Economic Reflections -18- | Land Law in Islam | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/07/13)
İktisadi Mülahazalar -18- | İslam’da Toprak Hukuku | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/07/13)
Transcript: AI transcription
Elhamdülillahimineşşeytanirracim Bismillahirrahmanirrahim
Elhamdülillahirrabbilalemin
Vessalatü vesselamü ala seyyidina ve senedina
ve şefihezzinubina ve mevlana Muhammedin sallallahu teala aleyhi ve sellem
ve aleyhine ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve
seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve
seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve
seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina
ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve
seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve
seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyyidina ve seyy
Rabbi şerahli sadri
ve yessirli amri
ve hlu lukdaten min lisani yufkahu kavli
ve ufevvizu amri ilallah
inna allaha basirun lil ibad
Allahumma salli ve sellim ve barik ala seyyidina muhammedin ve ala alihi
ve ala seyyidina muhammedin ve ala seyyidina muhammedin ve ala seyyidina muhammedin
ve ala seyyidina muhammedin
Bismillahirrahmanirrahim
ve allezi cehale lekumu l-ergazelulen
femşuru fi menakibiha ve kulun rizkihi ve ileyhi nşur
sadakallahu l-azim
ve bella ana resuluhu min nebiyyüle heşimi gülkerim
ya ilahe alalemin zahiri ve batinimizi enveri imaniye ve kur'aniye ile mevver eyle
nefsin ve şeytanın şerrinden bizleri masum ve mahfuz eyle
gönüllerimizi hakayka aşina eyle
gönüllerimizi cennet ve cemalullah şerefiyle şeref yağ eyle
amin ve hürmeti seyyidil münselin
velhamdülillahi rabbil alemin
Muhterem Müslümanlar
Son hafta yine iktisadi yapımıza dair
bir iki hususu
iktisadın temel prensiplerini arz etmeye çalıştım
Cenab-ı Hakk'ın inayetine istinad ederek
bugün de
esas müessirleri prensi ifadesiyle iktisadın esas faktörlerini
yetiştirebildiğim kadarıyla
arz etmeyi düşünüyorum
takdim ettiğim etmeyi düşündüğüm ilerde etme imkanını bulacağım bütün şeylerde
Cenab-ı Hakk rızası istikametinde ifadeye muktedir eylesin
sizleri de hüsnü istifadeye muvaffak eylesin
bir evvelki hafta şu hususlar üzerinde durdum
hususi mülkiyet mevzuu
bir sistemin can damarı olmasına mukabil
onun ref ü def edilmesi bir başka sistemin temel esasıdır
ferdin şahsi gayretiyle elde ettiği şey
onun üzerine bina ettiği dünya adına bütün mamelek her şey
bir sistemde alerji yapan husus
def ü ref edilmesi temel esas
tam buna zıddiger bir sistemde ise can damarı dedik
asıl mesele ise bütün ifrat ve tefritlerin ortasında
sırat-ı müstakim beşaretiyle gelen
bütün insanlık için şahit olarak arz-ı didar eden
ümmeti Muhammed a.s.
ve islam dini
sırat-ı müstakimi getirecek
insanların ifrat ve tefrite düşmelerini önlemiş olacaktır
ikinci derecede dengeli kalkınma çok duyuyoruz gazetelerde gazete sütunlarında
bunun üzerinde durdum
bizzat kur'anın ayatıyla efendimiz s.a.v'in beyin beyanatıyla
insanların dengeli muazeneli irtika nasıl olacağı hususuna dikkatinizi rica ettim
nasıl ziraatçi olmanın yanı başında sanayiye teşvik
yapıldığını ve münhasıran ziraata inhimak etmenin
insanları nasıl zelil kıldığını ve yer yer arz ettiğim şeylere
atfetmek suretiyle arslan milletleri nasıl koyun haline
getirdiği hususunu arz ettim.
Bir millet için hayati
ehemmiyet arz eden bu hususlardan hangisi terk edilirse
edilsin ne ictimai de can ve dizinde fer vardır ne de
iktisadide muazene vardır.
Eğer iktisadi hayatınızda muazene
istiyorsanız ictimai yapınızda da dizinizde fer ve beliniz
elif gibi din dik durmasını arzu ediyorsanız bu prensiplere
riayet edeceksiniz.
Bütün cihana Allah adına Allah'ın
yüce adına açılma prensibi sevdiğiniz ve gönlünüze
koyduğunuz mabudu mutlakın en ücra yerdeki insanlar tarafından
dahi duyulmasının ve gönüllerin o büyük manayla
mamur edilmesinin kavgasını vermem.
Buna cihat diyoruz. Hiç
gidilmedik yerlerde Allah'ın adını duyurmam.
Ben şahsen
bütün hissiyatım ve samimiyetimle ifade edeyim.
Öyle
yerlere uğradım ki ben Mevcudat Efendimiz'den sonra yazık
dedim. Buralara la ilahe illallah Muhammedun Resulullah'ı
getiremedik. Ordularımız ancak Viyana'ya kadar gitti.
Belkırat
bozgunuyla geriye döndü. Beri tarafta da efendim Şahli Martel
karşısında Gafik'inin şehadetiyle Endülüs'te de iş
ileriye gidemedim. Her iki tarafta da bir yerde
durduruldu, donduruldu ve bizdeki aksiyon hayatında bir
yüzükleşme baş gösterdim.
Cidden derin derin tesirini ve
tahassülünü içimde duyduğum ve çok üzüldüm.
Şu insanların
kulaklarında Mefteri Mevcudat Efendimiz'den gelecek manevi
bir melten ve bir esintinin mevcelenmesine vesile
olamadık.
Eğer cihanın küfür ve talalet içinde inhimakında bir
varsa bu bir hata ve seyyiat ise dini ve diyaneti
bayraklaştıran bir cemaata bu hatanın yüzde sekseni tereddüt
etmektedir.
Insanlığın bugün küfür ve küfran içinde
bocalanmasının baş mesulleri dini diyaneti tanıyan Hazreti
Muhammed aleyhissalatu vesselamı bilen Kur'an'ın ruhuna ve
şeylere nigahban olan cemaattir.
Siz de duydunuz mu
duymadınız mı bilemiyorum. Ben kendi vicdanımda duyduğum bir
şeyi arz ettim size.
Orada tek tük bizim hariciyecilerimizin
maslahat güzarlarımızın mezarlarına şahit olunca derin
derin üzüldüm, müteessir oldum.
Yapayalnız kaldınız. Maslahat
için geldiniz buraya.
Halbuki sizin asıl vazifeniz la ilahe
illallah Muhammedun Resulullah'ı buralara getirmekti.
Sizin
içinde bulunduğunuz milletin ordularının da asıl vazifesi bu
idi.
Bunu durdurduğunuz an içte kokma başlayacaktın.
Zira sudan
alın da havaya kadar siz ona bir sirkülasyon temin edemezseniz
daim getiremezseniz kokar. Hava kendi zehir zemberek
keyfiyetiyle kalır. Su takvun eder.
Milletler bundan daha
beter bozulur de jenerasyona maruz kalır.
Kalır da her şeyin
bozukluğundan istifade edilir.
Fakat insanın bozukluğundan
istifade edilmez. O kadar bozulur.
Öyleyse milleti kendi
aktivitesi içinde tutacaksınız.
Semalara doğru uluvi idealler
göstereceksiniz. Kendisine kanat çırpma imkanını
vereceksiniz. Yüce bildiği Mevla'nın yüce adını yüce bir
inanç ve ideal tanıdığı neşretme istikametinden bütün bir hayatı
sarf edecek. Ve bir gün yine irtika ederken eğer ecel gelir
pençesini atarsa vazife başındaydım.
Fakat vicdanıma ve
gönlüme göre tam vazife yapamadım.
Ben arzu ediyordum ki
Rabbimin adını yerde bitirdikten sonra semalara çıkayım.
Oradaki ervahı habise ve eşrara da duyurayım.
Ay'a yükseleyim.
Oradaki bütün habis ruhlara la ilahe illallah Muhammedun
Resulullah diye haykırayım.
İbn-i Hişam vücudundan yediği oklarla kilisenin merdivenlerinden yukarıya
tırmanırken tebessüm ediyordu.
Yermuk meydanındaki şehit Ebu Cehil'in ammizadesi İbn-i Hişam değil.
Devri Risalet fenahide İbn-i Hişam kilisenin merdivenlerinden yukarıya tırmanırken
vücudundan yediği oklarla kirpiye dönmüştü.
O dakikada derin bir hüzün ve tesir içindeydi.
Şehit oluyorsun, niçin müteessirsin?
İnanmış bir sahabi hangisi olursa olsun, sinesini yardığınız zaman en büyük derdin,
teker teker beyninin kuddeleri üzerinde gezdiğiniz zaman en büyük heyecan ve
helecanın Rabbin adını neşretme istikametinde olduğunu göreceksiniz.
Baştan başa bir diyarı küfür.
İçinde küfür mevcelenip durmaktan ve bu insanın içinde burkuntu hasıl eden manzara
karşısında bu manzaranın tek mesulü 3 asırlık Müslümanlar.
Pakistanıyla, Hindistanıyla, Afganıyla, Mısırıyla, Suriyesiyle,
Türkiye'siyle 3 asırlık mücrim Müslümanlar.
3 asırdan beri terakküm eden mesuliyet ve cürüm 20.
asrın talihli veya talihsiz neslinin omuzlarına yükseldi.
Atalarımızın alnında bir leke halinde bugüne kadar devam eden,
mezarlarında yatarken rahatsız olan atalarımızın alnında bir leke halinde devam
eden,
İslam'ın ruh ve şuurunu kavrayamamam, bütün cihana onu haykıramamam,
yıldızlarda onu haykıracak zemin aramama, arama idealinden mahrum olma gibi şeyler
bütün bu cürümleri yıkayacak bizleriz.
Tarihin sayfalarından bu kirleri temizleyecek ve inşallahü teala
sevginin cemaati olarak Allah ve Resulullah'ın gönüllerde sevilmesini temin
edeceğiz.
Kaynayan bütün buhranların altında tecrübelerimizle bunu görüyoruz.
Sosyoloji bu mevzuda bir şey söyleyemiyor.
İstiklal Sosyoloji bu mevzuda bir şey söyleyemiyor, tıkanmışlardır bunlar bugün.
Kendileri de cemaatle beraber, mevcelenen ictimai ile beraber gidip tıkanmaya
dayanmışlardır.
Beşerimizdeki tıkanma gibi, ilimlerimizdeki tıkanma gibi,
beşere ışık tutacak rehnuma olabilecek ilimlerde de tıkanma vardır.
Çünkü hangi yola başvurulursa vurulsun,
en büyük sosyologlarla, en büyük terbiyecilerle,
en büyük ruhi ilimlere, nefsi ilimlere vakıf olan psikologlarla,
işe ne kadar muhalece edilirse edilsin,
Frenk ifadesiyle meselenin fiyaskoyla neticelendiğine şahit olduk.
Hiçbir şeyin bizim bu daima kanıyan ve asla onulmayan derdimize derman olmadığını
gördük.
Öyleyse meseleyi ciddi ve derin bir anlayış içinde,
ilimlerin ışığı altında,
halik mahluk münasebeti içinde,
arz sema münasebeti içinde,
akıl vahyi semavi münasebeti içinde,
Rab'le münasebetin kuvveti içinde,
mescit ve ev münasebeti içinde,
Allah huzuru secde münasebeti içinde,
idareci ve tebaa münasebeti içinde,
yeniden derinlemesine meselelere eğilmen,
kemali hassasiyetle ele alma
ve bu onulmaz derdin dermanını bu istikamette görme, bilme
ve yine o istikamette muhalecede bulunma.
Bu büyük derde karşı ciddi bir muhalece istemesine mukabil,
derdin istediği muhalecede bulunmaya Allah bizi muvaffak eylesin.
Dengeli irtika kalkınmadan bahsettim.
Sanayi'nin yanında cihat,
Allah'ın yüce adının afak-ı alemde şahbal açması,
şair-i azamı ciddi bir inkisar içinde konuşturan,
Sultan Selim'i evveli rağmetmeyip ecel,
fethetmeliydi alemi şani Muhammed'i sallallahu aleyhi ve sellem.
Yavuz Selim ölmeseydi,
cihanı fethetseydi,
en ücca yerlerde dahi minarelerden dinin temeli olan
Allahu Ekber, Allahu Ekber yükselseydi.
Eşhedü enne Muhammeden Resulullah şahbal açsaydı,
La ilahe illallah afak-ı alemde bayrak gibi mevcelenseydi,
insanlık bugün içine düştüğü girdaba düşmeden masum kalacaktır.
Onun yanında cihat, cihatın yanında da ziraatı ehemmiyet vereceksin.
Nerede sadece sen ziraatçı oldun, orada her şeyi kaybettin.
Nerede ziraatı terk ettin, sadece sanayiye daldın, yine her şeyi kaybettin.
Nerede bir bakıma miskinlik ifadesi olan her şeyi memuriyette gördün,
devletin kesesine bağlandın, yine her şeyi kaybettin.
Nerede imaratlarla beslendin, bedavadan pilavlar ve fodlalar aldın,
yine her şeyi kaybettin.
Belki bütünüyle her şeyi alacaksın.
İmarat belli bir zümre için işleyecek.
Memuriyet kendisinden kaçılan bir müessese olacak.
Seyyidine Hazreti Ali gibi, muttasın ondan kaçma havası içinde,
beş altı senelik hilafetini sürdürme havası içinde ona sahip olacaksın.
Yer yer çıkarıp atacaksın.
Kim yaparsa yapsın ben beceremiyorum bu işi diyeceksin.
Ehilleri alacak ve ehilleri yapacak.
Her şeyi bu şekilde dengeli ele alacak
ve başkalarının lafını ettiği dengeli kalkınmaya gideceğiz.
Bu tabirlerle mesele anlatıldığı için
ben sizi bir acayip, garipliklere götürmemek maksadıyla aynı tabirleri kullanıyorum.
Yoksa buna ben rahatlıkla içtimai irtika diyebilirim.
Soylu, soplu, tonlu, musikileşmiş bir dille bunu anlatabilirim.
Üçüncüsü, bütün kazancın meşru olması hususu üzerinde
ariz amit diyemeyeceğim ama durdum, iktisadın faktörlerinden olarak.
Başka sistemlerde bu yoktur.
Biz kazanmaya gösterdiğimiz hassasiyet ve özenti kadar
aynı zamanda bunun meşru olması istikametinde de o kadar hassasiyet ve titizlik
gösteriyoruz.
Haram gırtlağıma bir lokma girecekse aç durmayı ona tercih ederiz.
Ölüm bahis mevzu olmadıktan sonra harama elimizi uzatmayız.
Hayati bir tehlike bahis mevzu olmadıktan sonra
Allah'ın yasak ettiği sahadan bir şey almayı asla aklımızın köşesinden bile
geçirmeyiz.
Ben açlık tarafından tehdit ediliyormuşum.
Birinin de önüne her gün on sofra konup kalkıyormuş.
İslam'ın bana kazandırdığı şuurla, öteki mehsul olsa bile
ben ikinci bir mesuliyete itikap etmek suretiyle
önüne sofra konup kalkan adamın sofrasını elim uzatamam,
gayri meşrudur bu.
El verir ki ölüm gibi, hayatı endişe gibi bir şey beni tehdit etmiş olmasın.
İşte o zaman bütün sahalara girme, ölümü bertaraf etme,
hayatı endişeyi bertaraf etme mevzu meşru olur.
İslam'ın bu mevzuda da getirdiği muazene ve dengedir.
Rab'ben şu husus üzerinde durdum, adil bir dağıtım.
Adil dağıtım derken mirasa intikal ettim.
Ve esnafımızın yaptığı vakıflara dikkatinizi çektim.
Cenneti kazanacağım diye bu mevzuda yapılan, bu istikamette yapılan vasiyetler
üzerinde durdum.
Daha devri risalet fenayide cihanın arazisinin hak yolunda vakfedildiği hususuna
dikkatinizi istirham ettim.
Ve vefat ederken de malının evlatlarına, yakınlarına, anne ve babasına kalmanın
en adilane bir dağıtım olduğu hususuna yine dikkatinizi rica ettim.
Ve ancak bu hava içindeki bir dağıtımda insan çalışma şevkini kendinde duyar.
Başkası babasına hizmet etme aşkını, şevkini, neşvesini vicdanında duyar.
Bir aile rabıtası teessüs eder.
Baba evladı, torunu neyse yakınları, akrabaları için kazanır.
Evlat da babasından kendisine miras kalacak, müreffeh bir hayat temin edecek aşkı ve
şevki içinde babasına bir vazife olarak bakar.
Aile sevgisi teessüs eder, olur.
Ve birbirini seven, fertlerden müteşekkil aileler, birbirini seven milleti
meydana getirir.
Bir milleti teşkil eder, rükun sağlam olunca o millet sağlamdır.
Ailesi birbirinden kopmuş, birbirine küskün, her şey madde etrafında dönen bir aile
içinde ciddi ve samimi bir bağım bulunacağına ihtimal vermiyorum.
Efendi şehevi hislerle hayat arkadaşına bağlıdır.
O da şehevi hislerle öbürüne bağlıdır.
Ve çocuklara sadece cimrili ve beşeri garize ile bağlıdırlar.
Öteler ve ötelerin ötesine imtidat edecek bir aile vahdeti şuuru ile o aile fertleri
birbirine bağlı değildir.
Misal mi istiyorsunuz? Menfaatlerin haleldar olması karşısında mahkeme kapılarında
boşanma davalarına bakınız.
%80 mahkeme kapılarında boşanma davası vardır.
Geriye kalanın evinde de huzursuzluk vardır.
Çünkü bu manada bir aile vahdeti yoktur.
Misal mi istiyorsunuz? Huzur evleri diye hapishanelere atılan babaların annelerin
durumuna bakın.
Bakın bakın da 20. asrın yüz karası bu manzaraya.
İçinizden geldiği kadar tuh diye tükürüğünüze atın.
Baba evladın gelir ve kazancına karşın.
Tüfeğli ve asalak hale geldiği zannı galip olunca arabaya koydukları gibi.
Efsanelerde anlatılır. Sepete koyup çukura atarlarmış.
Keşke efsaneler doğru olsaydı ve asrımıza kadar da devam etseydi.
Huzur evleri adı altında o hanelere anne baba götürüp atılmasaydım.
Nasıl bir zaman evlatlarını onlar yalnız bırakmadılar.
Himaye ettiler. Himaye ve yardıma muhtaç hale geldikleri zaman evlatlarının
kendilerine bakıp ve görmesini isterler.
Bu beşeriyetin, bu tabiatın, bu fıtratın muhtezasıdır.
Bunun aksine insanlık demek mümkün değildir.
Ama bütün kıymetleri ve değer hükümleri alt üst olmuş yirminci asırda
huzur evi diye bir yere atılan, zindana atılan anne ve baba orada tesid ediliyor ve
huzura dark ediliyor.
İşte fersudeleşmiş, altı üstüne gelmiş aile vahdetinin en şeni durumuyla
manzarası budur yirminci asırda.
Bu en adil dağıtım içinde biz anne ve babadan evlada alaka,
evlattan anne ve babaya alakayı görüyoruz.
Çünkü bizi birbirimize bağlayan madde değildir.
Çünkü saadetin, refahın, iktisadi refahın tek ve yıkta vasıtası para değildir.
Gönül huzurudur, sevgidir, ahirette devam edebilecek bir aile yapısıdır.
Allah'ın rızasını kazanmadır.
İnsanın yaşlı dahi olsa daima anneye ihtiyacı olmasıdır,
babaya ihtiyacı olmasıdır.
Anne ve babanın da evlada ihtiyacı olması hususudur.
İşte bu şuur içinde bir dağıtım bunu temin edecektir.
Bunların üzerinde durduğum için hatırlatma saadetinde sadece döndüğüm üzerlerine
basa basa geçtim.
Bugün kısaca arzına imkan bulursam arz edeceğim şey toprak ve onun işlettirilmesi.
Sonra birenki ifadesiyle sosyoekonomide sermayenin yeri ve imkan bulursam arz
edeceğim emek sermaye mevzuu arasındaki alaka
mahsus bir hava içinde onların ifadesiyle çelişki demiyorum alaka diyorum.
Emek sermaye alakası.
Toprak İslam'dan evvel de ehemmiyeti olan ve asırlarca ehemmiyetini koruyan
bir mevzu olarak daima bir tac mevzu olarak devam etmiş.
Bir tac mevzu olarak vaki kalmıştır.
Fakat Kur'an toprağa ayrı ehemmiyet getirmiştir.
O insanın menşe'i.
Ve sonra vefat edip insanın içine gireceği, insanın sandığı,
mahfazası.
Ve sonra nebatatın tohumlarını bitirdiği gibi yine insanın bir gün o madde içinde
biteceği mukaddes şeydir.
Ayetini okuruz.
Allah kemale azametle ferman ediyor.
Biz onları sizi topraktan yarattık.
Tekrar çevirip toprağa döndüreceğiz.
Ve ikinci defa neşetli saniye dediğimiz ikinci dirilişi varoluşu yine topraktan
yapacağız.
Toprak insanın menşe'i.
İnsanın menşe'i olan toprak aynı zamanda.
İhtisadi hayatında ve ihtisadi refahında, aile huzurunda.
İnsanın saadetinin de menşe'i olmuştur.
Allah bağlar ve bahçelerle donattığı toprak.
Toprak insana en yakın şeydir.
O bakımdan dinde toprağın kutsiyeti vardır.
O bakımdan insanın anlı yere değdiği zaman, toprağa geldiği zaman en kutsi,
en ulvi bir hali iktisap etmiş olur.
Onun içindir ki Mevferi Mevcudat Efendimiz namaz bahsiyle alakalı bir hadisi
şerifte, sahih hadiste.
İnsanın en çok Rabbine yakın olduğu an secde anıdır.
Yüzü yerde olduğu andır.
Başını toza toprağa sürüp gurur hortumunu secde ile büktüğü andır.
Toprak kutsiyet kazanır. Fakat onu yerinde işleyecek feodalist bir anlayış içinde,
toprak ağası anlayışı içinde meseleyi el almayacağız.
Allah'ın mahluku ve emrimizi amade, iktisadi hayatımızda büyük faktör hüviyetinde el
almaya çalışacağız inşallah.
Aynı zamanda toprak tasavvufta tevazuun remzi olmuştur.
Sadihak şefhak tarüyende güldür.
Toprak ol toprak ki gül bitiresin.
Ve devam eder. Zira toprak olmayandan başkasında gül bitmez.
Mekkari mevcudat efendimiz hayatın tazdiki ve sıkıntısı karşısında içinden
şikayet işmam eder bir şey geçer gibi olacağı an
Mikail aleyhisselam inmiş ve bu mevzuda kendisine Cenab-ı Hakk'ın selamını getirmiş.
Melik mi yoksa kul mu? Meliklikle beraber peygamberlik mi yoksa kullukla beraber
peygamberlik mi?
Cibril'in yüzüne bakınca arz ettim bir evvelki derste.
Emin olan Melaike Cibril, Ali ile Resul-ü Ekrem'e tevazu diye işaret buyuruyordu.
Allah Resulü sallallahu aleyhi ve sellem toprak kadar alçalıyor,
tevazu kanatlarını yerlere kadar indiriyor,
Allah'ın bir kulu olarak peygamber olmayı tercih ederim diyordu.
Toprağı Allah Celle Celaluhu
insanların altına bir merküp yapmıştır.
Bidayette ser levha olarak arz ettim, ayeti kerime bunu ifade ediyor.
''Huvellezî ceâle lekumul erde zelûlen femşû fî menâkibihâ ve kulû min rizkihi ve
ileyhi nüşûr''
''O Allah ki ceâle lekumul erde zelûlen yeri sizin için zelûl kıldı''
Ne demek zelûl?
Siz çok iyi terbiye görmüş bir ata binersiniz.
Onunla tepeleri tırmanırsınız.
Aşılmazlara aşarsınız.
Varılmaz yerlere varırsınız.
Dur dediğiniz zaman durur, git dediğiniz zaman gider.
Nimetlerin ihsanların bulunduğu yerlere alır sizi götürür.
Kendinde bulunan hassasiyetle çağlayanların başına sizi götürür.
Su ihtiyacını duyduğunuz zaman onun ferasetiyle bulursunuz.
Meyve ihtiyacını duyduğunuz zaman onu meyve ağaçlarının altında görürsünüz.
Böyle bir askınız olsa zelûl diyoruz buna.
Size tam inkiyat etmiş, emrinize tam amade.
Muhtaç olduğunuz şeylerin başında sizi bulunduruyor.
Allah yeri sizin için böyle zelûl kıldı.
Yer bütün ihtişamına rağmen.
İçinde Allah'ın iddia ettiği metallerle emrinize amadedir.
Altına mı ihtiyacınız var? Bulursunuz onda.
Gümüşe mi ihtiyacınız var? Bulursunuz onda.
Yiyeceğiniz şeyleri gömer de bire bin alırsınız, yerden alırsınız.
Semaya doğru ser çeken ağaçlar vardır.
Tabla tabla meyvelerle, salkınlarla size uzanan meyveler vardır.
O meyvelere sizin vücudunuzun ihtiyacı vardır.
Protein, vitamin adı altında.
Daha çeşitli metaller halinde sizin ihtiyacınız vardır.
Bütün bunları Allah Celle Celaluhu zeminden kaynatır tıpkı ot bitiriyor gibiyim.
Kaynakları fışkırtıyor gibiyim.
Yerle bu kadar alakanız vardır.
İhtişamına rağmen siz onun omuzlarında dolaşıyorsunuz.
Kur'an'ın ifadesinde bu üstünlük var.
Siz onun omuzlarına binmişsiniz.
Maktuba doğru gidiyorsunuz.
En camında Allah'a vasıl olacak.
Cennete ehil hale geleceksiniz.
Fakat bu tatlı yolculuk esnasında yine cennet bahçeleri içinde yürüyorsunuz.
Siz vücudunuzun yüzde altmış küsur yetmişe yakın sudan ibaret olması
karşısında
su ihtiyacını, suyla münasebetini yerde buluyorsunuz.
Vücudunuzun meyve ihtiyacını yerde buluyorsunuz.
Ekmek ihtiyacını yerde buluyorsunuz.
Şu vücudunuzun neye ihtiyacı varsa yerde bulunmaması mümkün değil.
Allah Resulü sallallahu aleyhi ve sellem
istersek ihtiyaçları da birer hastalık sayalım.
İhtiyaçlar karşısında onları görmeyi de tedavi sayalım.
Ma anzalallahu da'en illa anzala bihi deva'en
Ebu Davud'un sünnenin de rivayet ettiği bu şeyde.
Hastalıklarınıza kadar bütün arızalarınıza iyi gelecek.
Sizi tedavi edecek, onulmaz dertlerinizin dermanını dahi havi bir hazinedir
yer.
Bir eczanedir yer.
Bir maliye ambarıdır küre-i arz.
Bir ışıklandırma menbaıdır küre-i arz.
Bir tarladır küre-i arz.
Bir meyvelerin satıldığı yere hal diyorlar ama belki istikrar olacak küre-i arza
karşı.
Bir haldir küre-i arz. Bir handır küre-i arz.
Neyi ararsanız içinde bulacaksınız.
Birinin büyük ve muhteşem ifadesiyle ifade ettiği gibi her baharda vagon vagon
kayıptan çıkan muhtaç olduğunuz meyveden sahip yiyecek şeylerinize kadar her şey
geliyor, dökülüyor ve siz istifade ediyorsunuz.
Onun menkiplerinde geziniz. Omuzlarında dolaşınız.
Aziz olarak yaşayınız. İzzetli olarak yaşayınız.
Yani zeminin manasını anlayınız dikkat buyurun.
Eşya ve hadiseleri aşina ve nigahban bir nazarla bakınız.
Eşya ve hadiselerin içine girmeye çalışınız.
Zeminin omuzlarındayken kalçasına ve bacaklarına düşmeyiniz.
Onu anlamayanlardan olmayınız.
Onu keşfedebileceğiniz mevkide durunuz.
Ve yine Allah Resulü'nün ifade buyurduğu gibi siz rızkınızı ve muhtaç olduğunuz şeyi
yerin derinliklerinde arayınız.
Arkayı buğdayı aradığınız gibi madenlerle yerin derinliklerinde arayınız.
Kim bilir daha bunun altında neler var?
Zaman ve hadiseler bunları tefsir edip karşımıza çıkaracak ve göreceğiz.
Toprak insan için her şeydir. Ama ona bu kadar şeyleri atfettikten
sonra İslam'ın bu mevzudaki noktayı nazarına intikal etmek lazım.
Buna toprak dedik.
İslam toprağa nasıl bakıyor? Asıl mesele onu bilmektir.
Muhakkak ki İslam toprak ağalığının karşısında çok kötü içtimai
için zararlı olan şeylerin karşısında olduğu gibi.
Teodalis bir anlayışın karşısında bir kısım kimselerin yeni ve
uydurma ifadesiyle emeksemekle emekçi olarak işlemesi ve bir kısım kimselerin
onların emeğiyle beslenmesi.
Bir güruhun alabildiğine müreffeh ve biri de bir güruhun alabildiğine sefil ve rezil
olmasının karşısında tek kelime ile toprağın belli ellerde toplanmasının
karşısında bunu mevzunun sonundaki bir ayette arz edeceğim.
Bunu böyle yapacaksınız, infak edip dağıtacaksınız, taksime uğratacak
ve tabi tutacaksınız.
Ta servet ve devlet belli grupların elinde temerküz etmesin.
Ta buna karşılık belli yerlerde arzu ve istek taaşütü olmasın.
Ta belli yerlerde stokçu bir taaşüt olmasın.
Bir yerde zengin birikimi veya fakir birikimi bir yerde de servet birikimi olmasın,
terakkimi olmasın.
Kur'an'ın fermanıdır bu ama bunun başında infak vardır,
meşru yollarda dağıtma vardır.
Cenab-ı Hak Kur'an'ın anlattığı şeylerin idrakına bir zeri ila buyursun inşaAllahü
Teala.
Muhterem Müslümanlar, yer emrimize amadedir.
Ama bu yer Allah'ın mülküdür. Yeri meddeden, açan,
yayan, anil merkez havası içinde geliştiren, geniş bir kabuk teşkil eden
ve sonra bunu hayata müsait kılan, mededna sözünden çıkarıyoruz bunu.
Çektikçe çekme ve sonra hayata müsait kılma.
Sema ile arasında alışveriş temin etme ve sonra da bu adeta balon gibi şişmeye
karşı her türlü ihtizacı önleyici mahiyette sonra
çok rahatsız, çok köklü dağları adeta çivi gibi o yere takma ve perkinleme.
Dağların yerin üstündeki sivriliklerinden daha çok yerin altında yerin merkezine
doğru derinlikler dağlara verip yerin daimi ve ciddi ihtizacını bunun da önleme.
Bunları biz yaptık buyuruyor Allah Celle Celaluhu.
Ve alkıynâ fîhâ ravâsî, ve embetnâ fîhâ min kulli zevcim behic.
Yeryüzünde her çiften size iç açıcım, içinizde inşirâh hasıl edicim,
bütün duygularınızı okşayıcım.
Yani ağzınıza bir hoş geldin deyicim, gözünüze safa geldin deyicim,
midenize merhaba çekicim.
Bütün duygularınıza içinde taşıdığı şeylerle imdada yetişici mahiyette,
iç açıcı şeylerle tezzin ettik.
Her şey de zevctir, o da ayrı bir şey, Kur'an'ın mucizatını anlatırken anlatmıştık.
Atomlardan alından nebulozlara kadar her şey çifttir.
İnsanın vesair canlıların çift olduğunu bildik gördük ama her şeyin çift olduğunu 14
asır evvel söylemesi Kur'an'ın ayrı bir mucizesidir.
Biz bununla tıpkı bir beşik gibi yer bizim emrimize amade bizim için sallandığını
görüyoruz.
Yine bir bahçe gibi bizim için donatıldığını görüyoruz.
Yine şakır şakır suların çağladığı adeta çay başı gibi bizim için bu hale
getirildiğini müşahede ediyoruz.
Ve bunun ötesinde bunu değerlendirmeye en verimli şekilde ele alma işi bize düşüyor.
Yeri bu hüviyetle kabul ettikten sonra İslam'ın bakışına geçelim.
Tatbikatta biz şunu görüyoruz.
Devri Risalet Fenahi'den başlayarak toprak en verimli şekilde ele alınmış.
Birinci asırda da yani Mefhari Mevcudat Efendimiz'in Medine'ye hicreti 30 sene
geçmiş veya geçmemiş o dönemde
hakim ve sahip bulundukları saha içinde ölü bir tek arazi parçası kalmamış,
her şeyi her yeri işlemiş ve her arazi parçasının içine girmişlerdi Müslümanlar.
Prensipleri arz ettiğim zaman göreceksiniz.
Girme mecburiyetindeydiler.
Çünkü Allah ahlakı buna amirdi.
Allah Celle Celaluhu buyuruyor ki ben onu sizin emrinize amade kıldım.
İstifade edesiniz diye kıldım.
Ama ben bunu görmedim.
Bütün muhtaç olduğum çerezine kadar yediği her şeye bir kere bakıversin.
Belli prensiplerle şakır şakır aşağıya döktük.
Denizleri buharlaştırdık.
Sonra bulut yaptık.
Belli kanunlarla bulutlar arasındaki zahid nakis izdivaç yaptık.
Sonra onları şakır şakır aşağıya döktük.
Başka bir ayetler ışık tutuyor.
Hatta şimşek çaktırdık.
Ve sonra azotla nebatatın imdadına yetiştik.
Onlardan istifade eden insanlar aynı zamanda onlarda vücudun azot ihtiyacını
gördüler.
Bunu yıldırım şimşek ve bulutların izdivacı gökteki tarrakalar bir ifade eden
ayetlerde harcatmıştım başka zaman.
Sonra da paramparça ettik yerim.
Rüşeyimler başlarına çıkarırken söz sultanın ifadesi içinden.
Aşıkların elleriyle maşukun veya maşukun eliyle aşıkın kalbi parça parça olduğu
gibiyim.
O ince o narin o gayet zarif sigara kağıdı gibi ince şeyler karşısında
yerin sert tabakası parça parça oluyor.
İşte yeri parça parça etmeden tenasübilliyet prensibiyle bu kadar zayıf,
bu kadar cılız, bu kadar ehemmiyetsiz efendim dallar, budaklar,
yapraklar, rüşeyimler karşısında Allah Celle Celaluhu bunlar yeri yarmaz diyor.
Yeri biz parça parça ettik yardık.
Oradan habbeler çeşitli taneler çıkardık.
Zeytin çıkardık hurma çıkardık.
Yoncalar çıkardık.
Daha neler neler çıkardık tazat ettikten sonra.
Hem sizin yiyecekleriniz hem de hayvanatınızın yiyeceği şeyler.
Hem sizin gıdanız bağışlayın hem de hayvanatınızın alafı olarak çıkardık bunları.
Onlara takdim edeceğiniz ülüfeler olarak çıkardık.
Size ülüfe verdik onlara da ülüfe verdik.
Görülüyor ki Cenab-ı Hak yer için bize bir bakış getiriyor Kur'an-ı Kerim
ile.
Bu bakış yerin bitirdiği bütün şeylerden istifade etme bakışıdır.
Bu bakış ya bizim veya hayvanatın istifade edebileceği bir bakıştır.
Siz müdahale ve muhalece ile bunu temin edeceksiniz.
Yüzde yüz yerden istifade etme yollarını araştıracak ve bulacaksınız.
Bu Allah ahlakıdır.
Allah böyle yaptı.
Siz deyin ki bir zamanlar karbondioksit devriydi.
Sizin çirkin elleriniz yer zemine karışmadığı için yeryüzünde minare boyu ağaçlar
vardı.
Otlar da o kadardı ve yeryüzü hayatı yaşamağa müsait bir haldeydi bir vaziyetteydi.
İnsanın eli ve iradesi işe karışınca her şeyi alt üst etti bulandırdı.
Allah ahlakı ile ahlaklanın.
Allah'ın yere baktığı gibi bakın.
Onun değerlendirdiği gibi değerlendirin.
Her şeyden istifade etme yollarını araştırın.
İşte bu ilahi ahlakla dayalı olmanın ifadesidir ki sık sık arz ettiğim Buhari
hadisinde.
Allah Resulü
Bir kimse ölü bir araziyi ihya ederse ona sahip olur.
Sahipsiz araziye kim olursa olsun sahip olur.
Üç mezhebin noktayı nazarı hemen hemen aynı merkezdedir.
Yalnız Hanefi fukası der ki 3 sene bir toprağı peşi peşine bir insan işlemiyorsa
devlet onun elinden alır başkasına verir.
Bu mevzuatta teferruata götürücü şeyleri Hanefi mezhebinin kütübü fıkıyasından da
arz edeceğim inşallah.
Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem bu sözü söylerken Allah ahlakı istikametinde
hareket ediyordu.
Allah azamı tasarruf prensibi ile yerden istifade yolunu bize gösteriyor.
Öyleyse bizim yerimizde ölü yer olmayacaktır.
Bin teessüf işi idare eden fakat anlamayanlara.
Uçağa bir binin gezin.
Buradan Erzurum'a kadar gidin.
Mukaddes Anadolu toprağının dörtte üçünün bataklık, çorak,
dağlık ve kıraç olduğunu göreceksiniz.
Ve ister istemez içinizden gelecek.
Üç asırdan beri bizi idare edenlere.
Veyli idare ettik diye övünenlere.
Vey ellerini kalçalarına koyup maaş alanlara.
Vey başımıza musallat olanlara.
Diyeceksiniz ve millet adına müteessir olacaksınız.
Azami tasarruf prensibi ile.
İslam bir avuç toprağı boş bırakmıyor.
Kaya bulursanız üzerine bir sepet toprak atacaksınız.
Bir zeytin dikeceksiniz.
İki sene sonra zeytin çekirdeği kayayı paramparça edecek.
O toprak karşısında maşuk karşısında aşık gibi paramparça olup toprakla bir
olacaktır.
İşte İslam ve işte biz.
İşte Kur'an ve Resulullah işte biz.
Şimdi alemin yukarıya doğru füzerlerle giderken bizim baş aşağı kuyuya doğru
gidişimizin manasını anlıyor musunuz?
Ve beyinlerden bir tanesi kalmıştı onu da tekrar edeyim.
Beyin bütün cürmü İslam'ı atfedenlere asıl sapıklıkla baş aşağı gitmeyi
dalalette ve küfürde görmeyenlere bu unuttum.
Bunu da söyleyecektim.
Ona da beyin olsun.
Toprak her şey.
Fakat toprağı bilen elinde her şey.
Onu kullanan elinde her şeydir toprak.
Tatbikatta bu manayı buldu.
Bulmaması da mümkün değildir.
Çünkü bu Allah'ın emriydi.
Celle Celaluhu.
Tatbikatta en verimli şekilde toprak ele alındı.
Yer yer işlenmeyen kesimlerde toprak alındı.
İşleyenlerin eline verildi.
Biz bundan şunu anlıyoruz.
Israrla bir husus üzerinde duruyor.
Ve iktisatçıların dikkatini istirham ediyorum.
İslam'da her şey aktif olarak ele alındığını görüyoruz.
Ben iktisatçı değilim.
Fakat bu zaviyeden baktığımız zaman her şeyin aktif olduğunu görüyoruz.
Hareketli insan.
Yerinde duramayan insan.
Cihat ruhuyla tir tir titreyen insan.
Ve muttasıl bu hava içinde iktisatçılarını yaşayan insan.
Ekilen biçilen muttasıl mahsul alınan toprak.
Stok yapılmamış.
Bankalara konmamış.
Tefeccinin eline geçmemiş.
Monopolculuğa kurban olmamış aktif para.
Muttasıl işleyen para.
İslam'da devlet hazinesine para gelir gider.
Ciddi bir hesap içinde.
Bu ay gelen parayı ertesi ay göremezsiniz.
Ama öyle bir denge vardır ki muttasıl gelir geçer.
Çay gibi akar.
Stokçu, monopolçu parayı stok eder bir yere yağar.
Dış dalgalanmalar karşısında seninki sessiz denizin içi tahtel bayır dalgası halinde
batar.
İslam'da her şey aktiftir. Bu aktif ruhla mesele ele alınmış.
Onun için Mefkari Mevcudat Efendimiz Hayber'i fethettiği zaman şu tatbikatını
görüyoruz.
Hayber'de Yahudiler vardı.
Yahudinin arazi işlemesi vardı bizim işlediğimiz gibi.
Biz Yahudi stilinde arazi işliyoruz.
Bir kısım araziyi Yahudi kiraya veriyordu.
Kiraya araziyi alan bir tarlayı on bin liraya alıyordu.
Bir de kurak gidiyordu. Tarladan hiçbir şey elde edilemiyordu.
Müsteecir götürüp on bin lirayı borç alarak veriyordu tarla sahibine.
Bir bu stil işliyordu.
İkincisi başkalarının hücum ettiği bir şey var.
Marabalar diyorlar.
Dörtte bire işleme hala şarkı Anadolu'da tatbik sahası bulan bir husustur.
Yahudiler bir de böyle yapıyorlardı.
Mahsulün çok azından müsteecire bir şey vermek suretiyle pek çoğunu kendiler
alıyorlardı.
Mazis yerden makrizi gibi kimselerin kitaplarında gördüğümüz kadarıyla şuna şahit
oluyoruz.
Kıraç yerlerdeki arazi mahsulü müsteecire gidiyordu.
Sulu yerlerde olan arazinin mahsulü de Yahudi'ye gidiyordu.
Ve böylece müsteecir bu araziye emek ve semek zarf etmiyordu.
Nasıl olsa elime bir şey geçmeyecek diyordu.
İnsan semere nispetinde sahi eder.
Nasıl arz talep dengesi vardır.
Aynı zamanda öyle bir çalışma ve semere dengesi vardır.
Kazandığı nispette sahi edecektir çalışacaktır.
Bir taraftan semere elde etmeme ya istikrarsızlık hasıl edecek veya o işi terk etme
yolunu açacaktır.
Allah Resulü bu mevzua aktif bir şey getirdi.
Yahudinin elinden aldığı veya iyi işleyene verdi.
Onlara vergi tarih etti.
Arazinin müsavi işlemesini temin buyurdu.
Belki orada yeni manasıyla bir arazi reformu yaptı.
Her fert eline aldığı araziyi en güzel şekilde işlemeye başladı.
Bu tatbikatlarından bir tanesidir.
Aynı devrede Bilal İbni Harise'ye de arazi verdi.
Fakat bir sene iki sene arazi işlemediğini görünce
bu şerefli sahabinin elinden araziyi aldı, sen işleyemiyorsun dedi.
Ben onu başkasına vereceğim.
Aynı tatbikatı Seyyidine Hazreti Ömer'de görüyoruz.
Bilal İbni Rebah ki Allah Resulü'nün müezziniyim.
Seyyidine Hazreti Ömer onu anarken Bilal Efendim benimdir.
Onu efendim azat etti, Ebu Bekir yani.
Hürriyete kavuşturdu.
Buna rağmen Bilal'e arazi verir.
Ya Fedek'ten veya Hayber'den.
Bilal'in işlemediğini görünce o müezzin camide ezan okur,
namaz kılar, cihad eder.
Araziyle alakası yok.
Bilal o araziyi senin elinden alacağım.
Ben memleketin sınırları içinde bir avuç toprağım muhatta kalmasını istemem.
Araziyi elinden alır, işleyene verir.
Bilal-i Habeşi de arazisini kaybeder.
Mevlana Şibli bu mevzuda, Makrizi'den veya bu mevzuda daha evvel yazılmış
kitaplardan
nakiller yapmak suretiyle misalleri bine çıkarmaktadır.
Üzerinde ariz ve amik durmak istemiyorum.
Toprak aktif olarak ele alınıyor.
Aktif olarak.
Bütün toprak ihya ediliyor ve işlettiriliyor.
Kira mevzuu yine toprağı pasif hale getiren müesseselerden bir tanesidir.
Bir bakıma bunlar bize gelen itirazlara da cevap mahiyetinde olduğu için ben mevize
üyiyetinden bazen meseleyi çıkararak bir bakıma suale cevap veriyor gibi
konuşuyorum.
Kira mevzuu da bu mevzuda yine toprağı pasif kılıcı bir faktördür.
İslam'da kira esas değildir.
Yanlış anlamayın, kira yoktur demiyorum.
Çünkü aktif bir politika güden bir sistemde kiranın olmaması ayrı bir eksikliktir.
Ama kira esas değildir.
Komünistlerin hücum ettikleri rant müessesesi yoktur.
İslam'dan.
Feodalist düzende olduğu gibi bir insanın yan gelip yatıp terlesinden bağından
bahçesinden
gelen kirayla beslenmesi yoktur.
Buhari Müslim Ebu Davud'un süneni gibi hadis-i şerif kitaplarında Allah Resulü
şiddetle kiranın karşısında olduğunu ifade buyuruyor.
Buhari bunu anlatırken diyor ki herkes kendi arazisini kendi işlesin diyor.
İşleyemiyorsa başka birisine versin, terk etsin.
Başka birisi işlesin.
Müslüm bu hadise ayrı bir ilave yapıyor.
Şayet diyor başkası işlemeden imtina ediyorsa hayır ben işleyemem.
Vaktim yok imkanım müsait değil.
O zaman yanında tutsun kiraya vermesin diyor.
Bu çok ciddi olarak kiranın karşısında olmanın ifadesidir.
Onun için diyoruz ki araziyi toprağı kiraya vermek esas değildir.
Şayet toprak ancak kiraya verilmekle aktif kılınacaksa o zaman müracaat edilir.
Çünkü bizim aktif olan politikamızın muktezasıdır.
Kira da aktif kılıcıysa şayet o zaman verir.
İyi bir müstehcil, iyi bir müstahsil, bire bin alabilecek say ve gayrete sahip
birisi elinde arazisi yoksa ideal bir fiyatla aldığı araziden hem millet hem de
memlekete çok şey getirecektir.
Zira bir arazinin bir toprağın muattal kalması hem toprak sahibi için zarardır hem
de o memleket halkı için zarardır.
Hanifi fukahasından Ebu Hanife Rahmetullahi Ali sureti katiyede kiranın
karşısındadır. O günden bugüne bir sürü fukaha ve sonunda Şah Veliullah Delevi de
arazi kirasının karşısındadır.
Ama İmam Ebu Yusuf ve büyük bir fukaha topluluğu Hanifi mezhebinden diğer
mezheplerden zaruret ve şartlar muacelesinde kirayı tecviz etmektedirler ki kütübü
fıkiyede kira bahside görüyoruz.
Demek ki kira asıl değil. Kira bir kısım zaruretlerin yeni ifadesiyle tezgahladığı
bir husus oluyor. Mümin zaruretler muacelesinde ona başvuruyor.
Çünkü o da aktiviteyi öldüren, canlılığı öldüren ve her şeyi pasifize eden bir
faktör olarak iş yapıyor.
İslam'da her şey aktiftir. Her şeyi canlı tutacaksın ve işte bu hava içinde hareket
ediliyor. Hanifi fukahasının müteahhirinden İbn-i Abid'in kitabından bu mesele ele
alınırken el cümle şu ifadeler anlatılıyor.
Vergi verme mecburiyetinde olan bir toprak şayet işleyicisinin elinde iyi
işlettirilmiyorsa şayet suyla o arazi mahsul verdiği halde iyi
sulanmıyorsa devlet reisi o arazi sahibine daha çok vergi tarh
etmek suretiyle onu daha fazla harekete ve gayrete getirme selahiyetindedir diyor.
Hanifi fıkıhı bu. Hatta onun elinden alıp bu araziyi başkasına verip işletebilir
diyor.
Diğer mezheplerin noktayı nazarı ihya-i mevat mevzunda arz ettiğim gibi hanifi
noktayı nazarı hususiyle müteahhirin fukahının noktayı nazarı da budur.
Biz toprağa da böyle bakıyoruz.
Ama tekrar edeyim toprak ağası şeklinde toprağı ele almıyoruz.
Belki her kazancımızın içinde başkalarının hakkı hukuku bulunduğuna inandığımız gibi
elimizdeki toprak ve toprakın mahsulü içinde de başkalarına ait bir kısım adların
bulunduğu prensibiyle hareket ediyoruz.
Allah-u Teala ve Tekaddes Hazretleri öyle hareket etmeye bizi muvaffak kılsın.
Seyyidina Hazreti Ömer Radiyallahu Teala Hazretleri.
En çok onun devrinde toprak bir aktivite kazandı.
Canlılık kazandı ve büyük mahsule medar oldu.
Medayın İran'ın bütün şehirleri fethedilince harbe iştirak eden
mücahidler araziyi aralarında paylaşmak istediler.
Ordu kumandanı Sadi İbni Ebi Vakkas Hazreti Ömer'e yazdı.
İran'ın arazisini Medineli ahali arasında paylaşmak istiyor.
Hazreti Ömer Allah Resulü'nden öğrendiği şeyleri yazdı kumandana.
Sen askerler arasında ganimeti taksim et.
Araziyi ise orada yerli halktan idarecilere tevdi et ve onlara şu prensipler
tahtında vergi tarh ediver.
Onlar o araziyi iyi bilirler, iyi işlerler, iyi semer alırlar.
Biz de onları himaye ettiğimizden dolayı bize herhangi bir vatandaş gibi vergi
verirler. Bu vergi haraç olur, bu vergi çizgi olur, bu vergi aşırı olur ne olursa
olsun. Bunların taksimine ve tariflerine gitmiyorum çünkü mevzuyla doğrudan doğruya
alakalı görmüyorum.
Bu hususta arizvamik malumat isteyenler İslam İlimler Fakültesi'nde doçen Ali
Şafak Bey'in İslam'da toprak hukuku kitabını okusunlardır.
Bu koskocaman bir mücellet. Ben bu hususta iktisadi yapımızla alakalı toprağa ait
prensiplerden birkaçını artırıyorum.
Aynı hadise Mısır havalisinde de oldu.
Mısır arazisinin dağıtılması mevzuunda yine ferman-ı halife aynı istikamette istar
edildi.
Ganimeti dağıt, arazi yerli halka bırak işletsinler, iyi şekilde işletsinler.
Ve onlara vergi tarhet diyordu.
Devrim Ömeri'de de araziye bu şekilde bakıldım.
Arazi daima canlı kılındı.
Ve işletmeyenlerin elinden alındı, işletenlere verildi.
Günümüzde sosyalist idareler bu hususta İslam'a doğru yaklaşıyor ve yanaşıyorlar
ise
burada bu mevzu İslam adına söylememizin, İslam adına bir cürüm teşkil etmesini
ifade etmez.
Çünkü hangi sistem olursa olsun akıldan neb'an ettiği için akla dayanmaktadır.
Aklın ise bir hikmeti vücudu vardır.
Sosyalist sistemler bir yerde vahyi semaviye yaklaşmış,
akla yaklaşmışlardır.
Öyleyse bir yerde, İslam onlardan evvel, bir yerde onlar bu mevzuda İslam'a doğru
gelmişlerse şayet
ben bunu İslam adına artıderken, takdim ederken ne o sistemlerin müdafi...
Tamam işte biz de böyle diyoruz.
Siz öyle diyorsunuz ama sonra söylüyorsunuz.
Bu söz evvela Allah tarafından söylenmiş.
Öyleyse herhangi bir sistemin ve izmin karşısında dize gelmeden ziyade
günde beş defa yaptığınız gibi Allah'ın karşısında dize gelin ve serpuru edin.
Bunu diyoruz.
Ve bütün bunlardan sonra toprak ve toprağın işlettirilmesi hususu.
Size ariz ve amik malumat arz etmedim.
Bunlara iktisadi faktörler dedim üzerinde durdum.
Anlatış tarzından fedakarlıkta bulunmadım.
Anlayış tarzına da mümaşattan geri kalmadım.
Umumi halka hitap ettiğim düşüncesi için de iktisadinin karma karışık prensiplerine
girmedim.
Siz ve ben olarak meseleyi Kur'an zaviyesinden ele alıp takdim etmeye çalıştım.
Üçüncü prensip iktisadi faktörlerde prengçi ifadesiyle sosyoekonomide sermayenin
yeri.
Cidade dinamit sermaye.
Molotof kokteyllerin arkasında sermaye.
Çeşitli izimlerin sokakları bilmem ne gibi sarmasına badi olan sermaye.
Sahaya karşı cihad ilan etmiş sermaye.
Sahayı köstekleyen sermaye.
Sahayın suyu istimal edilmesine badi olan sermaye.
Ve nihayet Frankişteyn'in hortlakları gibi günümüzde proletarya düşüncesinin
hortlamasına badi olan sermaye.
Su istimal edilmiş sermaye.
Batı kendi düşüncesi istikametinde sermayeyi tamamen materyalist bir hava içinde ele
aldı.
Ona yer yer temas ederken, iktisadi refahın en büyük vasıtası paradır dediğinin,
parayı mihraba astığının, parayı minbere çıkardığının, parayı beyninin her
güddesine yerleştirdiğinin,
ve parayla elde edilir şeyleri kalbinin üzerine koyduğunu hatta çok defa tekrar
ettiğim,
kalbini doğrayıp pişirip bağırsaklarına yedirdiğim.
Biz onu böyle görüyoruz.
O böyle olduğu için, böyle yaptığı için bizim anladığımız manada bir
sermaye mevzuunu ele alması da düşünülemez.
O sermayeye sadece sayın ve tasarrufun terakümünden ibaret bakar.
Hatta tasarrufta nibaret bakar.
Bugün yani bunun manası şudur.
Bugün biraz kıt kanaat yaşarsan, yarın daha çok yatırım yapma
imkanını elde edersin.
Bugünkü sıkıntı içinde bulunman, yarın müreffeh neticeleri doğurmanın mukaddemesi ve
başlangıcıdır.
Binaenaleyh bugün çalışacak, çabalayacak, çalışıp çabalama neticesinde sen
tasarrufta bulunacaksın.
İşte senin bütün muamelekin hepsi bundan ibarettir.
Biri sahi putlaştırmış öbürü de böyle sermayeyi putlaştırmıştır.
İmkan bulursam sahi sermaye tenaküzü veya alakasını arz edeceğim.
O ayrı bir mesele.
Sermaye tasarrufla teraküm eden bir şeydir.
Sonra da yenilerin ifadesiyle gider yatırımlara intikal eder.
Fabrikalar tesis eder.
İş yapıcı müesseseler kurulur.
Gelir getirici tezgahlar kurulur.
Bir bakıma bir gün senin tasarrufun döner döner döner fabrikanın çarkı haline gelir
makine olur.
Oturursun veya hizmetçin oturur.
Senin daha önceki tasarrufun bir düğme haline gelmiştir.
Düğmeye basarsın bin top bez birden boyanı verir.
Bin tezgah birden çalışıverir otomatik.
İleride bu daha korkunç bir hüviyet alacak.
Bütün makineler tezgahlar kompütürle çalışacak.
Sadece hafızaya yerleştireceksin.
Onlar dikte ve kumanda edecekler.
Ve sen yerinden kıpırdamadan yumuşak döşeğinde oturacaksın.
Ayaklarını ayaklarının üstüne atacaksın.
Uf deyip sağa döneceksin. Uf deyip sola döneceksin.
Yuh olsun bu hayata bitmiyor be diyeceksin.
Rahat hayatına bin nefsin okuyacaksın.
İnsanlık dışı gelişen şey. İnsanlığımı zırafa koyucu mahiyette şey.
Bütün bunlar olurken insanlık unutuldu.
Hedef alınmadı.
Bu mevzuda söylenecek çok şey var.
Sizin diskopatiklerinizden çektiğim için.
Disklerinizden efendim kalp büyümelerinize kadar bilmem kalp kapaçcıklarının
bozulmasına kadar
şu hayatın tevlid ettiği nesebi gayri sahi bütün emraz hepsinin üzerinde durabiliriz
ama ben emraz üzerinde durmuyorum.
Habipler duruyor. Üzerinde duracağımız şey başka şimdi.
Sermaye sermayenin suistimal edilmesi.
Biz sermayeyi sırf tasarrufa vermiyoruz.
Ve neticede insanı miskin hale getirmeyi de düşünmüyoruz.
Fabrikanın tezgahın çalışmasının yanı başında insanın aktivitesinin de devamını
düşünüyoruz.
Ve yine diyoruz ki yanılıyorsunuz.
İnsanın sermayesi ne sadece sayının neticesi ne de tasarrufun neticesidir.
İnsana bir yerden bağış gelir.
İnsana miras intikal eder.
İnsana birisi bir vakıf yapar.
Bir insana bir vasiyette bulunurlar.
Bir insan durup dururken bir yerde bir hazine keşfeder.
Sizin tarifiniz bu mevzuda kafi vafi değildir.
İşte kapitalizma, işte komünizma.
Her ikisi de meseleyi tarif ederken sermayeyi aynı imbiklerden geçirmede ve maddiye
duygusuna dayamaktadırlar.
Halbuki biz görüyoruz ki sermaye bunların dışında belki bin menbaadan beslenmekte
güç ve fer almaktadır.
Yine onun kullanılması mevzunda da esasen cismaniyetin,
hayvaniyetin refahı ve saadeti değil.
Aynı zamanda kalbi ve ruhun huzur ve saadeti.
Dünyevi saadetin yanı başında hukrevi saadetin temini.
Allah rızasının kazanılması.
İnsan buhran ve krizlerinin bertaraf edilmesi.
Gençliğe istikamet getirilecek bir yol ve yöntemin tutulması.
Hususları istihlak planında ele aldığımız, ele almamız gereken,
ele alma planında bulunduğumuz hususlardandır.
Onun için biz farklı düşünüyoruz bu mevzuyu.
Gelirimizde meşru yolları düşündüğümüz gibi.
İhtikar gibi, faiz gibi, çeşitli spekülasyonlara sapmadan,
içtinap ettiğimiz, tevekkü ettiğimiz, kaçındığımız gibi.
Onu kullanırken de yine meşru yollarda kullanma prensibiyle hareket ediyoruz.
Cenab-ı Hak bizi bu mevzudada istikamete hidayet eylesin.
Sıratı müstakim erbabı kılsın.
Sermaye hacminin genişlemesinde biz 20 faktör düşünüyor ve meseleyi objektif olarak
ele alıyoruz.
Eğer marxist felsefe, eğer kapitalist felsefe bu mevzuda tamamen bize sübjektif
gelir.
Dar, kısır ve donuktur.
Yetersiz ve tutarsızdır.
Dünyanın hiçbir yerinde zulme ve ceberuta başvurulmadan bu sistemlerin tuttuğuna
şahit olmadık.
Rusya'da 120 milyon insanın öldürülmesiyle tutturuldu gibi.
Tutturulduğu yerde de yine ayrı bir yerden çürük elbise gibi kopmaya başladı.
Şimdi içindeki cumhuriyetçikler başkaldırmaya başladılar.
Hepsinde her şeyin dalgalandığını iktisatçılarımız ve ricali devletimiz söylüyor.
Çünkü mesele dar olarak ele alınmış.
Objektif hüviyette değildir meselenin ele alınışı.
Sermaye çeşitli yönleriyle ele alındığı zaman çok sağlam ve geniş bir kaide
bulacaktır.
Onlar bütün meseleyi biri faize dayamakta, öbürü ise sermaye ve faizin kökünü
kazmakla her şeyi halledeceğine inanmaktadır.
Marshall diyor ki sermaye hacmında faizin rolü tesiri çok
büyüktür.
İnkar edemeyecek kadar yenilerin ifadesiyle etkisi vardır.
Öbürü de diyor ki mesela Keynes diyelim.
Amerikalı bir iktisatçı olmasına rağmen sosyalizm taraftarlısı olan.
O da diyor ki bu mesele...
Mesela bahsettiğiniz mesele hiçbir yönüyle kuşkuda nari ve beri değildir.
Ve her ikisi de ayrı ayrı daire ayrı ayrı vadilerde söz söylerken,
fakirin fakirliğini, zenginin zenginliğini, ortada iştira gücü olmayan fakirin daima
fakir kalacağını
ve zenginin mutlası zenginleyeceğini ve bütün bunlar için çare de herkes kendi
sistemini görmekte.
Ancak benim sistemim buna huzur getirecek, benim sistemim buna çare olacak
havasıyla, felsefesiyle ortaya çıkmakta derler.
Halbuki bu meseleler Müslümanlık'ta halledilmiştir.
Arz ettim, Müslümanlık'ta bir zümrenin alabildiğine tok ve müreffeh,
diğer bir zümrenin aç olması düşünülemez.
Kendisi tokken, komşusu aç olan bir insan benden değildir diyor Hz.
Muhammed A.S.
Yediği yemek sofrasında kaşığını boş götürüp getirdiği halde komşusunun karnını
doyurmak isteyen mümin vardır bizim içimizde.
Yanında çalıştırdığı hizmetçisine çeketini ve kendisine pantolonu giymek suretiyle
elbise yaptıran patronlar vardır bizim cemaatimizin içinde.
Niçin ayağına da bir pantolon yaptırmıyorsun?
Ancak bir kat elbise yaptırabildim ve bunu da adilane taksim yaptım.
Yarısı hizmetçime, yarısı bana.
Bu sistem içinde ya bütünüyle aç kalma vardır veya bütünüyle doyma vardır.
Onun içindir ki Seyyidine Hz. Ömer kıtlık olduğu zaman sadece ekmeğini sirkeye banıp
yiyordu devlet reisi olduğu zaman.
Halkın bir kısmı işsizlikten sokaklara dökülüp işsizlik anarşisini meydana
getirmesine karşılık yüksek ve ileri kademelerde 30 bin lira 40 bin lira alanlar
yoktu.
Ekmeğini sirkeye banıp yiyordu.
Ordusu kıt kanaat yaşadığı için kendisi de her gün yevmiye ağzına bir hurma
koyuyordu.
Onu yiyordu ve sonra akşama kadar çekirdeğin ağzında sakız gibi çevirip duruyordu.
Bizde bu vardır.
En büyük kumandandan nefere kadar varsa bir şey sofraya müşterek gelir.
Reisi Cumhur'dan belediye çöpçüsüne kadar varsa bir şey sofraya müşterek
gelir.
Başbakan'dan parlamenterine kadar ondan da tarlada çapa sallayan işçiye kadar varsa
bir şey beraber sofraya gelir.
Ama bu mesele semahet ruhu ve şuuru ile geliştirilmiştir.
Yani karşılığında cenneti alacak Allah'ın rızasını kazanacak onun için seve seve
vermiştir.
Hazreti Ömer elinden kendi bahçesini çıkarıp vakfederken hayatında en mesut
kendisini mesut edecek bir işi yapmış şuuru içindeydi.
Ebu Talha Büreyha bahçesini vakfederken fakire fukaraya bağışlarken en sevinçli
gününü yaşıyordu.
Allah Resulü eline geçenleri dağıtırken hayatının en mesut lahzalarını yaşıyordu.
Bizde hava bundan ibarettir.
Öyleyse ne Marşel'in fakiri fakirlikten kurtarmak için,
zenginin zenginliğine sınır koymak için, ne de Keynes'in faiz hakkında karamsar veya
kötümser oluşu.
Esasen bunlar bizim için bahis mevzu olmadığı için ben megafonca bunları huzurunuza
getirip burada bağışlayın öpmeyi de düşünmedim.
Faydasız çünkü bizim düşünce yapımız, bizim sistemimiz,
bizim dünyamız içinde bunlara lüzum yok ve bunlardan bahis açmak manasıdır.
Boşuna karatsız.
Allahü Teala ve Tekaddes Hazretleri yar ve yardımcımız olsun.
Bize istikamet ihsan eylesin.
Ezan-ı Muhammed'i okunduğu için söylediğim dördüncü maddeyi vakit bulamadım.
Sermaye ve emek mevzu alakası.
Önümüzdeki derste buradan başlamak suretiyle inşaAllahü Teala
faiz, rant filan hususlarını ele alıp incelemeyi düşünüyorum.
Cenab-ı Hak yardımcımız olsun.
El Fatiha.
El-Fatiha.
Allahümme salli ve aleyhi ve alemine
selamü aleyhi ve
aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
aleyhi ve a aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi
ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve aleyhi ve
başvurma lüzumunu duymuyor.
Iştimai ve iktisadi hayatımızı
denge ve düzene getirmek için başkalarının kapısına
gitmiyor.
Başkalarına karşı dilencilik durumuna
düşmüyoruz. Imanımıza bağlı amelimiz, amelimize dayalı
muamelatımız beraber ele alındığı zaman adeta sistem
kendine yürüyor gibi huzurluların sistemi Allah'ı
hoşnut edenlerin sistemi cennete ehil hale gelmişlerin
sistemi cehennemden uzaklaşmışların sistemi bu hava
içinde devam edip gidiyoruz.
Biz bütün bu hususlarda sağdan
soldan alttan ve üstten gelen nimetlerde sadece ve sadece
Allah'a karşı medyuniyetimizi hissediyor ona hamd ve senada
bulunuyoruz. Bizim bu sistem içinde felsefelerin derin derin
düşünmelerin ve muğlak mudil şeylere çare bulmaların yeri
yoktur. Bizi yaratan hazreti Allah Celle Celaluhu bizi
istikamet içinde yürütecek dengeli ve düzenli bir hayat
yaşattıracak prensipleri vaz etmiş bizden istemiştir
bunları. Biz Allah'ın emirleri istikametinde olduktan sonra ne
felsefenin muğlak ve mudil meselelerine girmeye ne
içtimayının karanlık tehlizlerinde dolaşmaya ne de
iktisadinin henüz geldiği o yerde oturma imkanını
bulamadığı meselelere yerlere işlere başvurma lüzumunu
duymayacağız. Duymuyoruz ve ihtiyaç hissetmeyeceğiz.
Bir
bakıma her şeyi bırakıp miskin miskin uyuşuk uyuşuk emri
ilahiye ram olma manasına gelmesin.
Bütün aktivitesini
bütün canlılığını da yine Allah'tan alır mümin.
Allah'ın
rızasını kazanma istikametinde ve bu arada zelil olmamadan da
olduğunu düşünerek zilleti Allah'ın sevmediğini hesaba
katarak mutlatsın hamleler içinde yeni dünyalar inşa
etmeye.
Yeni dünyalar kurmaya çalışacak ve yerinde
durmayacak.
Böyle bir hava içinde ne müdavazısızlık gibi
bir girdap vardır ki alt üstle boğuşsun.
Ne zulüm, tahakküm,
tasallut ve ceberut gibi bir şeyler vardır ki yaraşıya
isyan olsun. Silsileyi merakip bertaraf edilmek istersin.
Ne
farklı yeme içme gibi şeyler vardır ki bir İslamı cemaat
içinde. Görüp de onları elde edemediğinden ötürü iştahlar
kabarsın da bundan anarşist olsun.
En yukarıdan en aşağıya
kadar tesbih taneleri gibi bir ipe dizilmiş gibi müminler aynı
hüviyet içindedirler. Hatta onların bizim tesbihlerimiz
gibi imamları ve otuz üçü birbirinden ayran imam ecikleri
de yoktur. İmam hizmetçidir. Seyyidül kavmi
yukarıya
götürürseniz Ömer şöyle çerçeveler.
Diçlerinin üstünde
bir koyunun ayağı köprünün taşına girse kırılsa yarın
ilahide Allah onu Ömer'den baştan aşağıya
kadar hava bu
şekilde mescidilmiş ve bu tam ahenk ve aynı müsavat hava
içinde hiçbir taraftan hiçbir seviyeden diğer seviyeden
ve tarafa gelecek itizar, ihtiraz, başkaldırma ve isyan etme
meselesi bahis mevzu değildir.
Binlerce valinin etrafı idare ettiği dönemden sadece bir tek valiyi size getireyim.
Cemaatin iç yapısı mevzuunda bir fikre sahip olacaksınız.
Göreceksiniz ki iktisadinin büyük debdebe ve ihtişamla
temerküzler, taaşütler diye önünüze sürdüğüm
işsizlikten bahsetme adına bir kısım şeyler getirdiği, felsefeler getirdiği
bütün bunlara mukabil
pıtri hayatın, tabi hayatın, Allah'ın emirleri istikametinde nasıl
ahenk içinde yürüyoruz?
Etrafta yüzlerce vali var.
Dişlerinde eyalet valileri var.
Üç beş vilayeti birden idare eden valiler var.
Ve İslam Devleti'nin sınırları Türkiye'yi otuz defa yutacak kadar genişlemiş.
Geliri de bütçemizin yüz katına yükselmiş.
Bu dönemde bir vilayet valisinin umumi durumunu gördüğünüz zaman
cemiyetin iç yapısına tam vakıf ve nighahban olacak.
Başkalarının Ütopya dünyalarında tersim ettiği bu muhteşem alemi
hayalinizde yaşamaya çalışacaksınız.
Seyyidine Hazreti Ömer, her Haç mevsiminde on senelik hilafet müddeti içinde
Mekke'de Beytullah'ın etrafında, Mina'da Akabeler'de, Arafat'ta toplulukların
bulunduğu yerde
ve Müzdelife'de yine toplulukların bulunduğu yerde
etraftan gelen halkla temas ediyor.
Amillerden, balilerden, mal müdürlerinden, zekatçılardan memnun olup olmadıklarının
bir şikayetleri olup olmadığını soruyor.
Hiçbir valisinden şikayet gelmiyor.
Hacca gelen sıradan insandır.
Etraftan gelen müminlerdir.
Bunlardan birini olmasa birine şikayet mevzu olabilecek bir taarda ve tecavüz olmuş
bir itisaf ve zulüm olmuştur muhakkak.
Fakat hiçbirinden bir şikayet duymuyor Seyyidin Hazreti Ömer.
Belki bana söylemiyorlar diye vefat edeceği sene bütün eyaletleri teker teker
gezmeyi
kafaya koymuştu ki, ithal edip Taribe Kaya gidince bu ameliye olmadı.
Yalnız bir cemaat arasladı Akabe'den.
Dediler ki ya Ömer biz validen şikayet ediyoruz.
Kimdir sizin valiniz?
Seyyid İbni Amir dediler.
Böyle deyince Hazreti Ömer belki içinden geçti.
Keşke yer yarı sayıda içine girseydim.
Seyyid İbni Amir benim nadide valilerimdendir.
Ondan şikayet geliyorsa demek halk şikayetleri ketmediyor.
Vay benim halime bu vaziyette Allah'ın huzuruna gidersem.
Devlet reisindeki ulvi duyguları düşünüyor musunuz?
Seyyid İbni Amir'i derdest Medine'ye celbediyor.
O zatları da orada bulunduruyor.
Vali içeriye girince buyur ya Emir El Mümin'in bir fermanınız mı vardı diyor.
Senden şikayet var deyince şaşırıyor vali.
Ne acaba benden şikayet ettiklerim.
Nakil diyor ki Hazreti Ömer senden şikayet var derken içinden de Allah'a şöyle
yalvardı.
Allah'ım Seyyid İbni Amir karşısında beni mahcup etme diyordu.
Halk şikayetlerini söyledi.
Arada bir zaman bir an oluyor ki işlerimizi görürken mesela makamında otururken
mescitte otururken
kendinden geçiyor saralı gibi bayılıyor dediler.
Bir bundan şikayet ediyoruz bu saralı adamı al.
İkincisi geceleri kimseyi kabul etmiyor.
Yatsı namazını kılıyor evine giriyor.
Sadece sabah namazında dışarıya çıkıyor.
Ayağı öpülecek valiye bakın nesinden şikayet ediyorlar.
Gece kimseyi kabul etmiyormuş saat birde ikide üçte dörtte.
Milletin yükünü yüklendi ya yirmi dört saat vazifenin çatlayıncaya kadar.
Üçüncü istadınız nedir sizin?
Diyor ki bir de haftada bir gün hiç dışarıya çıkmıyor.
Ömer çok sarsılıyor.
Demek sen Teb'an'la görüşmüyorsun.
Demek sen Teb'an'la arana böyle bir sütüre koydun.
Demek gece halkı kabul etmiyorsun.
Demek haftada bir gün kendini ayırdın.
Allah'ım beni halas eyle diyor.
Ya Emir el-Mü'minin bir beni dinle diyor.
Beni oraya vali gönderdin.
Kendi gelirim yoktu.
Hazinesinden de maaş alamazdım.
Gelirimi temin ediyorum. Ancak
geçimim kadar bir şey elde edebiliyorum.
Milletime,
eyaletime hizmet için yapıyorum bunu.
Niçin bir gece dışarı
çıkmıyorsun? Halkı kabul etmiyorsun.
Ya Ömer hasta bir
hanımım var. Çamaşırımı kendim yıkıyorum.
Vali.
Hanımımın
bakım görümünü kendim yapıyorum.
Ertesi gün onun benim ve
çocuklarımın yiyeceği yemeği kendim hazırlıyorum.
Ve bu
arada gece Rabbime de ibadet yapıyorum.
Gündüz ne hanımıma
bakmam, ne çocuklarıma bakmam, ne de yemeğimi yapmam imkanı
olmadığı için bağışlarlarsa kusurumu affederlerse
hem
Rabbime ibadetime hem de evladıyarime bakışım bu gece
de olsun benim. Diyordu.
Ömer Allah'a hamdetti ikincisini
sordu.
Haftada bir gün hiç dışarıya çıkmıyorsun.
Ya Ömer
Allah şahit. Şu sırtıma giydiğim elbiseden başka bir elbisem
yoktur. Bir hafta bir teviye bunu giyerim.
Haftada bir gün
gece bir peştimala sarılır. Bunu yıkarım.
Kuruyuncaya kadar
da dışarı çıkma imkanını bulamam.
Ömer secdeye
kapanacak hale gelmiştir. Tanıdığım gibiymiş Said İbni
Amin. Ara sıra bayılıyormuşsun.
Evet bayılıyorum ya Ömer.
Kubeyir. Şehit edildiği zaman ben Mekke'de bulunuyordum.
Müslüman olamamıştım daha. Onu getirdiler dar ağacının
altına. Mızraklarla üzerine doğru saldırıyorlardı.
Dininden
dön Muhammed'i terk et diyorlardı.
O etrafında aşına
bulamadı.
Halbuki ben uzaktan seyrediyordum.
Yardımına
koşamadım onun. Habbab'ın üzerine çullanırken bakışları
uzaklara doğru kaldırdı. Allah'ım selamımı Resulü'ne
ulaştır. Yani sonuna kadar sadakat içindeyim.
Aynı
lahzada Medine'de kumlar üstünde oturan Allah Resulü
dizlerine kadar doğruldu. Ve aleyke selam Ya Hubeyb dedi.
Ben
bu manzarayı seyrediyordum. Yardım edemedim.
Ne zaman o
tatlı o gözümün önüne gelirse kendimi suçlu sayarım.
Keşke
ölseydim derim. Ve bayılır düşerim kendimden geçerim.
Şimdi alın götürün validir. Ömer şimdi alın götürün valiyi
anladınız mı valiyi?
Devlet reisi Ömer. Vali İsaid İbni
Amir. Umumi hava budur. Tebaa küçük bir haksızlık karşısında
kılıcını çıkaracak kadar uyanıktır.
Ve rahatlıkla hakkın
müdafasını yapacak kadar hürdür serbesttir önümü istihbar
edecek havadadır. Böyle bir yapıda huzursuzluk olamaz.
Böyle bir yapıda valiye karşı şikayet olmaz.
Böyle bir yapıda
devlet reisinin aleyhinde yazı yazılmaz.
Böyle bir yapıda
devlet reisinin kurşun işlemez vasıtalar içinde girmesine
lüzum atılılmaz.
Çünkü taba memnundur. Ve haimine kadar
herkes öyle bir devlet reisinin ölümüne ağlar.
Öyle bir
valinin ölümüne ağlar ve haime kadar her şey.
Emniyettedir,
huzur içindedir. Onun için sinesinden yediği hançeri
yeyip de yere yatarken ilk aklına gelen şey de büyük
insanın şu olmuştur. Demek ki tabam içinde benden memnun
olmayan bir kat vardı ki benim kanımla ellerini kirletti diye
düşünür.
Demek ki beni öldürecek kadar ona kötülük
yapmıştım. Ey İbni Abbas git sokaklarda dolaş bak halk ne
diyor? Aleyhinde şikayet var mı?
Iyi oldu yıkıldı gitti
diyorlar mı? İbni Abbas bütün sokakları dolaştı.
Içeriye
geldiğinde şöyle diyordu. Beşikteki çocuğuna kadar vah
merhaba herkes ağlıyor. Pekala bunu bana kim yaptı?
Kimi
kırmışım ki yaptı? Dediler ki İranlı bir meclisi yaptı.
Allah'ım sana hamd ederim. Demek ki bir mümini kırmadım.
İdareci bu. Böyle bir topluluk huzur topluluğudur.
Emzalini
ancak melekler arasında semada gösterebilirsiniz.
Yüz milyon
iki yüz milyonun öldürüldüğü sistemde ne arıyorsunuz?
Kiliseleri kapatıp camileri hayvan ahırı haline getiren bir
sistemde ne arıyorsunuz?
Siz kendinize dönünüz. Huzurla
beraber her şeyi kendinizde bulacaksınız.
Allah'ın için
tutuşturduğu havada bulacaksınız.
Ve o zaman emniyete ve huzura
ereceksiniz. Kırık gönülleriniz, mümkessir ruhlarınız, alt üstün
üstüne gelmiş duygularınız o zaman onarılacak mamure haline
gelecek ve siz daha dünyadayken cennet numun hayatı burada
yaşama imkanını elde edeceksiniz.
Aziz ve Mesud yaşamış. Aziz ve
Mesud istikbali hazırlama mevkiinde bulunan nesli hazır
Allah hak ve hakikati ihyada kaim ve daim eylesin.
Mazisine
yakışır şekilde bir istikbal umranı tesisiyle onu şeref
yağıp ve serfiraz eylesin. Bütün müesseseleriyle,
mağrifiyle, parlamentosuyla, riyazeti cumhuriyesiyle, köküne
bağlı kendi mazi varlığıyla iftihar edecek ve başka kapılara
gitme zilletine düşmeyecek hava içinde Allah aziz milletimizi
payidar ve mesut eylesin. Ala in ahsenel kelam.
Ve abla an
nizam. Kelamullahil Melikil Azizil Allam.
Kama kala Allahü
tebareke ve teala fil kelam. Ve iza kure el kuranu festemi
lehve ansitu leallekum turhamun.
Auzubillahimineşşeytanirracim.
Bismillahirrahmanirrahim.
Allah'a maallezine tekavu vellezine hum muhsinun.
Sadakallahulazim. Barekallahulazim.
Elhamdülillahi hamden kamiline kama emar.
Eşhedü en la ilahe
illallah. Ve eşhedü enne Muhammeden abdühü ve resulühü
nnebiyyül mutabar.
Tağziman li nebiyyihi ve tekriyman li
fekameti şanı safiyyihi. Ve kala Allahü azze ve celle min
kailim muktiran ve amiran.
İnne Allahe ve melaiketuhu
yusallun ala nnebiyyi. Ya eyyühellezine amenu sallu
aleyhi ve sellimü teslima lebbeyhi.
Allahümme salli
ala seyyidina Muhammedin ve ala ali seyyidina Muhammedin.
Kama salli ala seyyidina İbrahim ve ala ali seyyidina İbrahim
fil alemin. Rabbana inneke hamidul mecid.
Ve barek ala seyyidina Muhammedin ve ala ali seyyidina
Muhammedin. Kama barekte ala seyyidina İbrahim ve ala ali
seyyidina İbrahim fil alemin. Rabbana inneke hamidul mecid.
Ve rızallahümme enes sıddîke, ebi Bekri ve'l-Fârikü,
ve'l-Fârikü,
ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü,
ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü, ve'l-Fârikü, ve'l-
Küçüklüğünüz kadar, büyüklüğü kadar Allah'tan korkun,
Allah'ın imayesine girin ve Allah'a itaat edin.
İnnallâhe itmuru bil'adli ve'l-ihsani ve'l-itâ'ihi'l-kurbe.
Muhakkak Allah adaletle emrediyor,
İslam'ı dosdoğru yaşamakla,
Kur'an'ı hayata hayat kılmakla emrediyor.
En geniş manasıyla ihsanla, sizi yaratan nimetleriyle perverde eden,
hiçbir şeyinizi eksik bırakmayan, cismen ahsen-i takvime mazhar eden,
nimetleriyle yeryüzünde sizi sultan kılan,
Hazreti Allah'a onu görüyor gibi kulluk yapmakla, siz görmeseniz dahi o sizi
görüyor, her halinize ligehban bulunuyor ya,
ve yine en geniş manasıyla yakınlığınıza bir şey vermekle,
şu yüksek İslam dininin ufkunuzda şahbal açması istikametinden,
yakın daireden başlayıp servetinizi sarf etmekle sizi emrediyor.
Ve yenhâ el-fahşâi vel-munkâri vel-baghî, yâ idhukum leallekum
tezekkerûn.
Ahlaksızlığın her çeşidinden,
gizlisinden, açığından,
sistemleştirileninden, henüz kapılar önünde sistemsiz bulunanından,
kanunlara dayananından, dayanmayanından,
gizlisinden ve açığından, ahlaksızlığın bütün çeşitlerinden Allah sizi nehyediyor.
Dinin amirlerine
başkaldırmanın, serkeçlik yapmanın her çeşidinden,
telakkilerin, asırların anlayışın değil,
aciz ve nakis
beşerin anlayışının değil, sahibi Kur'an ve Resulü
Zişan'ın çirkin gördüğü şeylerden sizi nehyediyor.
Böylece size nasihat ediyor. Ta düşünesiniz kendinize
gelesiniz. Bir sürü yanlış yol içinden çektiğiniz buhranlara
ve krizlere veda ede. Saini selamete çıkacak doğru yolu
bulasınız. Emni eman içinde cennete dahil olasınız.
Inna salata tenha enil fahşa vel münker.
Ve le zikrullahi
ekber. Ve Allahü ya'lemu ma tesne'un.
Sadakallahü'l-azim.
This lesson has no notes yet.
- 1.Economic Reflections -1- | Our Economic and Social Life | M. Fethullah Gülen | (1979/02/23)İktisadi Mülahazalar -1- | İktisadi ve İçtimai Hayatımız | M. Fethullah Gülen | (1979/02/23)1 h 31 min
- 2.Economic Reflections -2- | The Religion of Moderation: Islam | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/03/02)İktisadi Mülahazalar -2- | İtidal Dini: İslam | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/03/02)1 h 30 min
- 3.Economic Reflections -3- | Lofty Meanings That Weave Our Essence | M. Fethullah Gülen | (1979/03/09)İktisadi Mülahazalar -3- | Mahiyetimizi Nesceden Yüce Mânâlar | M. Fethullah Gülen | (1979/03/09)1 h 38 min
- 4.Economic Reflections -4- | Freedom of Conscience and True Equality in Islam | M. F. Gülen | (1979/03/16)İktisadi Mülahazalar -4- | İslam’da Vicdan Hürriyeti ve Gerçek Eşitlik | M. F. Gülen (1979/03/16)1 h 29 min
- 5.Economic Reflections -5- | The Three Pillars of Society: Freedom of Conscience, Equality, and Mutual Assistance | (1979/03/23)İktisadi Mülahazalar -5- | Toplumun Üç Rüknü: Vicdan Hürriyeti, Eşitlik ve Yardımlaşma |(1979/03/23)1 h 34 min
- 6.Economic Reflections -6- | Matters Our Religion Commands Us to Protect (the Five Essential Values) | (1979/03/30)İktisadi Mülahazalar -6- | Dinimizin Korunmasını Emrettiği Hususlar (Makâsıd-ı Hamse) | (1979/03/30)1 h 36 min
- 7.Economic Reflections -7- | The Relationship Between Rulers and the People in Islam | M. Fethullah Gülen | (1979/04/06)İktisadi Mülahazalar -7- | İslâm’da İdareci ve Halk Münasebeti | M. Fethullah Gülen | (1979/04/06)1 h 42 min
- 8.Economic Reflections -8- | The Fundamental Dynamics of Our Social Structure | M. Fethullah Gülen | (1979/04/13)İktisadi Mülahazalar -8- | İçtimai Yapımızın Temel Dinamikleri | M. Fethullah Gülen | (1979/04/13)1 h 34 min
- 9.Economic Reflections -9- | Financial Structure and Wealth Policy in Islam | M. Fethullah Gülen | (1979/04/20)İktisadi Mülahazalar -9- | İslam’da Mali Yapı ve Mal Siyaseti | M. Fethullah Gülen | (1979/04/20)1 h 29 min
- 10.Economic Reflections -10- | Ways of Acquiring Property in Islam | M. Fethullah Gülen | (1979/04/27)İktisadi Mülahazalar -10- | İslam’da Mal Edinme Yolları | M. Fethullah Gülen | (1979/04/27)1 h 36 min
- 11.Economic Reflections -11- | Ways of Acquiring Wealth | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/05/04)İktisadi Mülahazalar -11- | Servet Kazanma Yolları | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/05/04)1 h 36 min
- 12.Economic Reflections -12- | Our Economic Principles | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/05/11)İktisadi Mülahazalar -12- | İktisadi Prensiplerimiz | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/05/11)1 h 28 min
- 13.Economic Reflections -13- | Economic Systems and Their Analysis | M. Fethullah Gülen | (1979/05/18)İktisadi Mülahazalar -13- | İktisadi Sistemler ve Tahlilleri | M. Fethullah Gülen | (1979/05/18)1 h 13 min
- 14.Economic Reflections -14- | The Foundations of Economic Life | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/05/25)İktisadi Mülahazalar -14- | İktisadi Hayatın Temelleri | M. Fethullah Gülen Hocaefendi |(1979/05/25)1 h 44 min
- 15.Economic Reflections -15- | The Fundamental Principles of Our Economic Life | M. Fethullah Gülen | (1979/06/01)İktisadi Mülahazalar -15- | İktisadi Hayatımızın Temel Esasları | M. Fethullah Gülen | (1979/06/01)1 h 30 min
- 16.Economic Reflections -16- | The Fundamental Principles of Our Understanding of Economics | M. Fethullah Gülen | (1979/06/29)İktisadi Mülahazalar -16- | Ekonomi Anlayışımızın Temel Esasları | M. Fethullah Gülen | (1979/06/29)1 h 20 min
- 17.Economic Reflections -17- | Islam’s View of Private Property | M. Fethullah Gülen | (1979/07/06)İktisadi Mülahazalar -17- | İslam’ın Özel Mülkiyete Bakışı| M. Fethullah Gülen | (1979/07/06)1 h 24 min
- 18.Economic Reflections -18- | Land Law in Islam | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/07/13)İktisadi Mülahazalar -18- | İslam’da Toprak Hukuku | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/07/13)1 h 31 min
- 19.Economic Reflections -19- | The Place of Labor and Capital in Socioeconomic Life | M. Fethullah Gülen | (1979/07/20)İktisadi Mülahazalar -19- | Sosyo-ekonomide Emek ve Sermayenin Yeri | M.Fethullah Gülen|(1979/07/20)1 h 36 min
- 20.Economic Reflections -20- | Wage Theories and Wages in Islam | M. Fethullah Gülen | (1979/07/27)İktisadi Mülahazalar -20- | Ücret Teorileri ve İslâm’da Ücret | M. Fethullah Gülen | (1979/07/27)1 h 27 min
- 21.Economic Reflections -21- | Honesty in Trade | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/08/03)İktisadi Mülahazalar -21- | Ticarette Dürüstlük | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/08/03)1 h 23 min
- 22.Economic Reflections -22- | Monopoly, Speculation, and Dumping | M. Fethullah Gülen | (1979/08/10)İktisadi Mülahazalar -22- | Tekelcilik, Spekülasyon ve Damping | M. Fethullah Gülen | (1979/08/10)1 h 27 min
- 23.Economic Reflections -23- | Narh (Price-Setting) | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/08/31)İktisadi Mülahazalar -23- | Narh (Fiyat Belirleme) | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/08/31)1 h 25 min
- 24.Economic Reflections -24- | The Religious Ruling on Interest and Interest-Free Banking (Mudaraba) | (1979/09/07)İktisadi Mülahazalar -24- | Dinde Faizin Hükmü ve Faizsiz Bankacılık (Mudârebe) | (1979/09/07)1 h 25 min
- 25.Economic Reflections -25- | Bayt al-Mal and Its Types | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/09/14)İktisadi Mülahazalar -25- | Beytülmal ve Çeşitleri | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/09/14)1 h 26 min
- 26.Economic Reflections -26- | General Summary | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/09/21)İktisadi Mülahazalar -26- | Genel Özet | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/09/21)1 h 22 min