ziyade
meseleyi ruh endekste olarak
ele alıyor. Manaya açık
tamamen ruhani denebilecek.
Ve ruhaniliği de
ta baştan öyle planlamış, öyle
programlanmış. İsterseniz
aklıma da geldi, onu da arz edebilirim.
O zata da anlattığı şey
diyor ki, siz işte
ümmeti Muhammed gibi olun çünkü onlar
ideal bir ümmettir. Ümmeti Muhammed
gibi olmanın yolu da
esvaba riayet edeceksiniz.
Tohumlar gibi olacaksınız, başak salacaksınız.
Gelişmeleriniz
şöyle, madde planında şöyle olacak.
İşin maddi yönünü
ihmal etmeyeceksiniz diyor.
Demek ki biz
iki ayrı kitapta, iki ayrı şekilde anlatırmışız.
Ama bu iki parça bir araya gelince
kırık plak gibi yan yana
gerçek Muhammed'i besteyi
dile getiriyor.
Arz edebildim mi?
Burada geriye dönüp
bir usta daha dikkatini çekeceğim. Bu Allah'ın
Allamul Guyub olan Allah'ın ilmidir.
Kur'an tefsirine girdim ben size cevap vereceğimi.
Allamul Guyub
olan Allah'ın ilmidir. Ancak
Allah bilir bunları. Ve Allah
bize dedirttiği kadar ancak
diyebiliriz. O susturursa
denecek şeyi bile diyemezsiniz.
Şimdi böyle
gelişi güzel, bunlar Allah Celle Celaluhu
Hazreti Musa'yı bir cemaat içinden
alıp, gel işte sen, şu
çizgide, şu karakterdeki
cemaate peygamberlik yap demiyor.
Seyyidina
Hazreti Musa daha annesinden
dünyaya gelir gelmez
Kur'an-ı Kerim değişik
yerlerde uzun boylu anlatıyor.
Kendisini bir selenin, bir
sepetin içinde Firavun'un sarayında buluyor.
Maddeden başka bir şey bilmeyen bir sarayda
buluyor. O dersi
çok iyi alması lazım.
Çünkü İsrailoğulları gibi materyalist
bir cemaate peygamberlik yapacak.
Babası bellidir.
İmran.
Annesi bellidir. Büyük bir
kadın. Belli bir
anneden bir babadan doğmuştur. Esvat
tamdır. Yani
bir sperm, bir yumurta izdivacıdır.
Ve sonra
Firavun sarayına gelmiştir.
O sarayda hiç mananın
şenmesi yoktur.
Her şey madde etrafında dönmektedir.
O kadar materyalisttir ki bu insanlar
ölülerini bile
tahnid ederler, mumyalarlar.
Ve bu suretle cenazelerine
ebediyet kazandırmak isterler.
Çünkü toprağın arkasında
Allah'ın lütfedeceği bir
ebediyete inançları yoktur bunların.
İşte Seyyidina Hazreti
Musa her yandan dersini
alacak böyle. Allah vahiy ile
onu teyit buyuracak ama
fakat materyalist insanlığın halini
bilmesi lazım. Materyalizin
bataklığını tanıması lazım.
Maddeciliği bilmesi lazım.
Çünkü maddeci bir cemaatı
Allah onunla tadil edecektir.
Anlatabildim mi?
Bunu koyun bir tarafa. Şimdi bir de
Hazreti Mesih'e geçin. Öyle bir
mübarek ki, başta annesinin
dünyaya gelmesi, aşılama,
yumur, onun spermi, dua.
Hazreti
Meryem Validemiz dua ediyor.
Annesi de bana bir çocuk ver diyor.
Manastıra ben bunu diyor hadim
olarak vereyim. Başta
bir çocuk oluyor, Kur'an-ı Kerim anlatıyor
bunu.
Kız olunca da ah ediyor, kız oldu
diyor. Telehür, teessüf.
Hatta maan ilminde bunu
bu meseleye misal olarak verirler
edebiyatçılar, belahçılar.
Başta yani Hazreti
Meryem duadan meydana geliyor.
Mana, aleme emre ait bir şeydir.
Bu defa Hazreti İsa dünyaya
gelecek, baba yok. Esma
Baltüs doluyor.
Afife bir kadın, erkek deyince terliyor.
Ve bu
kadından erkeksiz bir çocuk oluyor
dünyaya geliyor. İlahi nefka.
Nedir ilahi nefka?
Allah üflemiştir, olmuştur.
Spermin yaptığı şeyi yapmıştır.
Cibril temessül etmiştir.
Mini bir esvab
olmuştur. Bir sebep
yok yani. Hiçbirinde.
Şimdi bu insanda alemi
emrin temsilcisi olarak geliyor.
Tamamen manaya programlamış
olarak geliyor. Ve
bunların hiçbirinde rastlantı yoktur.
Hazreti
Mesih kendi alemine ait
büyüklüğü temsil ediyor. Hazreti Musa
ülül azim peygamberdir bunlar.
Beş büyük peygamberin ikisidir bunlar.
Hazreti Musa da kendine
ait bir büyüklüğü temsil ediyor.
Ve bunlara ait büyüklükler
kendi kitaplarında anlatıyor. Bunların
ikisi
Ümmeti Muhammed'in vasfı,
Efendimiz'in vasfı olarak anlatılıyor.
Çünkü o tek ayetin başında
Muhammedur Resulullah var.
Muhammed Allah'ın Resuludur.
İşte ashabı da budur.
Tevrat'ın dile getirdiği, İncil'in dile getirdiği.
Öyleyse
ben buraya bir noktalı
bir gül koyup tembihimi yapayım.
Kendisinin buyurduğu gibi
sahabe-i kiram
Efendimiz'den ismini söylemeyeceğim.
Kafanıza bir şey takılır.
Birisi bir kısım
Yahudilerden Tevrat'a ait bazı
bahisler dinleyince canı sıkılıyor Efendimiz'in.
Tevrat'ın buyuruyor ki
eğer Hazreti Musa hayatta olsaydı
bana ittiva etme
mecburiyetindeydi.
Çünkü o zaten Yüce Hakkat'ın bir yanına temsil ediyor.
Meseleyi büyütebilirsiniz.
Hazreti İsa hayatta olsaydı
Efendimiz'e ittiva etme mecburiyetindeydi.
Çünkü onların getirdiği
dinin esasafıyla gelmişti.
Yani artık onların
temsil edeceği bir şey kalmayacaktı.
O böyle paramparça gelen
kristal kristal
paramparça gelen
hakikatların Allah tarafından
yapılmış hakikatlar
mecmuuydu. Çünkü o
makamı cemin sahibiydi.
Ferdi feritti ve
kavusiyete mazhardı. Onun için
buyuracaktı ki Hazreti Musa gelseydi
bana uyma mecburiyetine kalacaktı.
Ve ben onu da hatırlatarak
diyeyim ki
Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem
varken rehber olarak
hususiyle Hazreti Musa'dan
alacağımız fazla bir ders yoktur bizim.
Ashab-ı Kehf'ten de alacağımız
bir ders yoktur. Zülkarneyn'den
de alacağımız bir ders yoktur.
Çünkü Hazreti Musa'nın Hızır'la
arkadaşlığında, Hazreti
Mesih'in Cibril'le arkadaşlığında
Ashab-ı Kehf'in bilmem
kimle arkadaşlığında elde
ettikleri mana ve ruhu
Allah Celle Celaluhu Efendimiz'e vermişti.
Ve ümmeti de ondan tevarüf
etti o meseleyi. Biz
bu sacayanı kendimiz de
anlamalıyız. Yani o yolda
herhangi bir seyri süluka,
herhangi bir çileye,
herhangi bir inzivaya
ihtiyaç hasıl olmadan,
ihtiyaç hissetmeden doğrudan
doğruya, hakikati
Ahmediyye aleyhissalatu vesselama sığınarak
başka peygamberlerin
onca cehdi onca gayretle
elde edebilecekleri şeyleri
elde etmemiz her zaman mümkündür.
Evet.
Geriye gitme olur o.
Oysa ki o peygamberler
ileriye getirmiş, belli bir
noktaya bırakmışlar. O da
gelmiş, o işi tamamlamış.
Buyurdukları gibi her gelen peygamber
o boşluğu gördükçe
peygamberlik binasında
acaba bu bina ne zaman tamamlanacaktı
buyururlar ki o boşluğu
dolduran benim. O bina
benimle tamamlanmıştır.
Sana canlarımızın içindeki
ruhlarımız.