112: Kainattaki faliyette büyük bir lezzet var

Kainattaki faliyette büyük bir lezzet var.

Bir hikmet-i ezeli, dest-i kudret, fıtratta bilkuvveden bilfiile çıkarmak, hem kuvvetten amele geçirmek için bir faaliyet derc etmiş.

O faaliyet içinde şedid bir lezzeti mecz etmiş, mütenevvi her şeyde müstetir olan lezzeti tagayyür-i aleme mühim bir mâye yapmış

O mâye-i kanun tekamül ve nümüvve bir dane nüve etmiş. O nüveye kudreti vücud verir hikmeti bir sureti giydirir rahmet onu beslermiş.

Nasıl ki zindandan geniş bostana çıkmak adama bir lezzettir. Öyle dahi daneden sünbüle geçmek, olmak, o münkabız daneye münbasit bir lezzetmiş.

İmtizac-ı kimyevi istihaleye geçtirir. Ziya hararet verir. Öyle de faaliyet istihaleye geçerse lezzet tezayud eder. Etrafa da taşarmış.

Vazifede külfeti taşıttıran o tattır. Şevki veren o lezzet. Zişuura nisbeten gâyette olan kemal ne kadar cazib imiş..

Gayr-i müdrike nisbet bizzat o faaliyet öyle cazibedardır. Sa’ye onu sevk eder tesbihle şükür eder. Zira Halikını tanırmış..

Bu sırdandır ki rahat zahmet zahmet rahattır. Âtıl şâkî, sâî şâkirdir. Meşietden gelen nizama âtıl âsi, sâî muti' imiş.