Mektup 66

Emirdağı 30/4/951

Çok muhterem, çok âlîcenab, çok vicdanlı İçişleri Bakanı sayın Bay Halil Özyörük

Ankara

Demokrasi davasını müdafaa eden ve bu zihniyeti memlekette tesise çalışan Demokrat Hükûmeti zamanında kanun ve nizamlara uymayan, vicdan ve şahıs hürriyetine aşikâr bir tecavüz olan ve burada tatbik edilen aşağıdaki hâdiseleri yüksek nazarlarınıza arzediyoruz.

Afyon Vilayetinin bir kazası olan Emirdağı’na bundan yedi sene önce kanunların çiğnendiği, hürriyetlerin hiçe sayıldığı, şahsî arzuların kanunlar üstünde tutulduğu bir devirde menfî olarak Bediüzzaman Said Nursî namındaki zât gönderiliyor ve buranın nüfusuna kaydettiriliyor. Bir müddet sonra da menfîliği kaldırılarak burada serbestçe ikamete başlıyor. Ecdadından misafirperverliği seven, ihtiyar ve garib ve kimsesizlerin imdadına koşmayı miras alan her Müslüman Türk gibi bu kaza halkı da bu zâtın ihtiyar bir din âlimi ve bir münzevi olduğuna bizzât müşahede ederek kanaat getiriyor. Kazamızın yüzde yüz müslüman olan ahalisi bu zâtın hizmetine koşuyor, misafirperverlik gösteriyor; fakat bu zâtın ne bir hediye, ne bir ikram, hiçbir şey kabul etmeyerek kut-u lâyemut bir lokma bir hırka ile geçindiğini, kimseye minnet etmeyen, İslâm’ın ve ilmin izzet ve vakarını muhafaza eden hakiki bir din âlimi olduğunu, dünyanın fâni zevklerine değer vermediğini, yegâne gayesinin Kur’an-ı Kerim’in ahkâmını tebliğ ve insanları doğruya, iyiye ve namusluluğa sevketmek ve fikirlerini Risale-i Nur adı verilen dinî ve ilmî eserleriyle neşretmek olduğunu öğreniyoruz. Siyasetle ve dünya ile hiçbir alâkası olmayan ve rıza-yı İlahîyi tahsile çalışan bir şahsiyet olduğunu, burada bulunduğu yedi sene zarfında hepimiz tamamıyla öğrenmiş bulunuyoruz. Bu bilgi, yedi senelik müşahedeye müstenid hakikatın tâ kendisidir.

Halk Partisi hükûmeti gerek mecburî ikameti ve gerekse serbest ikameti zamanında kanunsuz olarak arkasına memurdan ve halktan gizli ajan temin ederek mütemadiyen takib ediyor, kendisiyle görüşen, konuşan, mektublaşan, hülâsa uzaktan bir selâm bile veren takibe uğruyor. Halbuki Emirdağı’na gelinceye kadar iki defa mahkemeye verilmiş, bütün eserleri, mektubları en ufak teferruatına kadar mahkeme ve ehl-i vukuflar tarafından arîz amîk tedkik edilmiş, hiçbir suç unsuru görülmeyerek beraet ettirilmiş olmasına rağmen, emniyet ve hükûmet peşini bırakmıyor. Sebebini o zamanki hükûmetin dindarlar üzerine ve vicdan hürriyeti üzerine ve İslâmiyet üzerine yaptığı kanunsuz baskıda aramak lâzımdır. Onlar bu memleketten müslümanlığı kaldırmağa çalışıyorlar, bu zât ise İslâmiyeti bir din âlimi olmak sıfatıyla neşir ve iman kurtarmağa çalışıyor. Bu yüzden nazarlarında en tehlikeli bir şahsiyet olmuştur. Yine hapse atmak, mahkemelerde süründürmek için günün birinde şeflerinin işaretiyle vali ve kaymakam vekili ikametgâhını çeviriyorlar. Yakaladıkları ve suç unsuru saydıkları elyazması tevafuklu Kur’an-ı Kerim ile Kur’an-ı Kerim’in umumun anlayacağı şekilde açık Türkçe bir tefsirinden ibaret olan Risale-i Nur parçalarını yakalıyorlar. Ziyarete gelen, kendisine ihtiyarlığı dolayısıyla hizmet eden veya mektublaşanların da evlerinde taharriyatla buldukları mektubları ve kitabları toplatıyorlar. Kendisini ve diğer taharriyat yapılanları Afyon hapishanesine atıyorlar. Bu masum ve mazlum, hiçbir suçları olmayan ve suçları yalnız mukaddesatlarına bağlı bulunmaları ve bir İslâm âlimine hürmet ve hizmet etmeleri olan bu zavallılar, adalet tecelli edinceye kadar Afyon hapishanesinde kalıyorlar. Bu suretle işlerinden ve güçlerinden, çoluk ve çocuklarının iaşelerini teminden alıkonuyorlar. Adalet tecelli edince yirmi ay kadar bîgünah hapishanede yattıktan sonra Bediüzzaman da tahliye ediliyor, tekrar Emirdağı’na dönüyor. Aradan bir müddet geçtikten sonra 14 Mayıs inkılabı vuku’ buluyor, mukadderatına hâkim oluyor. Millet Meclisi’ni milletin iradesini temsil eden hakiki mümessiller teşkil ediyor, bütün yurt düğün ve bayram yapıyor. Hakiki demokrasiye, hakiki cumhuriyete kavuşmuş bulunuyor. Münkariz Halk Partisi hükûmetinden Demokrat Partisi hükûmeti devralıyor. Sevincimize pâyan yoktur. Artık kimse suçsuz olarak bir şefin ve bir valinin, bir kaymakamın ve bir jandarmanın keyfi için kanunsuz olarak taciz edilmeyecek. Kanun devri, demokrasi devri başlayacak diye bekliyoruz. Günlerimiz böyle intizarla geçerken bir de ne görelim? Aynı Halk Partisi hükûmeti zamanındaki gibi, vali bir sürü taharri ile geliyor. Kaymakam, jandarmaya emir veriliyor. Taharriler birbiriyle konuşan iki-üç kişinin arkasında dolaşmağa, Bediüzzaman’ın kapısının önünden geçenleri sıkı bir kontrola tabi’ tutuyor. Bu esnada ise Bediüzzaman bundan kırk sene önce Kafkas cephesinde ve ateş hattında yazdığı Arabça tefsirinin Türkçeye tercümesine başlamıştır. Arama emri ve yakalama kararı olmadan müsveddelerin tebyiz edildiği odaya jandarma çavuşu girerek tefsiri ve Türkçe tercümesini yakalıyor ve tam bir irtica’ evrakı yakaladım diye sevinerek karakola götürüyor, müddeiumumîliğe veriliyor. Birkaç gün sonra da Bediüzzaman hava almak için tenha sokaklardan kazanın dışına kıra gidiyor. Yalnız başına oturduğu sırada, “Vay sen bere giyiyorsun” diye başçavuş ve jandarmalar kaymakamın emriyle yakalayıp karakola getiriyorlar. Çarşının en kalabalık yerinden, azılı bir cani gibi jandarmaların arasında karakola getirilerek zabıt tutuluyor. Bundan sonra ikametgâhı sıkı bir nezaret altına alınıyor. Ziyaretine gelenler, hizmet edenler hergün kaydediliyor. Bu arada bir gün kumandan, kaymakama gelerek soruyor: “Beyefendi, bugün birkaç milletvekili geldi, Bediüzzaman ile görüştü. Onları da vilayete bildirecek miyiz?” Kaymakam “Hâyır, onları bildirme.” diyor. Bu hareketlerle hem Bediüzzaman’ın şahsı ve meskeni sebebsiz olarak tarassud altında bulunduruluyor. Uzaktan yakından görüşmek ve dinî bir müşkilini halletmek için gelenler karakola çağrılarak sıkıştırılıyor. Kasaba içerisinde bir korku havası estiriliyor. Sizin gibi demokrasi davasının kanunî hatlarını çizerek, adaletin tecellisi ve kanunun memlekette hâkim olmasında rol oynayan bir şahsiyetin İçişleri Bakanı olduğu bir devirde aynıyla eski hükûmet zamanında vuku’ bulan hâdiseler cereyan etmektedir. Her vatandaşın yurt içinde istediği yere gitmek gelmek ve istediğini ziyaret etmek tabiî bir hakkı değil midir? Eğer bu şahsı ziyaret etmek bir suç teşkil ediyorsa ve zararlı ise, hükûmetin bunu bildirmesi ve tedbir alması îcab etmez mi?

Sayın hükûmet reisimiz birçok beyanatlarında iftiharla kimsenin arkasında polis hafiyesi dolaştırılmadığını, fiş usûlünün kaldırıldığını, şahsî hürriyetin vicdan hürriyetinin tesis edildiğini bütün dünyaya ilân etmedi mi? O halde burada Halk Partisi hükûmeti sistemindeki hareketler ne için devam ediyor? Biz bu hareketlerin sizin haberiniz olmadan ve eski alışkanlığın tesiri altında yapıldığına kanaat getirdiğimiz için, bu derdlerimizi size haber veriyoruz. Kazamızda yapılan bu kanunsuz ve yolsuz hareketlerden, demokrasiden herkesin faidelendiği bir devirde, vicdanlar ve şahıs hürriyetlerine yapılan bu baskıdan şikayet ediyoruz. Ve sizin yüksek dirayet ve liyakatınızdan bunlara son verilmesi hususundaki tedbirlerinizi dört gözle bekler, bu vesile ile derin hürmetlerimizi sunarız.

Emirdağı halkından