Umumi Diriliş - Yıkılış, tamir, diriliş | Milletlerin Ölümü - Tereddütler ve bakış bulanma

Efendimiz'in sallallahu aleyhi ve sellem

kardeşlerime selam demesindeki hikmet nedir?

Bu selam neden bir başka yerde değildi?

Uğut'ta verilmiştir deniyor.

Bu hadis

çok hatiplerimiz tarafından söylenmiştir.

Fakir de belki bazı mevzelerde ifade etmiştir bunu.

Hadis kriterleri açısından

aynı lafızlarla tenkide tabi tutulmuş bir hadistir ama

bu mevzuyu teyit eder başka hadisler de vardır.

Ez cümle dün bir parça temas ettiğim

kurabağa hadisi bu cümledendir.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in ümmetin başına ve

sonuna teveccühlerini ifade eden çok sözleri, çok işaretleri

ve işareleri vardır. Bunların hepsini bir araya getirdiğimiz

zaman ümmetin sonunu teşkil eden ümmeti Muhammed'in sonunu

teşkil eden yani ikinci dirilişin temsilcileri tıpkı

birinciler gibi onun nazarında çok ehemmiyetli yerleri vardır.

Birinciler üzerinde tıpkı bir annenin bir anne kuşun yavrular

üzerinde tir tir titrediği gibi ikinciler üzerinde de tir tir

titremiştir. Arada çok insanlar gelmiştir. Fakat ihtimal büyük

dirilişleri temsil eden insanlar çok önemli ki Allah

Resulü de sallallahu aleyhi ve sellem arada Karahanlılar

gelmiştir, Samanoğulları gelmiştir, Harzemliler

gelmiştir. Büyük Selçuklar gelmiştir, Anadolu Selçukları

gelmiştir, Osmanlılar gelmiştir ve küçümsenmeyecek ölçüde

Cumhuriyet döneminde kalbi temiz, sinesi temiz, siması

temiz, duyguları temiz, tertemiz bir nesil gelmiştir.

Nitekim rüyalarda Allah Resulü sallallahu aleyhi ve sellem

sahabisine iltifatı ölçüsünde bu son zamanda gelen nesillere

de bir iltifat edip durmuş. Bu iltifatları ifade eden bende o

kadar rüya metni vardır ki ihtiza ederse bir gün onu

hepinizin mütalasını arz etmeyi de düşünürüz. Dirilişler yani

yıkıldıktan sonra harap olduktan sonra dirilişler çok

önemlidir. Çünkü yıkılışlar beraberinde yeis getirir,

missizlik getirir, azmi felç eder ve dolayısıyla insanın

yeniden derlenip toparlanması adeta çok zor hale gelir. Bu

bana şunu hatırlattı. Bakara Sureyi Celilesi'nin zannediyorum

yirmi birinci sayfası yirmi ikinci sayfası. Allah'u

veliyyüllezine eman yukhricuhu minel zulümati ilen nur

vellezine keferu evliyahumut tağut yukhricunemun minel

nuriyle zulümet. Ulaika eshabun narhum fiyahe halidun. Bu

ayetin ümmetle alakası vardır. Hususiyle ahir zamanda

gelenlerle alakasını yirmi üçüncü sözde mütala ediyoruz.

Çok alakalı. Birileri Allah'ın teyidine mazhar. Allahumme

eyyidina bir ruhim min indik. Diğerleri de diğer cemaatte

kesimde tağutlara uymuş. Onlar için de Kur'an-ı Kerim hükmünü

basıyor. Bunlar cehennemliklerin ta kendileri

diyor. Ve arkadan eski dönemlerde eski çağlarda ki

Hazreti İbrahim olduğu anlaşılıyor. Nemrut'la

arasındaki münazarada Nemrut'u sesini kesti, ilzam ettiği,

mebhut bıraktığı bu tabir Kur'an'a aittir. Diyor.

Kafir dilini yuttu, sessizleşti. Ve arkadan bir şey

geliyor. Bir umranın, bir medeniyetin, bir kültürün harap

olması. Ferdi planda birisi bu nasıl dirilir ki? Yeniden bu

dünya nasıl kurulur ki? Bu medeniyet yeniden nasıl

inşa edilir ki diyor. Ferdi planda olduğundan dolayı

Allah Celle Celaluhu bildiğiniz gibi Kur'an-ı Kerim'de

bazıları bunun üzeyir aleyhisselam olduğunu

söylüyorlar. Kur'an-ı Kerim'de tasrihat yok. Sünneti sayıya

da tasrihat yok bu mevzuda. Üzeyirdir denmiyor katiyen. Ama

Allah'ın kullarından bir kul. Öldürülüyor, yüz sene kalıyor.

Sonra Allah Celle Celaluhu ihya ediyor onu. Ve sonra ona ihtar

ediyor ki her ölümden sonra bir diriliş haktır. Bu bütün

insanların öldükten sonra mahşerde dirilmesine kadar

devam eder. Ayet evvela nasıl olarak yani zahiri ayet şuna

delalet ediyor. Allah orada bir harika sergiliyor. Yaratması

bir harikadır. Öldükten sonra diriltmesi de bir harikadır.

Binaenaleyh medeniyetlerin ve milletlerin kültürleriyle

medeniyetleriyle ölmeleri ilelebet bir ölüm değildir.

Öldükten sonra dirileceklerdir bunlar. Hazreti Üzeyir'in

rüyası böylece gerçekleşir. Sonra hemen öbür sayfanın

başında bakarsınız biraz evvel öldürme diriltme mevzuunda da

Nemrut'la bir cedelleşme olur arasında. Fakat öldükten sonra

dirilmeye inanmak çok önemlidir. Bu Haşrıneş'teki

dirilme olabileceği gibi aynı zamanda milletlerin ölümünden

sonra dirilmesi de olabilir ki dünyada bir diriliş tablosu

bunu gösteriyor. O yakinin peygamberi o teyakkuzun

peygamberi, ihlasın peygamberi ve Allah dostluğunda zirvede

olan Hazreti İbrahim ve İfkara İbrahim diyor ki artık başka

şekilde yorum yapmaya imkan yok.

Bana ölüleri nasıl diriltiyorsun? Ölüleri bir

göreyim. İnanmıyor musun? Allah ölüyor, inanıyor. Istifam

eskilerin ifadesiyle ispati. Sen inanıyorsun yani ne lüzum

var buna demektir.

Ben inanıyorum sen diriltirsin de fakat kalbin itminanı çok

önemlidir. Burada istidradi bir hususu arz edeceğim. Mürşidin

kalbinin itminanı çok önemlidir. Bu hususi mevzuu

kafanızda dağıtmasın fakat kendine göre bir önemi olduğu

için arz edeceğim. Mürşid davasının düşüncesinin aksine

az dahi olsa binde bir dahi olsa ihtimal veriyorsa o tesirli

olamaz. Katiyyen ve katıbeten. Davasının aksine ihtimal

vermeyecek şekilde inanması. Iman planından muamelat planına

kadar. Inanılması gerekli olan şeylere öyle bir inanacak ki

bin tane şeytan etrafında onun durmadan daireler çizseler onun

kanaatine, düşüncesine zerre kadar şüphe getirememeller.

Ibadeti taatta öyle sımsıkı Allah'la irtibatlı olmalı ki

zaten itikadı o takviye eder. Bin şeytan toplansa dine ait bir

meseleden onu vazgeçiremesinler. Muamelatında

öyle hassas olmalıdır ki ehli tahkik şöyle demişlerdir.

Hakiki Müslümanlık ancak muamelatta belli olur. Alışın,

verişin, aile münasebetlerin, insanlarla münasebetlerin ve

diyaloğun. Bunlarda ne kadar istikamet içindesin işte sen o

kadar Müslümansın. Çünkü bu işin ameli yanıdır. Diğeri

sözdür. Kolay söylersiniz. La ilahe illallah Muhammedun

Resulullah. Ama bütün hayat boyu davranışlarınızda gözlerinizi

açıp kapayıp Allah'ın rızasını araştırma çok zor, çok çetin,

çok zorlayıcı bir şeydir. Ve ancak gerçek iman işte o zaman

zuhur eder. Muamelatta zuhur eder. Bu itibarla da ehli

tahkik muamelatında iyiliği büyülü insanlara münafık

nazarıyla bakmışlar. Allah yeniden onlara istikamet

vermezse Müslüman görünmeleri de uzun sürmez. Bir gün bir

çukura yuvarlanır giderler. Muamelattır her şey. Bu

itibarla mürşidin ikminanı çok önemli. Yakinin hiçbir

mertebesine kanaat etmemeli. Insan bazı şeylerde kanaatkar

olmalı. Yeme, içme, yatma. Şu hayat düzeni içinde kanaatkar

olmalı. Fakat iman mevzunda insan doyma bilmemeli. Ayetel

Kübra'yı düşünün. Seyyah seyahatının mütealalarının

müşahdelerinin neticesinde diyor geziyor. Biraz daha

arttıramaz mısınız? Yok mu daha diyor. Yok mu? Mürşid sürekli

yok mu daha demelidir. Kalbindeki imana yakini hiç

kanaat etmemelidir. Hususiyle bu zamanın cemaati neden?

İbrahim bize rehberlik yapmış Allah'ın binlerce salat ve

selamı olsun. Mezhebimiz bizim haliliye. Meşrebimiz hillettir

yani. Hazreti İbrahim'i yolunu tutmuş gidiyoruz. Zaten ta

baştan çocukluğumuzda bize Hazreti İbrahim'in milletinden

olduğumuzu öğretmişlerdi. Aklımız hayata hayatın esrarına

bize hayatın esrarını şerh eden zat bize mesleğimizin

meşrebimizin ne olduğunu da talim etti. Anladık ki biz

İbrahim'i olarak doğmuş İbrahim olarak yaşıyoruz.

Yaşayacağız. Yaşamak zorundayız. Allah öyle yaşasın. Yaşattığı

gibi emanetini alsın. Emanetini aldığı gibi orada haçletsin.

Neşretsin bizi. Mürşit yakini çok kavi olmalı. Yoksa bir yerde

kendisine teveccüh eden sorular, istifanlar, terslikler,

zıtlıklar karşısında acaba der başka araştırmalara,

aramalara düşerse her şeyi kaybeder. Arkada bir sürü

teşettütü ara meydana gelir. Müşahhaslaştırayım. Hanatu'nun

İslamiyet'e karşı itirazları vardı. Kaytaninin de malum.

Ona Asım Köksal cevap yazmıştı. Evvelkisine de Muhammed Abdu

bildiğiniz o görkemli, o muhteşem, o debdebeli eserin

büyük alimi. Bizim Mehmet Akif de bu eseri tercüme etmiştir.

Mehmet Akif'in Abduhu'ya karşı olan teveccühünden dolayı bu

olmuştur. Yoksa Mehmet Akif'in tercümesi Abduhu'nun eserinden

daha büyüktür. Mustafa Sabri Bey mevküfül aklü vel ilmi vel

alemi kitabında bu eserin tenkitini yapar. Eserde kayda

değeri hiçbir şey yoktur diyeyim ben. Sonrası isterseniz

bakın. Bir müsteşrikin İslam'a itirazlarına cevap ama bir

çocuğun kafasını dahi tatmin edecek durumda değil. Fakat

dahası da şudur. Eseri sıktığınız zaman eserden

tereddütler damlar. Mümahşat doludur. Son zamanlarda yani

Batı sanayi inkılabını yaptıktan sonra bizde yazılan

her şey bu sanayi inkılabıyla yediğimiz şokun tesirinde

yazılmış ve el alınmıştır. Her eserin alnında yazılan her

eserin alnında hemen bu şokun tesiri bir mühür gibi görülür.

Isim verip gıybet etmeyeceğim. Allamelerinize kadar pak damen

bir insan çıkmıştır. Drakshan çehresiyle. Bu türlü levsiyatı

hiç bulanmamıştır. Bulaşmamıştır. Şarkın

Yalçınkaya'ları arasında zuhur edip ihtişamıyla İstanbul'da

kendisini gösteren ve hayatının sonuna kadar hiç değişmeyen

Hazreti Bediüzzaman. Değişmemiş. Mümahşat yapmamış.

Hiçbir zaman evet dememiş. Ortaya attığı davanın hiçbir

meselesinde tereddüte düşmemiş. Bu işin acaba

alternatifi olur mu dememiştir. Acaba alternatifi olur mu

demek? Yol değiştirmek demektir. Yol değiştirmenin

birinci adımıdır. Mustafa Sabri Bey şöyle diyor. Abduh

anlattığı şeylere evvela kendisi inanmıyordu. Onun için

gençlik ferasetiyle o kitapta onun tereddütlerini alternatif

arayışlarını alternatif işaretlerini gördü. Inanması ve

arkasından gitmesi mümkün değildi. Onun için Mısır'da,

Kahire'de, camiüleserde hiç mahkemesi bulmadı. Mürşidin

her şeyden evvel ortaya attığı davaya inanması çok önemlidir.

Onun için mürşitler mürşidi. Allah Resulü de iftiharla ben

ceddim İbrahim'e benzerim. Benzeyene de kendisine

benzenene de ruhum feda olsun.

Kalbim itminana ulaşsın. Çünkü insanlıkla yakapaçı olacağız.

Yedi cehetten bana tereddütler gelecek. Akın akın gelecek.

Bunlar karşısında kalbim hiç sarsılmaması lazım. Başım hiç

dönmemesi lazım. Bakışım hiç bulanmaması lazım. Onlara basıp

geçmeliyim ben. Ne gibi? Ateşi attıkları zaman orada adeta

çıkarır gibi rahat dolaştığım gibi basıp geçmeliyim. Mürşid

öyle olmalıdır. Hepimiz bir hedef olarak bence bunu

hedeflemeliyiz. Onu yakalamaya çalışmalıyız. Benim gibiler için

çok zordur. Fakat sizler çok tazesiniz. Eğile büküle

bilirsiniz. Yeni şeylere göre şekillerine yapılanabilirsiniz.

Onu arayın. Hayatınız boyunca onu arayın.

Ve sonra burada da bir kollektif dirilişten bahsedilir.

Sarih manası şudur. Bunu bırakıp başka şeye gitmek

dalalettir. Sarih manası şudur. Allah büyük bir

peygamberine Hazreti Muhammed'e yol açan peygamberine

sallallahu aleyhi ve sellem ölüleri ihya mevzunda bir misal

sergiliyor. Öldükten sonra her şey dünyada dirilecek. Neye

kadar dirilecek? Medeniyetlerin, kültürlerin

ölümlerinden sonra dirilmelerinden, umumi ölümden

sonra umumi dirilmeye kadar dirilmeler devam edecek diyor.

Bu nasdır? Öldükten sonra dirilme mevzuunda Hazreti

İbrahim'in isteğine Allah'ın cevabıdır. Kadiyaniler bu

mevzuda kuşları kendine alıştır şeklinde yorumla Seyyidin

Hazreti İbrahim kuşları kendisine alıştır, dağların

başına saldı, parça parça ayrı ayrı. Sonra da çağırdı. Sonra

onlar kalktı yanına geldiler. Ilk baskılarında bizde maal

yazarı hepinizin hepimizin sevdiği çok önemli bir zat da

maalesef onların tesirinde böyle bir yorum yapmıştı.

Sonra sağdan soldan baskılar görünce o yanlış yorumu

değiştirdi. Bu Kulam Ahmet'in yorumuydu. Günümüzdeki Yahuva

şahitlerinin her şeyi tamamen dünyada başlatma, dünyada

bitirme gibi onların da böyle bir vehimleri, böyle bir

zanları var. Türkiye'de de tesirini icra etti bu. Çoğu

kimseler öyle düşünmeye başladılar. Ama zannediyorum

sonra o yanlış yorumlarını değiştirdiler. Bunun arkasında

şu vardır.

Bir gün değişik medeniyetler şimdiye kadar yıkıldı, yeniden

kurulduğu Enbiya İzam'ın eliyle kurulduğu gibi evvela

Millet-i İbrahimiyye'den olmamız itibariyle bizimle çok

alakaldır. Saniyen ahir zamanda mezhebi, meşrebi hillet ve

haliliği olan insanlarla çok alakaldır. Salihsen Hazreti

İbrahim'in esas memleketi eski Babil'dir. Bizimle bu yönüyle

küt bakımından da çok alakaldır. Denebilir ki

Seyyidina Hazreti İbrahim'in dini eski yıllarda okumuştum.

İsmail Hamid Danışment hemen hemen Seyyidina Hazreti

İbrahim'in düşüncesini bütün Türk dinlerinin menşeği olarak

gösteriyordu. Bütün Türk dinlerinin menşeği. Bu yönüyle

de milletimiz bu meseleyle çok alakalı gibi görünüyor.

Dirilişler çok mühimdir dedim. Dirilme çok mühimdir. Hazreti

İbrahim de bir umumi dirilişe talip olmuştur. Allah böyle

tekniği bir dirilişin ucunda ona umumi dirilişler adına hem

bir ders vermiş hem temilde bulunmuş hem de kültür

Bizim de bundan alacağımız ve anlayacağımız şeyler vardır.

Ve bizim neslimiz zannediyorum bir ikinci dirilişi tercih

ediyor. Bu itibarına da Allah Resulü sol aleyhisselam elinin

birisini ashabı kiramı zırtına koyup uğur da selamünaleyküm

daire kavmi müminin ve inşallah ölümünden az evveldi. Biz bu

duayı hala tekrar ederiz. Yani selam size ahiret yurdunun

sakinleri arkadan biz de size gelip iltihak edeceğiz. Bu

efendimiz sallallahu aleyhi ve sellemin o gün gördüğü bir

şeydi. Iltihak edeceğini bilerek söylüyordu. Uhud'u her

zaman ziyaret ederdi. Her Perşembe Uhud'a gider her

cumartesi de Kuba'ya uğrardı. Işte son ziyaretlerinden biriydi.

Zaten hep böyle dolmuş geziyordu o günlerde. Adeta

boşalmak için bahane arıyordu. Vefanın timsali önünde savaşan

arkadaşlarına son bir kere daha selam çaktı. Herhalde ondan

sonra bir daha gidemeyecekti oraya. Onlara selam çakarken

ve o bezmin onun başlattığı bezmin beri tarafında emir

bekleyen yani şöyle bakabiliriz o ayete minel

mu'minine ricalun sadakumma ahedullah Ali. Onlar Allah

Resulü'na akabelerde verdiği sözü yerine getirmişlerdi. Bu

sözü kanlarıyla da imzalamışlardı. Bir de

bekleyenler vardı. Acaba sıra bize ne zaman gelecek? Bunu

Enes bin Nadır söylemişti. Sadi bin Rebi söylemişti ama fakat

bunu öyle anlamaktansa şöyle anlamak daha doğrudur. Senin

arkadaşların bizzat seni görenler insibağın huzuruna

erenler senin boyanla boyananlar ve senin uğrunda

ölenler sana verdikleri sözü akabede yerine getirdiler. Biz

de sana bir söz verdik. Ve sözümüzü yerine getireceğimiz

anı itizar ediyoruz. Oturmuş hepimiz o sözü yerine

getireceğimiz anı itizar ediyoruz. O bakımdan

arkadaşlarımız sizler Türkiye'nin her yerinde,

dünyanın her yerinde ikinci dirilişin temsilcileri

sayılırsınız. Namzesiniz, bu işe talipsiniz. Enes bin Nadır

gibi. Fakat vefa ister bu iş. Samimiyet ister, sadakat ister,

arızasız hiç ara vermeden bu işte mütemadi hizmet ister.

Cenabı Hak o anlayışa ulaştırsın. Onlar çetin bir

mücadelenin temsilcileri oldular. Vaka bir bedir

görmüşlerdi ama böyle çetin bir muharebe görmemişlerdi. Bir

münasebette arz ettiğim gibi sahabeyi kiram yeni yeni

harp etmesini öğreniyordu. Ve karşıdaki düşman çoktu.

Beklenmedik bir anda düşman karşılarına çıkmıştı. Belki tam

hazırlıkları da yoktu, aniden bastırmışlardı. Bedirden sonra

onların burunları kırıldı artık gelmeyecekler diye bir

beklenti vardı. Onun için el Risale'de görmüşsünüzdür

Hazreti Hamza'yı yazar konuştururken diyor ki bu geçen

seneki gibi değil, çok farklı. Fakat böyle bir farklılık

içinde ashabı kiram hiç farklı bir durum göstermedi. Mesela

kimi yakalasanız, kimin hissiyatını dinleseniz Uhud'da

herkes diyordu ki Allah Resulü'nün şehit olduğu yerde

siz niye yaşıyorsunuz ki? Mesela bu söz Enes bin Nadır'ın

sözüdür. Bu söz Saad İbni Rebi'n sözüdür. Bu söz belki

Abdullah bin Cahş'in sözüdür. Ve hepsi derin bir vefahisiyle

bir yerde elini sıkıp uğrunda ölmeye söz verdikleri zatın

uğrunda ölüyorlardı. Hatta denebilir ki değişik bir yorum

o gün ölmekle ancak Allah huzurunda vebalden

kurtulacaklarına inanıyorlardı. Ancak ölürsek bu bize ait bütün

güç ve kuvveti onun uğrunda kullanmaktır. Allah'ım ne

yapalım? Elimizde sadece ölme vardı. Bu onu yaptık ve

kurtulduk. Verecek başka bir şeyimiz yoktu. Nitekim menkübe

yazarları çok dinlemişinizdir. Musab İbni Umeyr'in başına o

İbni Kami'ye kılıcını indirirken kolları budanmıştır

ağaç budanır gibi. Boynunu uzatır, vur der. Bir bu kaldı

onun uğrunda. Ve kılıç darbesi bir ağaç sürgünü gibi boynunu

da alır götürür, o da yere yıkılır. Derler. Demiş olabilir

Musab bunu diyebilir, Musab bunu diyebilecek ruhta bir

insandır. Ve hepsi böyledir bunların. En ciddi sarsıntı

olduğu anda bile yani Allah Resulü vefat etti. Bunun çok

tesiri çok büyüktür. Siz gönül bağladığınız dilveste olduğunuz

bir insanın bir yerde vefatını düşünün. Hem davasının

mücadelesini verdiği bir yerde vefatını düşünün, nasıl

sarsılırsınız? Ama öyle değil de onlar sonradan derlerine

toparlanmış