Economic Reflections -2- | The Religion of Moderation: Islam | M. Fethullah Gülen Hocaefendi | (1979/03/02)

Euzubillahimineşşeytanirracim.

Bismillahirrahmanirrahim.

Elhamdülillahi Rabbil Alemin.

Vessalatü vesselamu ala seyyidina

ve senedina ve şüfi'i dünubina ve Mevlana Muhammedin

sallallahu teala aleyhi ve sellem.

Ve aleyküm ve rahmetullah.

Muhterem Müslümanlar, bir evvelki dersimizde

maddi, manevi huzur ve saadetimizin

teminine medar olabilecek

sağlam bir yapıya ele alarak

onun üzerine iktisadi yapımızı

oturtacağımızı,

onun üzerinde teşriatta bulunacağımızı söz vermiştim.

İslam her meseleyi bir bütün halinde ele aldığı için

biz iktisadinin yanında iktisadinin yanında ibadet-ü taatı

onun yanı başında, temelinde, kaide, sağlam bütünler olarak

akideyi müteale eder ve müşahede ederiz.

Bir cüz'il ayete cezza eskilerin ifadesiyle.

İslam bir cüz'il ayete cezza.

Birbirinden ayrılması imkansız.

Nakabil-i tecezzi bir bütünden ibaret.

Her biri birer elmas sütundan ibaret olan parçalardan meydana gelmiş.

Allah eliyle yapılmış.

Fahri kainat Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellemin dellallığı ile meydana gelmiş.

Melaike-i kiramın alkışlamasıyla vücut bulmuş.

Muhteşem bir kasr-ı mualla İslam.

Onun için sadece onun bir yönünü ele alıp teşrih etme

ona karşı bir bakıma bir hakaret olur, hem yarım anlamı olur.

Onun iktisadi yönünü size takdim etmeyi düşünürken de kendi yakımıza bakmada fayda

mülazi ettim.

Onun için evvela kendi kendimizi tanıyalım.

Hakkımızda verilen hükümlerin veriliş davyesine biraz dikkat edelim.

Kimler hakkımızda nasıl hükümler veriyorlar ve biz bize nasıl bakıyoruz?

Tabiri diğerle.

Ağayar'ın bize bakışı nasıldır, bakış sahibi mi?

Bizim bizi tanıyışımız nasıldır?

Ve Allah Celle Celaluhu inayetini ihsanını bizimle beraber etsin.

Önümüzdeki derslerde bu kaide üzerine oturtacağımız

iktisadi üzerinde duralım inşallah.

Bir evvelki derste bizim okumuşumuzun, münevverimizin

bize bakış zaviyesinin yanlışlığı üzerinde durmaya çalıştım.

Bizde her mesele dolduğu gibi körü körüne bir batı

taklitçiliği, münevverimizi, düşünürümüzü, okumuşumuzu hem

kendisine hem bize hem de batıya yanlış bakmaya zorlamıştır.

Zaviye yanlışlığı, yerini tayin edememen,

düşüncede sağlam

bir terminolojiye sahip bulunamam ama onu bu hatalara

ardı arkası gelmeyen bu hatalara sevk etmiştir.

Bizim

düşünürümüz, ilim adamımız batının düşünürü ve ilim adamının

Hristiyanlığa baktığı gibi Müslümanlığa bakmıştır.

Aklın, fikrin, izanın, ilmin, irfanın, tefekkürün, topyekun

bir hayatın kalp gibi içinde çarptığı Kur'an-ı Kerim'i

İncil için kurulan sehpada idam edecek bir cellat haline

gelmiştir bir kısım kimselerimiz.

Perişan, zavallı

insanımız.

Kur'an'ı mucizül beyan bir kalp halinde çarparken

bütün bir kainatı teneffüs etmekte tabiri digerle terennüm

etmektedir.

O lütçe içine girdiğimiz zaman bütün bir

mevcelendiğine şahit oluruz. Verdiği hayat dalgalanır

dalgalanır gider bütün imkanlarıyla çok geniş

cevelangahıyla bütün bir ferdi hayat bütün ihtiyaçlarını

Allah'ın tanıdığı hürriyet sınırları içinde bütün arzu

ettiği şeyleri bulur.

Aile bu lütçe içine girdiği zaman

muhtaç olacağı hiçbir şeyi onun dışında aramaz.

Cennet

nimetleri gibi her şeyi başının ucunda hazır bulur, kutufu

adaniye sırrını görür.

En gelişmiş devrilerde yaşayan bir

ictimai mehafili ilmiye o büyük saha içine girdiği zaman içinde

ilim adına duyacağı düşüneceği tasavvur edeceği ilmine temel

kaideler olarak düşüneceği her şey yine onun içinde

mevceleniyor bulur.

Böylesine hayatın her sahasına açılmış

lahut aleminin enfası diyebileceğimiz Hz.

Muhammed

nezaretinde sallallahu aleyhi ve sellem beşerin kafasına ve

istikamet getirecek bu manzume aynı zamanda bizim ifademizdir.

Bizi biliyoruz veya bilmiyoruz hükmünü kesmekle biçmekle

huzurunuza çıkarken işte bununla çıkmak istiyorum.

Biz bizi

biliyorsak böyle bileceğiz.

Biz hakkımızda başka şekilde

hükümlerimiz varsa verdiği aile ve içtimai hayatımız için

başka yerlerde sahalarda koltuk diyeneği arıyorsak eşya

ve hadiselere bakış için parmak ucumuzda başka delikler,

menfezler açmaya çalışıyorsak Kur'an'dan değil de vicdanımızdan

değil de başka yerlerden gökyüzünü seyretmeyi

biz kendimizi bilememiş ve bulamamışız demektir.

Onun

içindir ki halka mal olmuş halk diliyle sittin sene bu

kapılarda bocalasak dursak hakikat semasında hakikat

gamzeden hakikatların simasını göremeyeceğiz.

Şaşkınlığımız

muttazıl devam edecektir. Yiğin yiğin kitaplar teşrihat bulsa ve

bunlar pratik hayatımızda bize çok şeyler ifade etse dahi

şaşkınlık abidemizden söküp götüreceği bir kaya olmayacaktır

kaya diyorum.

Kur'an'ın tertemiz safi ve musaffa sinesinde bütün

bir hayat mevcelenip durmaktadır.

Tertemiz gönüller ancak ondan istifade eder.

Peşin hükümlerin secdeye ve rükûa getirdiği batı karşısında selfürü etmiş

kendinden kaçanlar kalbinden kaçanlar Kur'an'dan anlayacaklar hiçbir

şey yoktur.

Bütün bir maziyi yıkıptı o enkaz üzerinde batı kafasında ve

niçi anlayışında bir abide kurmak isteyenlerin Hazreti Muhammed'den anlayacakları

hiçbir şey yoktur sallallahu aleyhi ve sellem.

Bıraksınlar biz ona yeniden burada üfürmek suretiyle camiye ait hava ve

edasını hayatını kazandırmaya çalışalım.

Bıraksınlar cami cemaati anlasın bunu.

Bıraksın şeytan da cami cemaati anlasın bunu.

Bizim ictimai yapımız kendine has

keyfiyetle zuhur etmiştir.

Kendindendir diyoruz. Tarihin hiçbir devrinde bir koltuk değeneğine ihtiyaç asıl

olmamıştır onun için.

Ne ahkam kesmek için Roma kanunlarına dayanmış ne kanun

nizam medeniyet ve felsefe adına ellenizme koltuk koymuştur.

O doğrudan doğruya arş-ı azama bağlı bir ucu Allah'ın elinde bir ucu da

Seyyidül Beşer Hazreti Muhammed'in elinde sallallahu aleyhi ve sellem.

Ve onun nur efşan beyanıyla ona tutunan Allah'a yükselir.

Altında ne Greko-Romen vardır ne Roma medeniyeti ne de ellenizm vardır.

Altında üstünde sağında solunda içinde onun lahut aleminin enfası vardır.

Hangi yönünden koklarsanız koklayınız Rabbin huzurunda bulunduğunuz

hava ve intibaını duyacaksınız.

Biz buyuz.

Biz bu olursak bu idik biz bu olursak bu sağlam kaide

üzerine ferdi ailevi ve ictimai bir iktisadi düzen oturtmak mümkün olacaktır.

Yoksa öbürü çürük bir taş üzerine koskocaman bir umranı bina etme gibi

bir şaşkınlığın ifadesi olarak kalacaktır.

Biz bir kısım zavallı insanımızın zannettiği gibi

ezilen güruhla imtiyazı güruh gibi tabiata ve fıtrata zıt bir duruma hiçbir

zaman düşmedik.

Bunu müslümanlığımız adına mahkumiyet sayarız.

Nefse esaret arzulara ve kaprislere esaret sayar kendimizi esir sayarız.

Bizde ezilen bir sınıf olmadı.

Belki cemaatin başına dikilenler seyyidül kavmi hadimuhum fehvasınca teba

ve rayiyete hizmeti en büyük şeref saydılar.

Nebiler nebisi sallallahu aleyhi ve sellem bu işi nur efşan

kendi meclisinden ve mescidinden başlatarak kendi huzuruyla müşerref olan

cemaate kendisi bizzat hizmet ederek cemaatin efendisi o cemaate hizmet eder

yolunu çığırını açtı. Biz öyle bildik.

Gece vadi vadi dolaşan devrin halifesi seyyidina hazreti omer.

Vadiyelere kadar ulaşan ve yükselen oradaki ihtiyaç ifade eden ihtiyaç gamzeden

sesleri dinleyen hazreti omer bir cemaatin efendisi olma doruğuna

yükseldiği an bağışlayın hela temizleme işini de beraber üzerine almıştı.

Biz böyleydik.

Hazreti talha diyor gece gizli evinden çıkar bir gölge gibi

sokaklar arasında kaybolurdu ve bir gün bu ev benim öbür ev senin derken

bir kaç ev sıraladı ve sonra döndü tekrar evine geldi.

Tecessüs ettim.

Sabah sırasıyla girdiği evlere girdim.

İlk karşıma çıkan bir acuz bir acuze yerinden kalkamayacak kadar alil

vücudunda yaralar meydana gelmiş.

Eğildim kulağına dedim ki ahbap dost.

Gece bir tanesi senin yanına geldi ne yaptı sana?

Dedi ki vallahi kim olduğunu bilmem.

Bildiğim bir şey var senelerden beri gece yarısı olunca sessiz evime bir gölge gibi

sızar.

Melek midir, cin midir, peri midir?

Benim altımı üstümü temizler.

Yaralarımın pansumanını yapar ve şafak sökmeden çıkar dışarıya gider.

Nereye gider bilmem.

Sabah namazı kılınca geldim.

Ömer'in dizlerinin dibine çöktüm.

Ey Allah'ın peygamberinin halifesi beni affet dedim.

Hakkında suizanda bulundum. Elin alemin evine giriyor, tecessüs ediyor zannettim.

Aklımdan öyle geçti, bağışla beni.

Demek buna muttali oldum dedi Hazreti Ömer.

Seyyidül kavmi kadimuhum. Nerede imtiyaz?

Nerede ezilen sınıf?

Teneke binalar içinde yatan insanları devlet reisi bizzat kurtarıcı

ve şefaatçi bir melek gibi ziyaret ediyor, pansumanını yapıyor.

Nerede imtiyazlı sınıf?

Bizi mahkum ederken hayalde kesilen biçilen hükümlerle mahkum ediyorlar.

Hristiyanlık hesabına konan bir sehpada bu kasri muallayı yerine bir etmek

istiyorlar. Biz bu idik.

Bizde bir ilim düşmanlığı yoktu.

İlim erbabı her yerde izaz ve ikram görüyordu.

İlim erbabının eli öpülüyor değil eli etekleri öpülüyordu.

Kaç defa duydunuz kim bilir o celadetli padişah Yavuz

Sultan Selim İbni Sultan Han hazretleri ihtişamıyla

at üzerinde arkasında zembilli efendi bir istikamete doğru giderken

zembillinin atının ayağından çıkan çamur Yavuz Sultan Selim'in

cübbesine sıçrayı veriyor.

Bu celadetli bu haşmetli hükümdardan gelecek bir gazap endişesiyle

büyük şeyhülislam hakperes şeyhülislamın içinde bir endişe hasıl ediyor.

Bu endişeyi hisseden Yavuz Sultan Selim Han dönüyor hocam diyor üstadım

diyor şu atının mübarek ayağından cübbeme sıçrayan çamur bu çamurlu cübbe

var ya sana evvel ve ahir vasiyetim vefat ettiğim zaman isterim bu cübbeyi benim

tabutuma sarasın.

Rabbimin huzuruna öyle gitmek isterim.

Hiçbir devirde ilim bu kadar izaz görmemiştir.

Hükümdar tarafından bu kadar ilim adamına saygı gösterilmemiş.

İlmin karşısında serpuru edilmemiştir.

Nasıl edilmez ki innema yahşallaha min ibadihil ulema.

Allah'a karşı gerçekten gönül saygısına ulaşan ancak ulemadır.

Hakkı gerçekten bilen ancak alimlerdir.

Hele şahs bir kıraatle okunuşu vardır ki innema yahşallaha min ibadihil ulema.

Allah kendisini bilenlere eşya ve hadisenin künhüne vakıf olanlara men araf

sırrına mazhar olanlara karşı saygı duyar.

Nasıl duyar ne bileyim.

Şahs kıraatin ifade ettiği şey.

İlim bizde daima temcid edilmiş, tebcil edilmiştir.

Minarelerin başlarında bir alem haline getirilmiştir.

Öyleyse ilim adamının bizden küsmeye hakkı yoktur.

Bizi bütünlüğümüz içinde ifade eden mukaddeslerimizden,

muhteremlerimizden ilim adamının küsmeye hakkı yoktur.

İçimizde Allah'a inanan bir galile yetişmiş olsaydı eğer bizde de adına heykel

dikme caiz olsaydı kendisine en büyük abideyi dikecektik.

Astronomiye ait büyük bir hakikat ve şeref hediye etti.

Nitekim içimizde Allah'a inanan ve böyle ilim adına keşiflerde bulunan büyüklerimiz

bizim için mübeccel kimselerdir.

Gazali niçin abideleşmiştir?

Gazali'nin bilinmediği ev var mıdır şu Anadolu satında?

Hazreti Mevlana'yı tanımayan kimse var mıdır?

İmam Rabbani Hazretlerini tanımayan kimse var mıdır?

Daha binlerce beynimizin yapısı imari adına zuhur etmiş bu büyükleri tanımayan var

mıdır?

Tebcil ederiz.

Devrimizin nevzuhurlarının dışında topyekûn bir maşeri vicdan bu büyük

kâmetler karşısında daima haddini bilmiş ve serguru etmiştir.

Ancak nereden geldiği belli olmayan, karanlık gecelerin yarası sayabileceğimiz,

vat vatı sayabileceğimiz nevzuhur bir kısım kimseler vardır ki

beyni örümcekliler, kalbi geriler, üç asır gerileri yaşayan orta

çağda dine karşı kıyam etmiş zihniyetini

20. asırda pozitif ilimlerin hüküm ferma olduğu 20.

asırda mekatipte ve marif yuvalarında hortlatmak isteyen zavallı karanlık

gecelerin yarasaları

vatının üç asır evvelki durumunu yaşıyorlar.

Vahşet dönemini yaşıyorlar.

İslam imtiyazlı sınıfa meydan vermemiştir dedik.

İslam'da biazilen grupta yoktur.

Keza İslam ilmi ilim adamını tebcil etmiş yükseltmiştir.

İbn-i Mace'nin rivayet ettiği hadisi şerifte el ilmu farizatun ala kulli muslim.

İlim her müslümana farzdır.

Yerine göre bazı ilimler farzı kifaya, bazıları farzı ayin olarak.

Her müslüman ilim edinme mecburiyet ve mükellefiyeti altındadır.

Menseleke tarikan yeltemisu ilme.

Sehhalallahu lehu tarikan ilel cenne.

Sahih hadisiyle Resul-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem.

Bir kimse ilim öğrenebileceği bir yola sülük etti mi cennete giden yol

kolaylaştırılmış durumda.

Çok rahatlıkla, avam ifadesiyle, çocukçu edasıyla tıpış tıpış cennete gitme yoluna

girmiştir o.

İlim bu kadar tebcil ve saygı gördükten sonra bizden, bizim manevi

yapımızdan,

iç heyecanımızdan, tefekkür hayatımızdan bu kadar bahşiş ve armağan aldıktan sonra

yeryüzünde bize, bizim mahiyeti maneviyemize, şahsiyeti

maneviyemize düşmanlık yapacak

şeytanı rejimden başlayan insan tanımıyoruz.

Vicdanı tefessüh etmiş kobralar vardır ki bize karşı düşmanlık yaparlar.

Veyl olsun bütününün ermahına.

Kur'an-ı mucizül beyana kulak verdiğimiz zaman nebülozları,

galaksileri, makroalemi bütün dehşet, heybet, celadet ve azametiyle yanımıza

getirir.

Yer yer elimizden tutar bu semayileşme ve semavileşmede,

bu arşiyeler çizmede, kavisler kıvırmada bizi nebülozların yanına götürür.

Yer yer nazarımızı yakalar, içimizde gezdirir.

Bir kalp gibi atan güneş sisteminden, bir kalp halinde atan kalbimize

ve yine bir kalp gibi atan hücremizin içindeki dena keyfiyetine,

onun icra-i faaliyetine ve yine atomlar aleminde protonun fevkaladı hareketine.

En küçük alemden en büyük aleme kadar elimizden tutar bizi gezdirir de sahasının

genişliği mevzuunda fikir vermek ister.

Atom aleminden nebülozlar alemine kadar Kur'an'ın muhteşem bayrağının şahbal

açıp da dalgalanmadığı tek saha yoktur.

Öyleyse kimsenin bir kalp gibi atan bu Kur'an'a karşı, maşeri vicdanla makes

bulmaya elhak liyakatı olan bu Kur'an'a karşı,

hayata ait şu yönü ihmal etmiştir, ilme ait şu yönü ihmal etmiştir,

kainata ait şu yönü ihmal etmiştir demeye hakkı yoktur.

Şayet diyen nadamlar varsa Kur'an bilmeyenlerdir, sahibi

Kur'an'ı bilmeyenlerdir, Resulü zişanı bilmeyenlerdir.

Kaç tane bilmeyen oldu? Yani nadamlardır bunlar.

Varsın desinler, nadamlar eder sohbeti nadanla telessüz.

Divanelerin hem de mi divane gerektir?

Sokaklarda sallıya atıp sağa sola saldıran neler mahiyetinde bilmem görmeden

başka fazla ehemmiyet vermemeli bu nadanlara.

Ve min âyâti en halekekum min turâbinsumme izâ entum beşerun

tenteşirûn.

Allah'ın varlığına ve birliğine.

Sizin ayeti tekviniyeyi öğrenmeniz mevzuunda menfez ve kapı açıyor.

en halekekum min turâbinsumme izâ entum beşerun tenteşirûn.

Sizi topraktan yarattı. Yerin yüzünden hulası olarak öz olarak aldı yarattı.

Bir protein çorbası yaptı sizi ondan yarattı.

Sonra da kâmeti düzgün ahseni takvime mazhar her yönüyle tam

kıvamında meleklerin tebcil edeceği

Hazreti Adem'e secdede size secde edeceği muallâ varlıklar haline getirdi.

O kadar muallâ varlık haline getirdi ki tuttu adınıza yemin etti.

Bilmiyorsanız bilin, anlamıyorsanız anlayın.

Azamet ve uluhiyetimle yemin ediyorum ki ben insanoğlunu en kerim en şerefli

yarattım.

Rabbin yemini ve kasemi içinde kendini tanı.

İnsan nasıl tebcil ediliyor?

Sonra sağa sola yayılan, arzı didar eden, dünyaya semenliğinde

reftare gezen varlıklar haline geldiniz.

Neyi ihmal etmiş?

Ve min âyâti en halakalekum min enfusikum ezvâce li teskunû

ileyha ve ceala beynekum meveddeten ve rahme.

İnne fî zâlike leâyâtil kavmi yetefekkarûn.

Ayetlerindendir bakın.

Kendi kendine olur mu bunlar?

Sizi yaratsın.

Sonra da gündüz çalışmanın meşakkatinden ve yorgunluğundan silkinip onları sırtından

atmanız için

size evlerinizde hayat arkadaşları yaratsın.

Teatî fikirde bulacağınız dostlar yaratsın.

Dönüp de onların yanında huzura kavuşacağınız arkadaşlar yaratsın.

Ve aranıza da meveddet ve muhabbet koysun.

Sizi birbirinize sevdirsin.

Ve sizinle dünyayı imar etsin.

Bunlar Allah'ın ayetlerinden değil midir?

Hiç düşünmediniz mi bunları?

Nasıl oluyor ki nevzuhur bir insan?

Nasıl oluyor ki hem fikir olabilecek bir hayat arkadaşıyla karşı karşıya geliyor?

Nasıl oluyor ki cami serrelerden meydana gelmiş bu iki varlık kalbi birbiriyle alaka

kuruyorlar?

Nasıl oluyor ki dünyanın imarı ve onarılması için bunların izdivacı bir vesile

oluyor?

Nasıl oluyor bütün bunlar?

Neyi ihmal etmiş Kur'an-ı Kerim?

Gece ve gündüz onun ayetlerinden, alametlerindendir.

Gece istirahat edeceksiniz.

Gündüz çalışacaksınız.

Burada da felzeke olarak.

Gece sizi Adem-i Merkeziyet hissini verecek.

Huzurlarınız elvedel birak deyip birbirinden ayrılacak.

Kulağınız artık sizi tembih etmeyecek.

Duyacağınız basit seslerle veya yek nezak havayla uyanmayacaksınız.

Eğer kulağınız varsa duyabiliyorsanız ses ihtisatlarından haberiniz varsa bunu

anlayacaksınız ne demek olduğunu.

Nasıl oluyor ki gece ve gündüz bölümü içinde sizin mükemmel hayatınız düzene

konmuş ve raylarına oturtulmuş oluyor?

Neyi ihmal etmiştir Kur'an-ı Muczul Beyan?

Siz bir insan olarak meydana geldiniz.

Allah'ı Adem'in bulması gibi yanı başınızda hayat arkadaşınızı,

dert taşınızı buldunuz.

İçinizi şer edebileceğiniz birbirinize teati efkarda bulunacağınız hayat arkadaşını

buldunuz.

Gece sizin için ha bu gaflet oldu uyudunuz istirahat ettiniz.

Gündüz çalışma imkanını buldunuz.

Ve Allah zemini de sizin için bir bağ ve bahçe haline getirdim.

Bir hafıf ve tamah içinde seyredeceğiniz şimşekle size rahmet indirdim.

Yağmurun kendisi rahmet olduğu gibi şimşek de sizin nebatatınızın azotlaşması

mevzuunda ayrı rahmetli tekeffül etmiş.

O da rahmet hazinesinden sırtladı.

O çuvalla gelmektedir imdadınıza.

Yürüyükümül berka hafıf ve tamahım.

Sağanak sağanak yağmuru indirir.

İndirir de ceste ceste yerden nebatat bitirir.

Bitirir sizi ve hayvanatınızı tatmin eder.

Bütün bunlar topyekun içinde bir hayatın mevcelendiği, bir lütçe halinde

dalgalandığı

Kur'an-ı Muysul beyanın hayatı tekeffül edişi ve göğüsleyişidir.

Binaenaleyh, onun dar dairede bazı meselelerle, mütealalarla ortaya çıktığını iddia

etme,

hakikatin ters düz olmasını iddia etme demektir.

Kur'an-ı Kerim'deki bu parlak hakikatlere karşı göz kapama ve kulak kapama gibi

şeylerdir.

Kur'an bütün okuduğum bu ayetlerin fezlekelerinde Efela-i Akilun diyor.

Yok mu akılları, yok mu akılları taakkul etsinler, yok mu fikirleri,

malumatı sabıkalarıyla

şu andaki malumatları arasında mecliste bulunsunlar, yeni yeni komprimelere,

terkiplere yükselsinler

ve sonra yok mu kulakları duymuyorlar mı bütün bunları diyor.

Sizin havası zahire ve batınanıza hitap etmek suretiyle önünüze serilen şu

kitabın

canı gönülden okunmasını istiyor Kur'an.

Okuyanlara ne mutlu, veyl olsun okumayanlara, Kur'an babında cahil kalanlara

ve sonra bir kısım kem talih kimselere, ona dil uzatanlara bin veyl olsun.

Allah hidayet eylesin de kendilerine gelsinler.

Kur'an bir vahidin çeşitli yüzleri

şeklinde insanı, eşya ve hadiseleri ve bütün kevni ele alır.

Bunun bir tarafını tutup giden ya Hristiyan olmuştur veya Yahudi olmuştur.

Ama o hiçbir yönü ihmal etmeden bir vahid şeklinde ele aldı.

Eşya, hadiseler, kainat ve insan bunların hepsini dile

getirir.

Ve bu dile getiriliş içinde biz kendimizi buluruz.

Biz, biz dediğimiz zaman işte o ifadeleri kastederiz.

Bizi tanımayanlar ancak bize taan ederler.

Biz böylesine bir mevcelenmenin ifadesi olan mahiyetimizde taandan çok müberra ve

mukaddes bulunuyoruz.

Cenab-ı Hak bu anlayışa ulaştırsın inşaAllah bizleri.

Tabiatı biz hiçbir zaman kendimize düşman saymadık.

Eşya ve hadiseleri adu ve ekber nazarıyla bakmadık.

Eşyadan ve esbaptan ürkmedik, korkmadık, kaçmadık.

Onları, bizi ve onları yaratan Halik'in meşhergahı anamında

ve aleminde kendimize kardeş ve yoldaş saydık.

Dağlara ünsiyet ettik, vadilerle türkü söyledik.

Nebatat ve hayvanatla beraber gönlümüz coştu, terennüm etmeye başladık.

Kendimizi bir halka zikr içinde bulduk.

Her şey bizimle beraber la ilahe illallah dediğine şahit olduk.

Yer bizim için bir beşik, bizi sallayan bir beşik, havası edası onun

namesi bir beşik.

Elemne cealil arda mihade,

vel cibale utade, ve halaknakum ezvace, ve cealna nevmekum

subate.

İşte Kur'an'ın ifadesi.

İşte sallanan bir beşik gibi sallanan küre-i arz.

Veya yayılıp duracağımız bir zemin, bir saha, bir meydan.

Cevelan edeceğimiz bir meydan.

Seması yıldızlarla yaldızlanmış bir kasır gibi meydan.

Yer yer semanın gözleri yaşarıp ona damla damla yaş gönderdiği bir meydan.

Ve sonra coşup da onun da aşağıdan yukarıya doğru rüşeyimleri fışkırtan bir meydan.

Biz bu tatlı beşik içindeyiz.

Meyveleri salkımlar halinde, domurcuklar halinde gözümüze ve ağzımıza kadar uzanan,

cennet numun bir bahçe içinde bulunuyoruz.

Hangi şeyi düşman göreceksin kendine?

Hangi şeyi düşman göreceksin ki onu düşman görmüş olmakla ilmin bir yönünü inkar

edesin?

Biz ilmin hiçbir yönünü inkar etmedik.

Yeri geldi tabiatı alkışladık.

Yeri geldi esvabı alkış tuttuk.

Yeri geldi tabiat için türküler söyledik.

Aşıkhane şairhane çalayıp giden nehirlerin başında durduk da ilhamımız

coştu dem tutmaya başladık.

Yaprakların hemhemesi ve dem demesi bizim için ilham kaynağı oldu.

Tabiatla biz yan yana iki kardeş iki yoldaş gibi yaşadık.

Allah bizi onun içinden ayırdı ve sonra yine bir gün onun içine iade edecek.

Yeniden ona döneceğiz. Ondan geldiğimiz, ondan neşet ettiğimiz,

onun üzerinde yaşadığımız gibi ona dönecek.

Ve yine destigahi kudretle yeniden tezgaha getirilecek.

Masaya yatırılacak.

Burada yaptığımız hazinat ve amellere göre yeni bir mahiyet ve hüviyet kazanacak.

Sonra yaptığımız ve ettiğimiz işlerin filmini seyretmek üzere haşrı neşre tabi

tutulacak.

Buradaki nümune cennetlerin aslına erecek.

Burada vicdanımızda duyduğumuz ve gördüğümüz Rabbimi, Rabbimizi gözlerimizle açıktan

açığa müşahede etmeye şerefli makamına yükseleceğiz.

Kur'an'ın ihmal ettiği hiçbir saha yoktur.

Siyak ve sibak içinde,

bir zemzeme halinde akıcılığı içinde Kur'an demeseydi de siz diyecektiniz.

Ey bu nimetlerle perverde olan insan!

Ey cin ins! Rabbinizin hangi nimetini tekzip edeceksiniz?

Gökyüzüne güneşi çivilemedi mi?

Onunla sizin aranızda münasebet kurmadı mı?

Sonra sizin yüzünüzdeki bir deliğe gözünüzü çakmadı mı?

Gözünüze güneşi evlendirmedi mi?

Bu izdivaçtan görmeyi doğurmadı mı?

Yeryüzünü bir sofra halinde önünüze sermedi mi?

Ağzınızı bir müfettiş halinde hazırlamadı mı?

Kuvve-i zayika ile dilinizi donatmadı mı?

O bu ikisi birbiriyle iki kardeş, iki yoldaş haline onun tarafından getirilmedi mi?

Bu üst üste demet demet kaybı hazineden coşup coşup size gelen nimetlerin

hangisini inkar edeceksiniz?

Neyin ihmal edildiğini görüyorsunuz?

Neyin ihmal edildiğini görüyorsunuz ki kulağı ve gözü kapalı?

Körü körüne batıya doğru koşuyorsunuz körler gibiyim.

Zavallı insanımız bu hava içindedir.

Tenzih ederim cami cemaatimizi.

Huvellezî ceâle lekumul erde zelûlen femşû fî menâkibihem.

Yeri size zelûl kıldım.

Uysal bir merküp gibiyim.

Sırtına bindiğiniz zaman gezdirir sizi.

Bin ninni ile gezdirir.

Baharın ninnisi başka, yazın namatı bambaşka.

Sonbahar hazan mevsimi o da bambaşka namı atar.

Bambaşka türkü söyler.

Risal'den haber verir.

Ona gideceğinizden haber verir.

Solan şeylerle solacağınız mesajını getirir size.

Her mevsimin ayrı ayrı türküsü vardır.

Siz merkübünüzün omuzlarında rahat rahat yürürken kendinizi bir gün size küşade

cennetin kapıları önünden bulursunuz.

Hangi nimeti inkar edeceksiniz?

Bütün bir hayat mevceleniyor Kur'an-ı Kerim'in içinden.

Onun için meseleye intikal ettiğimiz fezleke de dedik ki biz tabiatla düşman

değiliz.

Esbaba karşı vaziyet almış bir durumumuz yoktur.

Biz iki kardeş iki yoldaş gibiyiz.

Kainatla hemmaheng içinde yürüyoruz.

Bunları Kur'an-ı Kerim içinde görüyoruz.

Bir kalp gibi çarpan güneş, bir kalp halinde çarpan kalbimiz.

Yine bir kalp gibi çarpan bizdeki hücrenin içindeki bir dena asididizisi.

Bütün bunlar şiirimsi bir aheng içinde hareket etmektedirler.

O koskocaman makroalem.

Makroalemle mikroalem arasında normalemi teşkil eden bizler.

Daha doğrusu onun şuurlusu olan bizler.

Bir şiir ahengi içinde.

Aheng içinde hareket ettiğimize şahit oluruz.

Ve şemsü tecrili müstekarril lehe.

Zalike takdirü'l azizü'l alim.

Güneş nasıl nizam, intizam içinde hareket etmeyecek.

Nasıl bir yörüngesi mahreki bulunmayacak.

Nasıl belli bir istikamete doğru gitmeyecek.

Gitmeyecek ki Allah takdir etmiş.

Aziz ve alim olan Hazreti Allah'ın takdiridir o.

Yazmış bir kitaba, tayin etmiş menzillerini, göstermiş uğrayacağı istasyonları,

yürüyeceği yola had ve sınır koymuş.

Bir mesafeyi kat edecek edecek de sonra bitecek.

Neyle biterse bitsin. Termodinamikle bitsin.

Şua neşretmekle bitsin. Atoma has kanunlarla bitsin.

Dış müdahaleyle bitsin.

Tayin ettiği ömrü mev'udu bitecek onun.

Zalike takdirü'l azizü'l alim.

Her doğan güneş gibi o da sönecek.

Yıldızda bir güneş halinde gurub eden cennet mekan Sultan İbni Sultan

Abdülhamid Han Hazretleri.

Kendisini azleden Selanikli Emanuel Karaso diye bir de Yahudi

milletvekili bulunan bir güruh tarafından azledilirken her doğan güneşin

gurubunu, her arzı didar eden yıldızın batacağını ifades adedinde dudaklarından

dökülen söz kadere teslimiyet içinde şu idi.

Zalike takdirü'l azizü'l alim.

O Allah ki yaratmış. Yarattığı her şeyi mukaddemen biçime şekle koymuş.

Her şeye belli bir haddi mahdud tayin etmiş.

Miadı gelince her şey batacak.

Her şey yuful edip gidecek.

Biz bu yeri bir cemaattan miras aldık.

Atalarımız başkalarından miras aldı.

Bizden miras alacaklar da olacaktır.

Baki sadece Allah'tır. Limanil mulk söz sahibi sadece Allah'tır.

Lillahil vahidil kahhar diyecek de sadece O'dur.

Kur'an topyekun bir hayatı terennüm etmekte ve bizi

tabiatlı esvapla iki kardeş iki yoldaş haline getirmekte dost gibi beraber

yaşayan dost gibi beraber var olan ve sonra miadı gelince dost gibi gurub

edip gidecek iki kardeş iki yoldaş halinde yarattı.

Zavallı hristiyanlık bu muazeneye riayet edemedim.

Zavallı hristiyanlık diyorum. Zira cidden o hakiki sahiplerini

bir evvelki derste ona cidden sahip çıkan hakiki sahiplerinden bir iki cümle ile

bahsetmiştim.

Kaybettikten sonra o elde alet o dilde alet o gönülde alet ve

istismar unsuru olmadan ibaret kaldı.

Kimisi onu ezme unsuru olarak kullanıyordu.

Kimisi kiliselerde günah çıkarma unsuru olarak kullanıyordu.

Kimisi ilim düşmanlığı fakir düşmanlığı aleti olarak onu kullanıyordu.

Kimisi cennet satma ticaret metaı olarak kullanıyordu.

Cennetin anahtarları para mukabilinde veriliyordu.

Allah kimseye cennetin anahtarını vermemiştim.

Kendi ile kulları arasına tebliğ ve irşattan başka nebilerini dahi vasta ve vesile

olarak koymamıştım.

Kul nerede olursa olsun ellerini açtığı her yerde rahatlıkla Rabbisine arz-ı hal

edebilecektim.

Mukbir-i sadık ve cü'iletliyel ardu mesciden ve tahura buyuruyordu.

Yer benim için mescit ve tahurdur.

Her yer namazgâhtır. Kul nerede namaz kendisine gelirse,

nerede namaz idrak ederse göksu ile sinesi ile Allah'a teveccüh eder.

El açar Allah'a yalvarır ve yakarır.

Allah'tan istediği şeyler ister ve Allah istediği şeylerle onu serpil az kılar.

Zavallı hristiyanlık Allah'ın kuluna, ibadına Allah nazarı ile bakıyor.

Kendilerinden evvel Hz. Hüseyin'e Allah dendiği gibi onlar da aziz gördükleri,

aziz tuttukları kendi nebilerine Allah'ın oğlu diyor bir ilah nazarı ile

bakıyorlardı.

Ve batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi,

batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı,

ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki ilim hayatı, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki ilim hayatı, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki il

batıdaki düşünce sistemi, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi,

batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın, batıdaki ilim hayatı, batıdaki düşünce sistemi, batıdaki fakir ve zengin yaratıklarımızın,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki

hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim

hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim

hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki

ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı,

batıdaki

ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı,

batıdaki ilim hayatı, batıdaki ilim hayatı

dediği gibi üst üste munzam müşküllerin çözüm beklediği şu

asırda kahve içme rahatlığı içinde en korkunç müşkülleri

problemleri çözen Hazreti Muhammed'e beşer ne kadar

muhtaçtır diyordu.

Resulü Ekrem'in çözmediği bir müşkil

yoktur. Hangi muhlak mudil ictimai ferdi ailevi meseleyle

karşı karşıya gelmişse yine batılının ifadesiyle yağdan kıl

çeker gibi çekivermiş. Rahatlıkla meseleyi halletmiştir.

Hacerül Esat müşkülünü rahatlıkla halletmiştir.

Kabileler kılıçlarını çekmiş de birbirlerini tam öldürecekleri

zaman çiçeği burnunda bir delikanlı kabetullah'a doğru

gittiği görülür. Işte bu halleder bu meseleyi.

İnandırmış emniyet telkin etmiştir.

Fazilat odur ki

düşman dahi takdir etsin. Ve Allah Resulü bir çarşaf içine

taşı koymak suretiyle meseleyi halleder.

İmran'ın babası

Hüsayin Resulullah'a nasihat etmek için gelmiştir.

Arkadan

kendisini zorlayanlar vardır. Allah Resulü'nün rahle-i

tedrisi önüne oturur. Ve Allah Resulü'ne sorar babam mı akıllı

sen mi? Deden mi akıllı sen mi?

Onlar böyle bir dinle

çıkmadılar. Ne oldu? Sen böyle bir dinle çıktın.

Allah Resulü

kendine yakışır. Sekine ve vefa içinde dinler.

Ve ondan

sonra onun ilahlarını ele alır.

Sarar, açar, çözer, bağlar,

yapar da Hüsayin Resulullah'ın yanından kalkarken fethedilmiştir

gönlü. La ilahe illallah Muhammedun Resulullah'tır.

Bir

delikanlı gelmiştir fert. Resulullah'ın huzuruna

arzularının esiri, beşeri duygularının çiftelemesi,

tekmelemesi altında yorgun, argın, bitkin bir delikanlı.

Zinaya ruhsat istemekten. Allah Resulü karşısına oturtur onu.

Anana yapılmasını ister misin bunu?

Hayır ya Resulallah.

Kız

kardeşine yapılmasını ister misin bunun?

Hayır ya Resulallah.

Halana ister misin? Hayır ya Resulallah kızına.

Işte

herkesin böyle bir anası, bir kızı, bir kız kardeşi vardır.

Kimse istemez böyle olmasını. Ve sonra tertemiz elini sinesin

kur. Allah'ın günahlarını mağfiret et.

Ayıplarını

setret, kalbini temizle. Delikanlı kalkar oradan.

Ağabey der ki aklı kalbiyle beraber öyle ikna olmuştu ki aramızda ona iffet

ağabeydesi nazarıyla bakardık.

Resul-i Ekrem müşkülleri çözmede bu seviyededir.

Fakat hayatında kimseyi aldattığı vaki ve varit değildir.

Bu büyük dimağı ne dünyaya hakim olmak için, ne hükümranlık kurmak için,

ne vicdanlara baskı yapmak için hiçbir meyil göstermemiştir.

Yer yer kendi işte atlarından dönmüş.

Gassal'in elindeki meyit gibi Allah'a teslim olmuş.

Kul innema ene beşerun mislukum.

Yuha ileyye ennema ilahukum ilahun vahid.

Habibi zişanım söyle.

Söyle bu şeref sana yeter. Arama Rabbine kul ve Resul olmanın dışında şeref.

Ben bir beşerim.

Bana vahyolur o kadar. Vahyeder bildirir.

Açar aydınlığa kavuşurum. Çözer de elimle çözmüş olurum ben onu.

Fahri kainat Efendimiz o muhteşem işleyici aklının yanı başında.

Cihanla oynayabilecek müthiş dirayetin yanı başında.

Aynı zamanda terk-i silah edip Allah'a teslim edilişi karşısında aklın

zaptu rapt altına alındığını görüyoruz.

İşte bu sırat-ı müstakim. Ne rasyonalizmin tuyan ve tağutluğu ne de beri tarafta

kilisenin dışında aklımı bırakacağım fersude anlayışı.

Akıl zaptu rapt altına alınıyor.

Müsbette aklın müthiş bir cevelengahı var.

Menfiye gelince ağzına ziman vurulmuş.

Semadan gelen hablül metin bir zimam olmuş.

O bağlıyor ve gemliyor onu.

Sırat-ı müstakim. Biz sırat-ı müstakim erbabıyız.

Bir ilmi ele alın.

İlmin onun da kendisine göre ifrat ve tefriti vardır.

İlim kendi imkanlarıyla, kendi kanunlarıyla zuur ettiği zaman niçenin haşa

tanrının öldüğünü ilan etmesi ilmin zaferinin ifadesiydi.

İlim artık her şeyi yapacağı zannediliyordu.

Bu ilimde bir ifratçılık.

İlmi her şeyi kabul etme, ilme mualla bir taht verme demektir.

Bir de beri tarafta ne işine gelir böyle şeylerle meşgul olmak.

Sen sadece işte duyduğun ve bildiğin şeylerle ittifa et.

Yeni yeni icatlara karşı çıkmam.

Dini olmayan keşiflerin karşısına çıkmam.

Ve yeni yeni ilim adına bidatların karşısına çıkma ve böylece ilim düşmanlığı

yapmam.

Bir tarafında fikir adına bir humudet, bir donukluk, bir ölmem.

Öbür tarafta da ilmi her şeyi sayma.

İfrat ve tefrit.

Biz sırat-ı müstakim erbabıyız.

İlmi hakikatları bilme mevzunda bir vastı olarak kullanırız.

Tevekküfe sebebiyet veren Yunus'un sözü aklıma geldi.

İlim ilim bilmektir.

İlim kendin bilmektir.

Sen kendini bilmezsen ya nice okumaktır.

İlim bizi kalp hayatımızda, ruh hayatımızda gerçek irfana ulaştıran bir vasıtadır.

Kalbimize itminat getiren bir vasıtadır.

Tıkanıklığı olmayan, daima şefka sahimizi kamçılayan bir vasıtadır.

Batıda bugün olduğu gibi tıkanıp da kendisini icat edip ve yürütenleri boğan ilim

değil.

Kanat çırpıp insanları Allah'a yükselten ilim.

Bu ilim bizden alkış görmüştür.

Bu ilim alkışlanmış, bu ilim adamı da alkışlanmıştır.

Bu sırat-ı müstakim erbabı olma demektir.

Keza Resul-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem

O bir beşer, innama ana beşerdirken beşeriyeti bütünüyle ifade ediyordu.

Ben beşerim.

Muktezai beşeriyetten hiçbir şeye karşı gelmemiş.

Tabiatta dönen dolapların hiçbirine ters taraftan karşı çıkmak istememiş.

Belki Allah'ın kurduğu ve ayarladığı bu sırlı kapıların dönüşüne göre kendisini

uydurmuş

dışarıya çıkışını ve içeriye girişini ona göre ayarlamıştım.

Sırlı kapılar, sırlı dolaplar arasında Allah'ın kendisine verdiği

sırlı anahtarları kullanmış, kapılara çarpmamıştı.

Paçasını kaptırmamış, kolunu kaptırmamıştı.

Sırat-ı müstakim erbabı olmasın.

Evlenmeye karşı çıkmamış, kadından nefret etmemiştim.

Kadına ihtiyacı yoktu Fahri Kainat Efendimizin.

Zira yirmi beş yaşına kadar dostun ve düşmanın insanın damarlarında kanını

donduran bir itirafı var.

Dostun ve düşmanın. Varsa söylesinler.

Dün Ebu Cehil söyleyemediği gibi bugünün Ebu Cehiller de söyleyemiyor.

Evleneceği kadınla karşı karşıya geldiği zaman Hadice-i Sıddike ile buram buram ter

döküveriyordum.

Yirmi beş yaşındaydım. Cahiliye devri içinde neşet etmiştim.

Dağ semasında nübüvvetten, vahyiden bir şimşek çakmamıştım.

Zat-ı Ülüyet hakkında tam bir malumata sahip değildim.

Ama hafif bir vicdandım.

Tertemiz bir damendim.

İffetli mi iffetli, namussu mu namussuydu Allah Resulü sallallahu aleyhi ve sellem.

Deyemiyorlar. Kırk yaşına kadar peygamber değildi Allah Resulü.

Bize desinler ki bir köşe başında bir kadına selam çaktı.

Vallahi bırakın her şeye ayrılırız.

İsmetine katiyen eminiz.

Allah'la en sıkı münasebet kurduğumuz anın fersah fersah fevkinde,

peygamberlik gelmeden evvel dahi.

O kadar emin bulunuyoruz sahibimizden.

O kadar itimat ediyoruz sahibimize.

Mahkeme-i Kübra madele-i ülyada sahibimiz dediğimiz gibi sahibim deme lütfuyla

Allah bizleri lütuflandırsın inşallah.

Afifti Allah Resulü kadına bakmamış, onunla kelime-i

vahid konuşmamıştı.

Ama görüyoruz ki hayatının belli bir döneminde kimisi cevap politik olarak,

kimisi cemaat arasında bir rabıta tesis etme maksadına mahtup,

kimisi kırılmış kolu ve kanadı tamir etme maksadına mahtup ki

bu soru bana teveccüh ettiği zamana rizvamik cevaplandırmıştım.

Hayatına dokuz tane kadın girdiği dönemde Allah Resulü onlardan hiçbirinin hukukuna

tecavüz etmiyor.

Hayatı bütünüyle ele alıyor.

Ve bir evvelki cuma arz ettim.

Bir insanın en tatlı dakikaları Rabbisiyle olan dakikalarıdır.

Gönlünü ibadetü taatte ona verdiği anlarıdır.

Ya Aişe müsaade eder misin?

Kalkıp da Rabbime ibadette bulunayım diyen Hz.

Muhammed s.a.v.

Rabbisine ibadet etmek için nöbete olan Hz.

Aişe'nin nöbet gününde ondan müsaade istemesi ne demektir acaba?

Bütün bir hayat mevceleniyor.

Ne felsefeci ne de az buçuk felsefe ile iştigal eden insanın dünya görüşü değil.

İbn-i Sinan'ın, Farabi'nin değil, İbn-i Rüşd'ün değil, Kitabullah'ın,

Sünnet-i Resulullah'ın, Siret-i Nebevi'nin içinde biz dünyamızın çerçevesini

buluyoruz.

Her şey onda.

Binaenaleyh Resulü zişanı kendi anlayışı içinde görürken bir yönüyle alabildiğine

iffetli mi iffetli, namuslu mu namuslu.

Fakat bir yönüyle de Hasan Derece'de bir hadisi şerifte şunu görürüz.

Sizden herhangi birinize verilen erkeklik kuvvetinin 25 katı bende vardır.

Anlıyor musunuz bunun manasını?

Bir erkekte belli seviyede erkeklik hormonları varsa bende 25 katı vardır buyuruyor

Allah Resulü.

Ve hayatında akife 9 tane kadının bulunması bir yönüyle buna delalet eder.

Ama bu Nebiler Nebisi düşünün ki 53 yaşına kadar Hazreti

Hadice'den başka bir kadınla görüşmedim.

Selam çakmadı, yanına gitmedi.

25 yaşında çiçeği burnunda delikanlı onunla karşılaştığı zamanda müşahidin ifadesi

altında,

Validemiz Ümmü Eymen'in ifadesi altında buram buram tel döküyordu Allah Resulü.

İffettum,

sırat-ı müstakimi getirdi bize.

Beşeri arzu ve isteklerde ifrat ve tefrite düşmeyeceğimiz bir yolla geldi.

Allah bu yolda bizi kaim ve daim eylesin.

Sırat-ı müstakim erbabı kılsın.

Vakit geldiği için gireceğim ikinci hususu belki yetiştiremeyecek zamanınızı almış

olacağım.

İnşallah bakiyesini orada arz ettikten sonra önümüzdeki derslerde vicdanın

tahriri mevzuu,

yani insanın kendi içinde hürriyete kavuşması ve gerçek bir iktisadi yapının ancak

böyle bir anlayışla mankes bulacağı hususunu arz etmeye çalışayım.

Vakıa, dün, bugün ve yarın anlatacağım meseleler haddi zatında enine ve

boyuna bizim hürriyet ve yenilerin

ifadesiyle kimliğimizden ibarettir.

Biz neyiz? Neciyiz?

Nasıldık? Nasılız şu anda? Nasıl olmamız gerekiyor?

Ve

binaenaleyh bunun dışında ariye gömlek giymeye ihtiyacımız var

mı? Ariye ata binmeye ihtiyacımız var mı?

Emanet

kılıç kuşanmaya ve yedek akıl taşımaya başkalarını akılda

müracaat etmeye ihtiyacımız var mı?

Arzen ve tuğlen

kendimizi tanıdığımız zaman bu sorulara cevap vermiş olacağız.

Bir bütün halinde bizi ifade eden prensiplerimiz tabi

bulunduğumuz kanunlarımız on asırımızı on iki asırımızı on

üç asrımızı şeref yap kılan mukaddes prensip ve emirlerimiz

sayesinde öyle bir hürriyet iktisap etmiş bulunuyoruz ki bir

elmas desek sezadır. Allahu Teala ve Tekaddes Hazretleri

kendimizi bulmaya bizi muvaffak eylesin.

Insanımız üç asırdan

beri kendinden kaçmaktan, kalbinden kaçmaktan, yuvasını

yurdunu terk eden serkeş çocuklar gibi kendi yuvasından

kaçmaktan, anadan, babadan, yurttan, yuvadan, otağdan

kaçmaktan.

Eskiden kaçanlar yurdu yuvayı terk edenler

fetih adına gidiyorlardı.

Atları akıncılardı.

Şimdi ise körü

körüne bir batı hayranlığım. Ve en cami bir çıkmaz olan batı

hayranlığım. Sanayi inkılabıyla bizim için bir maşuka haline

gelen batı hayranlığım. Iflahımızı kestim.

Tamarlarımız

asil kan adına bir şey bırakmadı.

Beynimizin bütün

fakültelerini tenvim etti, uyuşturdu, uyuttu.

Biz şu

asnada uyku içinde uyukluyor ve bir kısım hülyalar görmeye

çalışıyoruz.

Alay eder istihzada bulunuruz.

Ütopik

dünyalar deriz. Ütopik dünyaları hayalimizde yaşıyoruz.

Kendimize dönmemiz. Kendimizi tanımamız Muhiddin İbni Arabi'nin

bütün bir tasavvuf kafilesine men arafa nefse ufakat arafa

rabbe sözüyle bayrak veren bu sözde kendi kendimizi bilmemiz

milletimizi bilmemiz olacak. Allah'ı bilmemiz olacak.

Resulullah'ı bilmemiz, Kur'an'ı bilmemiz olacaktır.

Allah'u Teala ve Tekaddes Hazretleri bu elbisi anlayışta

tefekkürde bizi kendimize ulaştırsın, irfanımıza

ulaştırsın. Yani kendimizi bilmeye ulaştırsın.

Lillahi

Teala'l-Fatiha.

Elhamdülillah. Elhamdülillah.

Elhamdülillahi

la ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu ve la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu ve la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu ve la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve

la nazire lehu

ve la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu ve la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu

ve

la

ilahe illallahu vahdehu la şerike lehu ve la nazire lehu ve la ilahe

illallahu vahdehu la şerike lehu ve la ilahe illallahu vahdehu la

şerike lehu ve la nazire lehu

ve

la ilahe illallahu vahdehu la şerike akıl ve fikir islamın zuhuruyla istikamete

ulaştı.

Kalp tevhide ait, ülüyete ait muhtevasıyla, manasıyla

islamın zuhuruyla ancak sağlam

kaideler üzerine oturduğu itminana kavuştu.

İlim niçin ve nedenleri nereye ve finalitesi

arasında ancak yine islam sayesinde izah edilir bir hüviyet kazandı.

Sebep müsebbep prensipleri illet malun prensipleri içinde izah edilmesi

mümkün hale geldi.

İslam topyekun beşerin eteklerini mücevherlerle

doldurabilecek Allah'ın büyük bir lütfunun büyük bir nimetinin ifadesi

olarak yirminci asra kadar geldi.

Fahri kainat efendimizle başlayan bir bayram bir saadet döneminde beşere takdim

edildi.

Ümmeti vasat ve insanlığa şahit bir cemaat bulunuyoruz.

Doğrunun şahitleri yehuvanın değil,

mağbudu mutlakın maksudu bir istihkakın şahitleri.

Hazreti Fahri Rüsul'ün elçilik yönüyle şahitlerim.

Allah kelamının hablül metin olan Kur'an'ı mucizül beyanın yerde cemaat olarak

şahitlerim.

Hakkın şahitleri bulunuyoruz. Doğru bizden

öğrenilecek. Doğru da herkes bize müracaat edecek.

Bize müracaat edilmeden hiçbir şey tam doğru olamayacak.

Hiçbir ilim bize müracaat etmeden çıkmazdan çıkamayacak.

Hiçbir ilim fervaz edip kanat çırpıp semalara doğru yükselemeyecek.

Muhakkak göz bağcılık nevinden beşeri aldatıcı bir kısım mumlar mahiyetinde

parlasa dahi er geç sönecek.

Yalancının mumu gibi sönecek.

Zira elimizde biz Hazreti Muhammed'in taşıdığı şemayı taşıyoruz,

ışığı taşıyoruz.

Bu ışığın altına girenler bunun altında zayiban olanlar hakikate

gerçeğe aydınlığa çıkacak.

Diğerleri zulmani bir hayat içinde bocalayıp duracaktır.

İşte bu yönde ben bize hakkın yirminci asırda şahitleriyiz diyorum.

Hazreti Muhammed Aleyhissalatü Vesselam'ın cemaatiyiz.

Kur'an'ın hamelesi Allah'ın emirlerinin taşıyıcısı bulunuyoruz.

Bu şerefli vazifeyle Ümmeti Muhammed Aleyhissalatü Vesselam'ı

hususi lasil milletimizi kıyamete kadar Allah payidar kılsın.

Kur'an bizim için bir rehberken, müracaat edebileceğimiz

bir kaynakken,

inşaAllahü Teala sırat-ı müstakimden şaşmayacak.

İfrat ve tefrite düşmeyeceğiz.

İtidar-ı istikamet günde kırk defa Rabbimizin huzurunda söz verdiğimiz istikamette

cereyan edecek.

İhdinas sırat-ı müstakim.

Sırat-ı allezine en'amte aleyhim.

Gayri'l-maghdubi aleyhim veladdallin.

Ta Seyyidina Hazreti Adem'den bütün nebiler mahvillerine uğrayarak bir

şehre haline gelen Cadde-i Kübra.

Hazreti Muhammed Aleyhissalatü Vesselam'da genişledikçe genişleyendir cadde bir

asfalt.

Yolumuz budur. Ne sağına düşer ne de soluna düşer.

İstikamet içinde bu yolu erkanına uyarak yaşamaya çalışırız.

Yolu açanın yaşadığı, arkasındakinin yaşadığı gibi Allah yaşatsın.

Fahri kainat Efendimiz fiilen sırat-ı müstakimi gösterdi.

Akılda ifrat ve tefrit görmedik ondan.

İlimde ifrat ve tefrit görmedik ondan.

Şehvette ifrat ve tefrit görmedik ondan.

Öfkelenmede, gazapta, tehemmürde ifrat ve tefrit görmedik ondan.

Daima haddi itidalde ve sırat-ı müstakimde piştaramızı müşahede ettik.

Allah Resulü sallallahu aleyhi ve sellem bütün cihana meydan

okumaya mecbur olduğu bir dava, büyük bir davayla zuhur etti.

Eğer kendisiyle beraber bu büyük davada yürüyecek, cihana karşı ilan harbedecek

kimse olmasaydı, Bedri zuhrada yaptığı gibi tek başına atına sıçrayacak,

eğer kimse gelmiyorsa ben tek başıma gideceğim diyecektim.

Uhud'dan dönüşte herkesin kolu kanadı kırılmıştı.

Yürüyecek halleri kalmamıştı. Kolu kanadı yaralı ama Uhud'a iştirak edenlerden ancak

ayakta yetmiş kişi vardı.

Diğerleri pansuman altında, tedavide, yara bere içinde,

kan irin içindeydiler.

Ayağa kalkabilecek, emekliye emekliye yürüyecek yetmiş kişi vardır.

Ebu Süfyan'ın yeniden taarruz haberi gelince Allah Resulü ilan etti.

Dün bizimle beraber bulunanlar bugün toplansınlar.

Kimse tereddüt etmemişti.

Bu yaralı, bereli insanların gelmede biraz gecikme yapmaları karşısında,

daha sonraları Sıddık-ı Ekber'in zekat vermeyenlere karşı yaptığı gibi,

Fahri Kainat Efendimiz küheylanına sıçrarken hiç kimse gelmese vallahi tek

başıma gideceğim diyordu.

Korku onun kafasında yer etmemişti.

Seyyidina Hazreti Ali der ki, biz harp meydanlarında sıkıştığımız zaman Resul-ü

Ekrem'in arkasına saklanırdık.

Hüneyinde bir fırın gibiydi durum.

Kendi ibadesiyle tutuşmuş bir ateş gibi her taraf cayır cayır yanıyordu.

Ve İslam'ın öncüleri ve okçuları arasında çözülme baş göstermeye başlamıştı.

O esnada Hazreti Abbas veya Hazreti Haris Allah Resulü'nün atını tutamıyordu.

Küheylan üzerinde en büyük cihangirimiz, en büyük civan merdimiz,

sultan-ı emcedimiz, piştarı mukaddesimiz soşmuş gibi kendisini düşman saplarına

atacaktı.

Ben Allah'ın Resulüyüm bunda yalan yoktur diyordu.

Ve bu gür ses halkın etrafında toplanmasına yol açıyordu.

Allah Resulü bir yönüyle böyleydi.

Böyle olmak gerekiyordu. Zira insanda bu ruh bu coşkunluk olmazsa ne ırz kalır ne

namus ne haysiyet kalır ne de şeref.

Çanakkale'de senin ırzla namusunu, şeref ve haysiyetini koruma uğrunda evindeki

bakırını matara yapan asker olmasaydı Mehmetçik, Nebi'nin atıcığını almak

suretiyle şeref kazandığına inanan Mehmetçik, evindeki demiri süngü olarak eline

alan Mehmetçik,

ve aziziyet tabiasında satırla Rus ordularının Moskop'un karşısına çıkan

Ninecik, Aminecik, Fatmacik olmasaydı niçin koşuyorlardı?

Sen bu vatanda bugün şu hürriyet havasını teneffüs edemeyecektin.

Koşkunluk his ve heyecan olacak.

Korkuyu idam etme olacak. Ama bunun yanı başında olmayacak şeylere karşı tehebbül.

O ise sırati müstakim erbabında yoktur.

Bir taraftan bu celadet, bu haşmet, bu ihtişam, böylesine parvasızlık ve

fütursuzluk,

beri taraftar ise yüzünü yere koyup başkalarına bastıracak kadar mütevazıyım.

Sahih hadiste gördüğümüz vak'a,

sahabi diyor ki radiyallahu anh, Resul-i Ekrem sallallahu aleyhi ve sellem

mescitte idi.

Bedevi arkadan yetişti, cübbesinden tuttu ve şöyle çekiverdi.

Bana hakkımı ver diyordu.

Ve sonra bıraktığı zaman öyle gördük ki mübarek boynu kıpkırmızı olmuş şekli

cübbeyle.

Allah Resulü döndü, orası Hüneyn değildir.

Orası Uhud değildir.

Orası Bedri Kübra'ya veya Sura'ya hazırlanma değildir.

Orası bir mümine karşı tavrın çok iyi ayarlanması gereken bir yerdi.

Döndü ve ferman etti. Buna hakkını verin derken de gülüşünden güller dökülen nebiler

nebisi tebessüm ediyordu. Buna hakkını verin.

Zülhüveysir Allah Resulü'nün karşısına çıkıyor.

Bu taksimde adalet olma diye Allah'ın Resulü diyor.

Allah Resulü'nü adaletsizlik isnadında bulunuyordu.

Ben adil olamazsam kim adalette olacak

diyordu. Kızmıyordu, öfkelenmiyordu.

Kimselerin müsaade et boynunu keseyim demesine karşı

La ilahe illallah diyenin boynunun kesilmeyeceğini söylüyordu.

İşte bu iki şeyi arasında sırati müstakimi kuruyoruz.

Ömer sokakta yürürken

Bu ihtişam ve celadetten

O mehabet ve mekafetten patlayan dudaklar oluyor.

Köşeleri sıvışan ve kaybolan kayıplara karışan oluyor.

Ama bununla beraber tevazu kanatları yerlere kadar inip

Fevkalade celadetin

Korkusuzluğun, Bizans'ın ve Zazali'nin dudağını patlatmasının yanı başından

Fevkalade mutedil, fevkalade müstakim ve fevkalade yüzü yerden

Dinlediğiniz şeyi bin birinci olarak dinleyin.

Hudbe irade etmek üzere camiye gidiyor, mescidi nebeviye gidiyor.

Giderken de geçtiği bir sokaktan omuzuna bir iki damla kanın düştüğünü görüyor.

Biraz mescide gelmesini geciktirecek bir hadise oluyor.

Eve dönüyor, elbisesini yıkıyor, değiştiriyor, temiz elbiseyle yeniden mescide

dönüyor.

Ama üzerine kan damlatan o oluğu da yerinden sökmüş oluyor.

Hudbesini irade ediyor.

Cemaatle görüşüyor.

Müşkirlerine cevap getiriyor, hallediyor.

Ve sonra hudbesinin sonunda şöyle diyor.

Cemaat diyor, Müslümanlara eziyet ediyorsunuz.

Ben falan mıntıkadan geçerken bir duvarın kenarından üzerime oluktan bir iki damla

kan akıverdim.

Damın üzerinde muhtemelen bir şey kesilmiş.

Ben de oluğu tuttuğum gibi söktüm.

Kimseyi ilgilendiren bir husus yoktu, çünkü kimse bir şey bilmiyordu.

Ve bir iki saniye geçmişti ki, bütün sessizlik bir noktada toplandı.

Bu nokta Hz. Abbas'ın bir heykel gibi kalkıp, Hz.

Ömer'e yaklaşma noktasıydı.

Yavaş yavaş minbere doğru yaklaştı.

Rengi kaçmış, benzis olmuştu.

Minberin kapısına gelince de şöyle dedi.

Ne ettin ya Ömer?

Oğlunu bizzat Resul-i Ekrem kendi eliyle oraya koymuştu.

İşte o zaman Ömer'in ayaklarının bağı çözüldü.

Minberden nasıl indi, bunu kaydetmiyorlar.

Ve şöyle dedi.

Vallahi ya Abbas, ayağını şu yüzümün bu tarafına koyup,

oğlunu yerine koyacağına kadar başımı yerden kaldırmayacağım diyordu.

Cihanı idare eden büyükbaş, Allah Resulü'nün oğlu duvarın üzerine koyduğu duvarın

dibine yatıyor.

Abbas o başa basıyor ve oğlu yerine koyuyor.

Fevkalade celadetin yanı başında, hak karşısında dize gelme itidarı ve

istikameti, bunu öğrendik biz.

Tahsanileri dize getiren,

Tiraklüs'ün ordularını püskürten,

İslam'ın yetiştirdiği büyük kumandan ve batılı kafaya, anibalı kapısında kumandanlık

dileniyorken görüyoruz dediğimiz Halid bin Velis, radıyallahu anh.

Halid karşısına çıktığı her orduyu püskürtmüştür.

Püskürtme şiarı olmuştur.

Zira Resul'ün dudaklarından dökülen, lalü güher gibi sözler semaya yükselmiş,

buharlanmış, semayileşmiş, semayı hüviyet kazanmış.

Halid Allah kılıçlarından bir kılıçtır.

Allah'ını küfrün boynuna koydu buyurmuştur.

Halid vefat edeceği, kılıcı üzerinde vefat edeceği ana kadar Allah'ın kılıcı olma

vazifesini görecektir.

Halid, düşman ordularını müte'den başlamış, püskürtmeye vefat edeceği ana kadar

püskürtmüş, hayatında mağlubiyet görmemiş, elli kişiyle elli bin kişiye karşı da

tarih mağlubiyet yazmıyor, Halid'in sergüzeşti hayatına.

Bu Halid, Ammar İbni Yasir'le arasında geçimsizlik oluyor,

civanmertlik, cihangirlik, büyük Halid,

Ammar'la arasında geçimsizlik oluyor,

bir harpte Ammar'ın verdiği kararı bozuyor ve sonra Allah Resul'ünün huzuruna

çıkılıyor.

Ammar asker, Halid kumandan,

ama Ammar ilk şerefli sahabiden,

Ammar'ın eziyet gördüğünü gören Allah Resul'ü sallallahu aleyhi ve sellem,

sahabime söven ve hakaret eden benden.

Yani ne oluyor sana ya Halid, Ammar'la uğraşıyorsun diyordu.

Ammar da kalkıp gidiverdi.

Halid'i askerde, Ya Resulallah bizden cihaleyi de konuşturacak mısın diyordu.

Kaşlarını çattı, haşladı Halid'i.

Ammar kalkıp gidince Halid ne yaptığını anladı.

Büyük kumandan,

kumandanlara taç giydiren kumandan.

İki dakika sonra Ammar'ın arkadan entarisi neteklerinden tutmuş.

O siyah ayaklara yüzünü sürüyor, Sümeyye'nin oğlu bağışla Halid'i diyordu.

İran karşısında dize gelen insan, Sarsıhan'ın karşısında dize gelen insan,

istikametin, itidalin ifadesi olarak hakkın karşısında iki müklüm olurken,

sırası müstakibi bize anlatıyordu.

Cihan duysun biz buyuz.

O yönümüz de öyle, bu yönümüz de böyle.

Vücudumuzu kurşunlarla delik deşik etseler,

büyüğümüzün dediği gibi taçımıza dedince başlarımız olsa her gün birini kesteler,

hakikati Kur'aniye'ye feda olan baş zındıkaya teslimi silah etmeyecek

ve bu sineler of demeyecek, ne güzel oldu diyecek ve şeref duyacaktır.

Fakat bir yönüyle müminin ayaklarının altına yüzümüzü koyacak,

bir mümine ihtiramın nasıl olacağını göstermek suretiyle,

günde kırk defa yenilediğimiz ahdü feymanımıza sadakat ifade edeceğiz.

Allah'ım bizi doğru yola hidayet buyur.

O doğru yol ki Adem'le başladı.

O doğru yol ki Nuh'la devam etti.

O doğru yol ki Vadi Vadi Hazreti İbrahim'le yürüdü.

O doğru yol ki Ruhullah'ın esrarı fışkırdı.

O doğru yol ki ruhlara ruh canlara can katan,

Ahmed-i Mahmud-u Muhammed Aleyhissalatu Vesselam'ın yoludur.

Bizi o yola hidayet ve o yolda kaim ve daim eyle.

Kur'an-ı Kerim'i okuyun ve onları dinleyin.

Bize rahmet edin.

Allah'ın şerefli kulları.

Bütün şerefi kulluğuna bağlı olan Allah'ın kulları.

Allah'a karşı çok saygılı olun.

Sizi saygılı yaratan Allah'a karşı saygılı olun.

Sizi saygıya değer yaratan Allah'a karşı saygılı olun.

Sizi mükerrem yaratan Allah'ı büyük görün, tazim edin, tebcil edin.

Allah'ın himayesine girin ve Allah'a itaatte bulunun.

Muhakkak Allah adaletle emrediyor.

Kur'an'da size tarif buyurduğu hayat tarzıyla,

dost doğru yaşamakla,

ancak doğruların varacağı yere gitmenin şartı olan

Kur'an-ı Muicir beyanın beyan ettiği, tarif buyurduğu hayat tarzıyla

ve yine en geniş manasıyla ihsanla,

Rabbinizi görüyor gibi ona kulluk yapmakla,

siz görmeseniz dahi O sizi görüyor,

her halinizden yehvan bulunuyor ya

ve yine en geniş manasıyla yakınlarınıza bir şey vermekle,

şu yüksek İslam dininin

ferdi ailevi ve içtimahi hayatınızda şahbal açması istikametinden

varınızı, canınızı sarf etmekle sizi emrediyor.

Ahlaksızın her çeşidinden,

gizlisinden, açığından, büyüğünden, küçüğünden,

dinin emirlerini tanımayıp serkeşlik yapmanın her çeşidinden,

telakkilerin, asırların anlayışı değil,

İslam'ın, Kur'an'ın, Resulü Zişan'ın çirkin gördüğü şeylerden sizi nehyediyor.

Böylece size nasihat ediyor,

ta düşünesiniz, kendinize gelesiniz,

bir sürü yalan, yanlış, eğri büğrü yol içinde tek doğru yol olan

ümmeti vasadın yolunu, sıratı müstakimi bulasınız,

emri eman içinde cennete dahil olasınız.