MİHNETİN ÖTESİ
İman, İslam, ihsan şuuru, ihlas, rıza ve Allah’a kavuşmaya duyulan iştiyak Cenab-ı Hakk’ın maddi âlemle kıyası mümkün olmayan büyük lütuflarıdır. İnsana bir şehrin, ülkenin ya da dünyanın sultanlığı verilse bile, bu verilen maddi nimetler, zikredilen bu lütufların binde birine bile tekabül etmez. Bu açıdan bu dünyada bir müminin en temel meselesi sağlam bir imandır, Allah’la güçlü bir irtibat kurabilmektir, ihsan şuurunu kazanabilmektir, amellerinde ihlası yakalayabilmektir, rıza ufkuna ulaşabilmektir. Zira pir ü pak bir vaziyette bu dünyadan ahiret âlemine göç edebilmek, kabir suallerine cevap verebilmek, mahşerin ızdırabından kurtulabilmek, engellere takılmadan berzah âleminin uzun yolculuğunu tamamlayabilmek ve nihayetinde cennet nimetlerine, rıza ve rıdvana nail olabilmek buna bağlıdır. Zira bir mümin için arınmış bir vaziyette Allah’a yürümekten daha büyük bir nimet düşünülemez. Bu dünyada Allah yolunda çekilen sıkıntılar öbür tarafta ilahi lütuflara, uhrevi nimetlere dönüşecekse, ki öyledir, bunları cana minnet bilmek, bunlara seve seve katlanmak gerekir. Evet, sabır ve rızayla karşılandığı takdirde dünyadaki her elem ahirette sonsuz lezzetlere dönüşecektir. Üstelik dünyadaki nimetlerin lezzeti nispetinde elemi de vardır. Uhrevi lezzetlerde ise hiç elem yoktur.
O hâlde insan, dünyasını ahirete göre kurgulamalı ve planlamalıdır. Dünyayı, ahirete götürecek kısa bir yol veya meyvelerini, mükâfatını ahirette alacağı bir tarla, bir bahçe olarak görmelidir. Cennet yolunun yolcusu olabilenler için dünyada yerine getirilen görevler, çekilen sıkıntılar birer geçici eleme dönüşecek ve bunlar, ahiret hayatında sahibine bitmez tükenmez bir azık hâline gelecektir. Ahirette katedilmesi gereken yollar dünyaya göre daha uzun, aşılması gereken yokuşlar daha sarp olduğu için kendimizi oraya göre hazırlamak, azığımızı da tastamam almak zorundayız.
Allah’a gönülden iman eden kişi için asıl kazanç Cenab-ı Hakk’ın rızasına, rıdvanına, rü’yetine, teveccühüne, iltifat esintilerine, ”Ben senden razıyım.” hitabına mazhar olabilmektir. Hz. Pîr’in ifadesiyle, binlerce sene mesudane cennet hayatı, Cenab-ı Hakk’ın cemalini bir lahza müşahede etmeye mukabil gelmez.1 Ehl-i Sünnet itikadının nazmen (şiirle) özetlendiği Bed’ül-emâlî isimli eserde, Cenab-ı Hakk’ın cemal-i bâ-kemalini (kusursuz, mükemmel güzellikte olan, Allah) gören müminlerin cennet nimetlerini unutacakları ifade edilir.2 Bizim nizam, intizam, ahenk, mana, muhteva, estetik adına kâinatta gördüğümüz ne kadar güzellik varsa hepsinin kaynağı O’dur. Zira dünyanın binlerce sene mesudane hayatı da cennetin bir dakikasına mukabil gelmez. Kur’ân-ı Kerim’de yer alan cennet tasvirlerine bakacak olursanız, cennet nimetlerinin büyüklüğünü, onların dünya nimetleriyle kıyas dahi edilemeyeceğini görürsünüz.
Evet, orada Cenab-ı Hakk’ın rü’yetine mazhar olanların gözünde cennet tamamen silinip gideceği gibi cennet nimetleriyle müşerref olanların gözünde de içindeki bütün güzelliklerle birlikte dünya silinip gidecektir. Uhrevi nimetler insanları öyle büyüleyecek, kendinden geçirecektir ki onlar, ”Meğer hayat buymuş.” diyeceklerdir. Böyle bir hayatı kazanmanın yolu ise başta da ifade ettiğimiz üzere imandır, ibadettir, ihsandır, ihlastır, kalb ve ruhun hayat derecelerinde yolculuğa çıkabilmektir. Sofilerin ifadesiyle seyr ilallah, seyr fillah, seyr maallah, seyr anillah ufuklarında dolaşabilmektir. Fâni yüzüne aldanmadan dünyayı ahireti kazanacak bir yer hâline getirebilmektir.
Dejenere Olan Müslümanlık
Ne var ki günümüz Müslümanları bu tür mülahazalardan çok uzaklaştı. Mana ve özü bırakarak şekil ve suretlere kandı. Bu geri gitmede idareyi elinde tutanların sorumluluğu çok büyüktür. Zira onlar ortaya güzel bir temsil koyamadıkları gibi yapıp ettikleriyle de Müslümanlığın çehresini kararttılar. Müslüman olduklarını iddia ettikleri, hatta kendilerini Müslümanların hâmisi gibi gösterdikleri hâlde, zulme bulaştılar, milletin hukukuna tecavüz ettiler, hırsızlık ve yolsuzluk yaptılar, rüşvet alıp verdiler, insanları din, dil, ırk, mezhep üzerinden ayrıştırma yoluna gittiler, muhalif gördükleri kesimleri ezdiler… Üstelik bütün bu şenaat ve denaetleri Müslümanlık adına yaptılar. Bunlar din adına öyle korkunç bir deformasyon ve dejenerasyon yaşanmasına yol açtı ki muhtemelen daha önceki asırlarda en azılı düşmanların yapmış olduğu tahribat bu kadar büyük olmamıştı. Çünkü onların karşısına dikilecek imanı, ihlası temsil eden Alparslanlar, Melikşahlar, Kılıçarslanlar, Selahaddin Eyyübiler, Nureddin Zengiler, Şîrkûhlar vardı. Onlar, âdeta aydınlığın karanlık karşısında başkaldırarak “Buraya kadar!” demesi gibi hak dine düşmanlık edenlere karşı kıyam etmiş ve Müslümanlığın izzetini korumuşlardı.
Günümüzdeki tablo ise tamamıyla farklıdır. Müslümanlığa sahip çıkması gereken kişiler bilerek ve isteyerek dini kendi algılarına, menfaatlerine göre kullanıyorlar, dinin hükümlerini çarpıtıyorlar ve bunu Müslümanların gözlerinin içine baka baka yalan söyleyerek yapıyorlar. Bunun neticesinde de insanların zihninde, İslam’ın bütün levsiyat ve mesaviye (kötülük ve çirkinliğe) geçit vermesi mümkünmüş gibi yanlış bir anlayış oluşuyor. Namaz kılmadan, ibadet etmeden de Müslümanlık olabileceği düşünülüyor. Daha da kötüsü yapılan haksızlıklara, zulümlere, yolsuzluklara dinî kılıflar giydiriliyor. “Her tür kötülüğü işlesen bile yine de halis muhlis Müslüman olabilirsin.” gibi çarpık bir anlayış gelişiyor. Bu anlayışı sorgulayan insanlar da tekfir ve tadlil ediliyor (kâfir olmakla, yoldan çıkmakla suçlanıyor). Dinde çok korkunç bir tahribat yaşanıyor. Müslümanlık münafıklık derekesine indiriliyor. İslam dünyasındaki en dâhi insanlar, nadide dimağlar, yüksek fetanetler himmetlerini bir araya getirseler, günümüzün teknik ve teknolojisini çok iyi kullanarak ses ve soluklarını dünyanın dört bir yanına ulaştırmaya çalışsalar dahi hâl-i hazırda yaşanan böylesine bir deformasyonu çeyrek asırdan evvel tamir ve ıslah edemezler. Ancak ekstradan bir ilahi yardım olursa bu mümkün olabilir.
Dünyevi Mülahazalara Feda Edilen Müslümanlık
Maalesef günümüzde hakiki iman, ibadet ve din duygusu yıkılmıştır. İnsanlar ne ailede ne sokakta ne mektepte ne de mabette İslam’ı doğru şekilde öğreniyorlar. Her şey tamamen dünyevi mülahazalara, çıkar ve menfaatlere bağlanıyor. Din dahi buna alet ediliyor. Zimamı elinde tutan idarecilerin tek derdi ise makamlarını koruyabilmek ve hâkimiyetlerini devam ettirebilmek. Bunu sağlama adına her yola başvuruyor, karalamadık insan bırakmıyorlar. Karanlık emellerine ulaşabilmek için her gün ayrı bir yalan ve iftiraya başvuruyor, en yüz kızartıcı günahları irtikâp etmekten geri durmuyorlar. Kirli siyasetleriyle kitleleri idlal ve iğfal ediyor (yoldan çıkarıyor, kandırıyor), onların kalblerini ve kafalarını zehirliyorlar. Dolayısıyla niceleri hakiki Müslümanlıktan, samimi kulluktan, kalb ve ruh hayatından, ihsan şuurundan fersah fersah uzaklaşıyorlar.
İslamiyet, yirmi birinci asırda maruz kaldığı talihsizlik ve sahipsizliğe, hiçbir asırda bu denli maruz kalmamıştır. Din, iman ve Kur’ân düşmanlarının değişik zaman dilimlerinde farklı saldırıları olmuş, istilacılar gelip o sağlam kaleye toslamış, münafıklar içten içe onu kemirmeye çalışmış, zalim ve zorbaların tasallutu söz konusu olmuş; fakat bunların hiçbiri bu kutsî âbideye bugün olduğu kadar zarar verememiştir. Bir kısmının ismini yukarıda zikrettiğim kâmet-i bâlâ zatların ve ismini bilmediğimiz daha nice İslam kahramanlarının samimi mücadeleleriyle bu saldırılar bir şekilde bertaraf edilmiştir. Fakat son asırlarda çürüme ve kokuşma içeride başladığı için tahrip de o denli büyük olmuştur. Esasen, âyet-i kerimenin de ifadesiyle, kavimler iç deformasyona maruz kalmadığı, sahabe yolunda yürümeye devam ettiği sürece, Cenab-ı Hak onlara ihsan ettiği nimetleri geri almaz, onları değiştirmez.3 Zira bu konuda Allah’ın vaadi vardır. Fakat değişme ve başkalaşma içte olursa, yani Müslümanlar dinin özünden ve ruhundan uzaklaşırlarsa Allah da onlara verdiği nimetleri ellerinden alır, onları bertaraf ederek yerlerine başkalarını getirir.
İnadın Hikmet-i Vücudu
Sulh ve ıslah kahramanlarının bütün zorlukları göğüsleyerek dimdik yerlerinde durmaları, gözlerini imana, İslam’a, ihsana, ihlasa dikip yollarına devam etmeleri çok önemlidir. Bütün dertleri dünya olanlar onları anlayamayacak, hazmedemeyecek, rahat bırakmayacak, farklı bela ve mihnetlere maruz bırakacaklardır. Bunlara rağmen onlar bunların pozitif yanlarına odaklanacak, bunları Allah’a daha çok yaklaşma ve ahirete daha iyi hazırlanma adına birer fırsata çevireceklerdir. Yaşadıkları sıkıntılarla dünya ve içindekiler onların gözünden silinecek, ebedî saadeti, fâni debdebe ve ihtişama tercih edeceklerdir.
Allah davasına gönül veren kişiler, yaşadıkları sıkıntıları bir bakıma sinek ısırması gibi görmeli ve bunlar karşısında sarsılmamalıdırlar. Şayet durduğunuz zeminin hakkaniyet ve adalet zemini olduğuna inanıyorsanız orada sabitkadem olmasını bilmelisiniz. İnadın hikmet-i vücudu (varlık sebebi), hak ve adalette sabitkadem olabilmektir. Allah, inat duygusunu bunun için vermiştir. Şayet yürüdüğünüz yolun hakkaniyetine inanmışsanız, bin fırtına esse sizi yerinizden edemez, toprağa kök salmış asırlık çınarlar gibi yerinizde sabitkadem olursunuz.
Kendi hesaplarına göre dünyada bir düzen kurma, sonra da kurdukları düzeni çocuklarına intikal ettirme derdinde olan paranoyak ruhlar, şimdiye kadar Allah yolunda koşturan samimi müminlere hiç nefes aldırmamışlardır. Allah’ın ulü’l-azm peygamberleri olan Hz. İbrahim’i, Hz. Musa’yı (aleyhimesselam) ve daha nicelerini yerinden, yurdundan etmişlerdir. Nice evliya ve enbiya, ehl-i fesat ve ehl-i nifakın baskı ve tazyiklerinden ötürü yerlerini yurtlarını bırakıp başka diyarlara göç etmiştir. Fakat onlar gittikleri yerlere tohumlar saçmış, oralarda bağlar, bahçeler inşa etmişlerdir. Bundan sonra da benzer zulümler ve cefalar olacaktır. Bunları Allah’ın bir imtihanı olarak görmeli ve bir yönüyle sevinmelisiniz. Çünkü yolunuz Hz. Ruh-u Seyyidi’l-Enâm’ın, Raşit Halifelerin, Hz. Hasan’ın, Hz. Hüseyin’in yoludur. Varsın Kerbela’da Hüseyinler şehit olsun. Yeter ki Allah bizleri Yezit gibi olmaktan korusun. Haccac’ın eliyle pek çok Müslüman’ın canına kıyıldığı bir dönemde Haccac gibi olmaktan muhafaza buyursun. Şayet sizin misyonunuz insanları Cenab-ı Hakk’a ulaştırmak, Allah’la kalbler arasındaki engelleri bertaraf etmek ise hüsnüzannımız o ki mele-i âlânın sakinleri sizi tebşir (müjdeleyecek) ve tebrik edecektir. Varsın, bazı densizler sizi huzursuz etsinler. Sizin elinizle geleceğin dünyası huzura kavuşacak ve rahat bir nefes alacaksa bunların bir önemi olmayacaktır.