FKM Sohbetleri İrşad ve Tebliğde Dönemler

Mekke döneminde mutlak ve müfem belli bir zaman değerlendirmesi vardır.

Orada Medine'de olduğu gibi, uzun boylu kanundan, nizamdan bahsedilmez.

İnen ayetler yıldırım edaldır, şimşek üslupludur ve orada İslam adına icra edilen musiki beyinlerde şimşekler çakıyor gibidir.

Her inen ayet sinelerde ürperte hasil eder ve ister istemez herkes Allah'a yönelir.

La İlahe İllallah der.

Çok farklıdır üslup.

Orada Müslümanlar dövene ezsiz, sövene dilsiz ve hepsi Yunus'un ifadesiyle gönülsüz yaşarlar.

Orada mukabele yoktur.

Ve bütün bu 13 senelik Müslüman adına mazlumiyet, mağduriyet, mahkumiyet ve kafir adına da alabildiğine azgınlık, taşkınlık, zalimiyet, gaddariyet, hattariyet ve cebbariyet dönemi yaşanır.

Ve bu hiçbir zaman orada neyin ne olduğunu bilen ve bildiklerine göre de o işe göre programlanan o müstesna dimalar, o müstesna kametler, müstesna ruhlar da farklı karar verme düşüncesi hasıl etmez.

Resulullah ne demişse onu yaparlar.

Bir vesileyle başka zaman arz ettiğim gibi, mesela müstesna şahıs bir ruh, belli bir dönemin belki zembereğini kurmak için yaratılmış bir fıtrat, Ebu Zerr.

O dönemde Mekke'ye gelir ama 3 gün Allah Resulünün misafiri olur, 3 günde hadise çıkarır, 3 günde de dövülür, tartaklanır, Kabe'nin yanında yere yıkılır.

Allah Resulü zaten baştan bilmiştir ama fakat kendinde kendisine kendini okutmak için bu misafiri muazzeze 3 gün müsaade etmiştir.

Zaten 3 gün misafirlik hakkı vardır onun.

Sonra huzuru risalet penahilerine çağırarak buyurmuşlardır ki, sen şimdi dön, gifara git, bir gün başka bir yerde zuhurumuzu duyarsan gel.

Bunun manası şudur, sen bugün bizimle taşınması gerekli olan bu yükü taşıyacak kıvamda veya ruh aletinde değilsin demektir.

Demek ki orada işler değişik şekilde planlanıyordu ve birisi kendi fıtratının gereğini yerine getiriyordu ama umumi havayı bozuyordu.

Ve Allah Resulü umumi havanın bozulmamasına fevkalade ihtimam, fevkalade dikkat gösteriyordu.

Ebu Zer geriye gidiyor ve sonra Medine döneminde Allah Resulü'nün devlet planında, hakimiyet planında site-i İslam devletinin duyulduğunu duyuyor, Medine'ye geliyordu.

Bu bir zamanlamaydı. Eğer Müslümanlar Medine'de yaptıklarını Mekke'de yapsalardı, bir vesileyle arz etmiştim uzun seriler, seri halinde mevzeler içinde.

Mesela Medine'ye teşrif buyurur buyurmaz boğazlarında kendileri bulundu.

Tam 17 defa Bedir'e giden yollarda o patikaları şose haline getirdi veya otoban haline getirdi.

O kadar ki Bedir'e giderken ellerini, kollarını sallaya sallaya karşı taraf felç olmuş, bütün ümidini kaybetmiş.

Mekke'nin kapılarının bir gün zorlanacağı kanaatine, paniğine kapılmış hatta.

Ve Müslümanlar da o kadar zinde ve Bedir'in akıbetinden emin olarak Bedir'e gidiyorlardı.

17 defa.

Eğer bu hareketlere Allah Resulü Allah'ın emirleriyle Mekke'de başlatsaydı ki Allah öyle emir vermez, Mekke'de başlatsaydı,

bu orada kendi başına buyruk olmak, kendi başına bir şey olmak yerine kendi başını yemeye badi olurdu.

Esbab açısında, sebepler dairesinde bir prensip arz ediyorum.

Sebepler dairesinde tevekkül ve teslimiyet cebirdir.

Melekute açık iklimlerde, esbabın sukutu noktasında o zaman da sebeplere dayanmak itizali bir düşüncedir.

İnsan kelamcıların ifadesiyle kaderiye düşüncesine sapmış olur.

Bu iki şey çok dengeli olarak kavranmalı ve yerinde riayet edilmeli.

Sebep teslimiyet ve tevekkül.

Bu ikisinin buluştuğu, daha doğrusu kesiştiği bir nokta vardır ki, o kesişilen nokta Müslümanın müstakim akidesinin yakalandığı noktadır.

Ve bunu hatırdan çıkarmayın.

Medine'de de işler birbirini takip etmiştir.

Bir yönüyle işte şu 17 sefer çok önemlidir.

Hatta bazı pasif gibi görülen seferlerde buna ilave edersek, bu seferlerin sayısı daha da çoğalabilir.

Bunların da kendisine göre sırası vardır.

Bunların sırasında dahi şaşırma olsa, farklı hareket edilse, yine zamanlama açısından yanlış yapılmış olur.

Bunun gibi dışarıya çıkarken kadınların kadınlarla beraber birilerinin Medine'de bırakılması veya kadınlar çıkıyorsa onlara vazifenin tevdi edilmesi,

bunlar nerede kime ne iş düşüyor, neyin yapılması lazım meselelerini bize anlatmaları bakımından çok önemlidir.

Hiçbir zaman Müslümanlar savaşırken kadınlar savaşmayı düşünmemiş ve kadınlar savaş için Müslümanların arkasında takılı park meydanlarına çıkmamışlardı.

Ama iş başa düşününce seve seve bunu yapmışlardır.

Benitekim bunu çok bilirsiniz.

Artık şimdilerde yüzlerin ve binlerin adını çocuklarına ad koymayı şeref saydıkları Nesibeler, Sümeyralar herkesin bildikleri büyük kadınlardır.

Nesibe Uhud'da Allah Resulü'nün çevresinde pervane dönerken elinde sargılar, mataralar ve ilaçlı bezler vardı belki.

Varsa o gün şayet gazlı bezler vardı.

O oraya başka iş için değil pansuman için gelmişti.

Yaralıları tedavi edecek, son demini yaşayanların dudaklarına su yetiştirecekti.

Ama bir an geldi ki Allah Resulü'ne karşı gözü dönmüş bir grup hücum ederken artık herkesin bitmiş olduğunu gördü.

Bir tarafta kanlar içinde debilen Hazreti Talha, bir tarafta debilen Abdurrahman bin Avf, bir tarafta boynuna kadar her şeyini vermiş Musab bin Umeyr.

Orada kanlar içinde yatarken anında karar vermiş ve yerinde karar vermiş.

İş başa düştü demişti. Birinin kılıcını almış ve Allah Resulü'nün üzerine hücum edenleri karşılamıştı, karşılık vermişti.

Bu o kadar göze girmişti ki isabetli bir karar.

Zamanlama çok güzel yapılmıştı burada.

Bir kadındı ama yerinde, haşa şu teşbihle onu tahkir ve tezhif edeceğim endişesi içimde, tehlike anında bir Türk atasözü vardır.

Keçiyi fil kesilir.

Hayır, o keçi değildi.

Küçük bir varlıktı belki fillere göre, bir kadındı.

Ve kadınlığa has, zaafları vardı.

Bir erkeğe mukamet edemeyecek durumdaydı.

Fakat iş başa düşünce, evet o bir gergedan, bir fil, bir şeşbeher kesilmişti adeta.

Allah Resulü'nün o kadar takdirine mazhar olmuştu ki bir aralık kulağı Allah Resulü'nde,

onun lalü güher saçan dudaklarından şu sözlerin döküldüğünü dinliyordu.

Senin şu katlandığın şeye kim katlanabilir ki?

Ve bunu değerlendirmiş.

Dua et ya Resulallah, başka derdim davam yok, cennette yakınında olayım seni.

Ve Allah Resulü, dişi kırılmış, yanağından kanlar akarken kanlarla beraber, mübarek sözleri kanlara karışıyor ve yükseliyor.

Allahümme c'alha ma'i fil cennet.

Allah'ım cennette onu benimle beraber kıl.

İyi bir zamanlama, tam rantabl olma.

Bu çok önemlidir.

Yüzlerce misal zannediyorum nesibe size çok şey tedavi ettirecek.

Ve bu tedavi menfezleriyle daha siz çokların omuzuna, kimilerin de bacaklarının arasından geçerek uğrayacak,

görecek, gezecek, dolaşacak, fikir dağaracağınıza çok şeyler alacaksınız zannediyorum.

Ben değişik bir buğda veya değişik bir keste intikal etmek istiyorum.

Halid yaptığını yapmalıydı.

Ala-ül Hadrem'i yaptığını yapmalıydı.

Ukbey ibn Nafi yaptığını yapmalıydı.

Tarık bin Ziyad yaptığını yapmalıydı.

O dönemde Halid gibi insana ihtiyaç vardı.

Ama bir şey söyleyeceğim.

Gününüzde çok önemli, başınızı döndürecek şekilde performans olan, performans gösteren, sevgiliyen arkadaşlarınız vardı ki,

eğer bunlar o dönemde olsalardı, zannediyorum Halid'in yerinde olurlardı.

Eğer Hazreti Halid, lütfen tenezzül buyurup,

başım ayağının altında kaldırım taşı olsun, asrımızı şereflendirseydi,

zannediyorum o da bu çağdaki insanlardan birisi gibi olurdu.

Kılıcına derdi ki, hele sen şimdi bir süre kınında dur, benim yapacağım şeyler var.

Devir, kılıç kullanma devri değil.

Devir, Kur'an'ın elmas düsturlarıyla Allah'a yürüme devridir.

Devir, mektep açma devri.

Devir, üniversiteye aya hazırlık kuşlarına açılma devri.

Devir, toplumu fethetme devri derdi, zannediyorum.

Zannediyorum, Ukbe bin Nafi de aynı şeyleri söylerdi.

Ve zannediyorum, Halid'in dengi Alaül Hadremi, o da aynı şeyi söylerdi.

Sa'di bin Ebi Vakkas, o da aynı şeyi söylerdi.

Bunlar yaşadıkları zamanı çok iyi kavrayarak,

hususiyle arkalarındaki yönlendiriciler tarafından çok iyi yönlendirilmiş

ve her yerleri sahi, cehdi, gayretiyle rantaf hale getirilmiş üstesna insanlar.

Bir tabi'in dönemi vardır, geçiyorum sahabi dönemini.

Bu dönem bir yönüyle fitnenin gemi azıya aldığı

ve Yahudinin rolünü çok iyi oynadığı bir dönemdir.

Tahribata, ifsadata çok iyi demek,

meseleyi belki kendi buğutları içinde anlatırken,

diyor ki, elfazdan dolayı maruz kalarak söylediğim bir şeyle öyle söyleme mecburiyetinde kaldım.

Ama yine de rahatsız oldum.

Çok iyi demek değil, çok müthiş, çok ürpertici rolünü oynadığı bir dönemdir demek.

Bu dönemde kan gövdeyi götürüyordu.

O hakveres sahabi en küçük haksızlıklar karşısında isyan ediyordu.

Öyle bir haksızlık karşısında peygamberinin köyü Medine'yi dahi taş taşın üstünde kalmamak üzere yerle bir edebilirlerdi.

Çünkü onlar için hak çok önemliydi.

Hakkın hatırı âlidir, hiçbir hatıra feda edilmemelidir deyip yollara dökülmüşlerdi.

Ve bu uğurda her şeyi yapabilirlerdi.

Onun için Ali Muaviye ile Talha Ali ile Zübeyir, dayısının oğlu Ali ile Hazreti Ayşe Ali ile karşı karşıya geliyoruz.

Ve insanlar birbirleriyle hesaplaşıyorlardı.

Ve işte bu dönemde, bu dönemi çok iyi kavrayan, devrin karakteristik yanlarını çok iyi kavrayan insanlar,

insanların vicdanlarını daha ziyade Allah'a, kulluğa, muhasebeye ve mürakebeye tevcih ettiler.

Çünkü insanlar Allah nezdindeki yerleri itibariyle derinleşirlerse bu gayeleri aşabileceklerdi.

Yoksa dünyayı yine dünyaya ait kriterlerle, dünyaya ait değerlerle değerlendirirlerse pek çoğu çok hatalara gireceklerdi.

Ve nitekim gerekli olan kriterleri kullanmayanlar bu hatalara da girdiler.

Hariciler girdiler, nasibiler girdiler, rafiziler girdiler.

Her birisi farklı, bazen birbirine, bazen birbirinin yanında hatalar irtikap ederek değişik dengesizliklere sebep oldular.

İşte bu dönemde, sonra sizinle alakalı arz edeceğim bir husus var.

Onun için çok önemli üzerimde duruyorum. Bilhassa altını çizerek ifade ediyorum.

Bu dönemde nazarların ibadeti tahta çevrilmesi çok önemliydi.

Onun için Said İbni Müseyyep gibi tabinin büyükleri ki, İmam Şafii Hazretleri onun naklettiği şeyleri mürsel denir.

Sahabeyi katmadan, sahabenin sözleri arasında mütale eder ve onları iştahada esas olarak alırdı.

Tavus Bin Keysan gibi, Üveysül Karni gibi bizim insanlarımızın Beysel Karani dedikleri tabinin büyük imamı, Rabbani hak dostu.

İbni Sirin gibi, Muhammed İbni Münkedir gibi insanlar kendilerini ibadet tahta vermişlerdi.

Hilye ve tabakat kitapları bunlara ait menkübeleri naklederken, bize mübalağa gibi gelen şu çerçeveler içinde naklediyorlar.

Tavus Bin Keysan gibi kimseler her gün bin rekat namaz kılıyorlardı.

Esvet Bin Yezid'in o darsitani halini size haber vermiştim.

Her gün damının üstünde sabahlara kadar bir sütun gibi duran bu insan ki Nekhai Mektebi'nin yani El-Kame ile başlayan İbni Mesud'un ayağının tozu tutuya gözlerde.

Mektep talebelerinden Esvet Bin Yezid, El-Kame'nin akrabası, İbrahim Nekhai'nin akrabası,

Hammad İbni Ebi Süleyman ki Ebu Hanife'nin üstadı, fıkıh üstadı yetiştiği medrese ki Ebu Hanife Mektebi'nin kurucuları.

Esvet İbni Yezid bunlardan birisi sabahlara kadar o fitne döneminde damının üstünde namaz kılar.

Namaz kılar.

Okuduğumuz günün müsbeke bizim kriterlerimiz açısından sağlam bir blokaja oturmamıştır.

Nasıl olacaktır bu?

Günümüzün ilim yazarları, ilim felsefesinin yazarları, ilim tarihinin yazarları,

merhum Recai'den Hüseyin Nasra kadar, Garudi'ye kadar.

İlmin müslümanlaştırılması, ilmin transferi, Müslümanların ilmi alması, ilme İslami buğut kazandırılması gibi

bu mevzuda nazariyeler, ipotezler üreterek bir yaklaşım, bir ulaşma, neticeye ulaşma yolu, zemini hazırlıyor, merdiveni kurmaya çalışıyorlar.

Fakat zannediyorum bu ilim oturduğu zeminde oturduğu sürece bunu müslümanlaştırmak mümkün değildir.

Belki bir ölçüde Müslümanlar mevcut kriterleri ellerinin tersiyle yitecekler.

Hayır Einstein'a senin fizikte dediğin şu şey, bunu da ben kurcalamaya alıyorum.

Bu meseleyi de şu anda laboratuvara çekiyorum.

Burada onunla da hesaplaşacağım demedikten sonra zannediyorum biz bize göre bir neticeye gidemeyeceğiz.

Bugün yapılan şey Karl Marx'ın Hegel monizmine karşı o ruhi külliyi sırtı yerde yatan bir hayvan şeklinde tasavvur ediyordu.

Öyleydi yani. Maddeye dıştan müdahale eden bir mana, sahri bir ruh şeklinde düşünüyordu.

Bu işin doğrusu şuydu, yani bu sırtı üstü yatan hayvanın ayaklarının üzerine doğrulması lazımdı.

Yani madde hangi safhada olursa olsun nasıl bir keyfiyet alıyorsa, maddenin o safhada bulunmasının hususiyetidir şeklinde.

İzah ederek ona kendine göre sözde bir asıl hüviyet kazandırıyordu.

O doğru veya eğri, herhalde şimdilerde eğri olduğu ortaya çıkıyor.

Üstadının düşünceleri de ayrı bir yanlışlıktı, yani monizm de ayrı bir yanlışlıktı.

Zaten bir yanlıştan başka bir yanlışa doğruya girilmez, yanlışa gidilir.

Çağan büyük insana diyor ki yanlış vesilelerle doğru bir maksada ulaşılamaz.

Doğru maksadın vesilelerle doğru olması lazım.

Yanlış yolla doğru bir yere, doğruların vardır bir yere gidilmesi mümkün değildir.

Öyle olsaydı ehli dalalet hep cennete giderdi.

Oysa ki Allah bir ok koymuş onlara cehenneme giden yolları gösteriyor.

Neyse burada mevzumuz o da değil.

Şimdi bütün bunların değişmesi lazım.

Siz bunlara açılırken, her şeyi kurcalarken, hatta size ait meseleleri de kurcalarken,

bu iş üç şeviyede akademisyenler tarafından ele alınacaktır.

Ve böyle bir ele alma keyfiyeti tahakküt edileceği ana kadar da

biz hünunu müspet eden istifade adına dualizmden kurtulamayacağız.

İki ruhlu gibi yaşayacağız.

İlme böyle bakacağız, dönüp kendi meselemize böyle bakacak,

yaklaştıkları yerleri düşünecek ve sonra bir kısım suni değerlendirmeler çıkaracak,

başkalarına anlatmaya çalışacağız.

Oysa ki meselenin aslı şudur.

Şu kainat, Allah'ın kudret, irade, meşiet ve ilmiyle meydana getirilmiş bir kitaptır.

Kur'an-ı Kerim de bu kainatı bir kitap şeklinde meydana getiren Allah'ın o kitap adına beyanıdır.

Bunlardan birinci kitap, ona fizik, kimya, matematik, astronomi, astrofizik gibi

ilim dalları mevzu teşkil eder.

İkinci kitap, Müslümanların düşünce hayatından inanç hayatlarına, inanç hayatlarından ameli hayatlarına,

ondan cennetin haritasına kadar değişik şeyler ihtiva eder.

Bu iki kitabın birbirine zıt olması düşünülemez.

Ve çağın insanının yakaladığı önemli düşüncelerden bir tanesi de budur.

Evet, mevsim. Bir gün gelecek, üniversitede açılacak dedim.

Bağışlayın, başa arttım.

Siz, yüksek seviyedeki akademisyenleriniz de akademik çalışmalara gireceksiniz.

Nereden nereye kadar?

Kelamdan fıka kadar, ondan hadise kadar.

Elbette bilgisayarı siz de kullanacaksınız.

Kompütürleri siz de kullanacaksınız.

Ricali bir kere daha tanıyacaksınız, gözden geçireceksiniz.

Buhari'nin gözünden kaçmış olabilir, Müslüm'ün gözünden kaçmış olabilir.

Ama kompütür bit yeniklerini bulur çıkarır ortaya.

Bir yerden değilse başka bir yerden, bir bit yeniği vardır, bulur çıkarır.

Ve nitekim İmam-ı Buhari'nin gözünden kaçanı Dârek Kudne bulur çıkarmıştır.

Hakim çıkarmıştır müstedrek sahibi.

Beyhakı çıkarmıştır, daha niceleri çıkarmıştır.

Ve çağımızda Hindistan'da yetişen şu yanlış, bu eğri yanlar olabilir.

Fakat bir kısım eğrileri tisbit edip çıkarmışlardır.

Buhari'nin büyüklüğü, Müslüm'ün büyüklüğü, bunlar bir taraftan dillere destan, bir taraftan da kıyamete kadar bütün ehli İslamca müsellem şeylerdir.

Ve onlar bizim için kudvedir, dokunulmaması gerekli olan insanlardır.

Ama bu meselelerin yeniden bir kere daha ele alınması, gözden geçirmesi lazımdır.

O istikamet arz eden, istikamet endamlı eksende diyelim, kitaptan, çağın ser rehberinin rehber düsturlarına kadar uzanan çizgide,

araştırmalarınızda, tespitlerinizde ve keşiflerinizde çağı yakalayacak ve asrınızda hesaplaşacaksınız.

Mesele sadece bir cennete götürme meselesi değil, giderken dünyanızın kapılarını ardına kadar cennete açık bırakma meselesidir.

İlminizde, irfanınızda, arkada bıraktığınız, kültürünüzde yaptığınız şeyle, tesis ettiğiniz hayatınızda onu herkesin hüsnü kabul göstereceği bir şey haline getirecek ve arkadan gelenlere bir miras olarak bırakıp öyle gideceksiniz.

Bu da çok üst seviyede bu meselelerin ele alınmasına vabestedir.

Avamca olmaz bu mesele.

Seyyidina Hazreti Musa Aleyhisselam belli bir şeyi temsil eder peygamberlik adına.

Bunları Füsus'un Hikeminden Muhyiddin İbn Arabi anlatıyor.

Füsus fas demek, fas da yüzük kaşı demek.

Peygamberlerden her bir peygamber o yüzük kaşlarından birisidir.

Kimisi zebercet, kimisi yakut, kimisi zümrüt, kimisi akik, kimisi mercan, kimisi lülü.

Seyyidina Hazreti Musa, Cenab-ı Hakk'ın Mazhar olduğu değişik isimleri itibariyle ayrı bir hususiyet ifade eder.

Bir yönüyle celali bir zattır.

Bir yönüyle eşya ve hadiselere açık bir insandır.

Yani şöyle denebilir, berda arkası açık olmakla beraber akli ilimlere ve pozitif ilimlere açık bir insandır.

Çünkü Yahudiler neşet ettikleri muhit aldıkları terbiye itibariyle maddeci olduklarından dolayı.

Seyyidina Hazreti Mesih gibi bir insanı Hazreti Musa'nın tadilinden evvel karşılarında bulsalardı,

Seyyidina Hazreti Musa çok yabancılık çekecekti.

Onlar da Hazreti İsa'ya karşı çok yabancılık çekeceklerdi.

Kur'an'ın değişik ayetleriyle, bana ait olması itibariyle bir yakıştırmadır bu.

Burada bakabilirsiniz ama bana önemli geliyor.

Hazreti Musa onları kendi dünyalarıyla da bilen ve tanıyan bir insandır.

Onun için birbirlerine yaklaştığı noktalara bakın kavmiyle.

Kavmi ona der ki,

Vakıa Hazreti İbrahim'de derin-i keyfetuhi-i mevta vardır da, İsrail oğullarında,

لَنْ نُؤْمِنَ حَتّٰى نَرَ اللّٰهَ جَهْرَةً

Güzel bu anlattıkların güzel, asan da güzel, elin de güzel, sen de güzel, Rabbin de güzel.

Biz de bu güzeller güzeline peyrev olmak, ve dolayısıyla güzellere peyrev olan elbette güzeldir.

Aşıkları naz ile atar cinana güzeller, biz de bu güzellere takılıp onların sevgiyle cennete girmeye teşneyiz.

Ama açıktan açığa göster de Rabbimize inanalım derler.

Bu materyalist bir cemaatin, gözünün gördüğünden başkasına inanmayan bir cemaatin,

her şey maddeden ibaret bir cemaatin, aklı gözüne inmiş bir cemaatin temel düşüncesidir, temel felsefesidir.

Ve hayatını bunun üzerine kurmuştur.

Zannediyorum siz bu Yahudi felsefesinden gelince, Karl Marx'ın geçtiği yoldan geçersiniz zannediyorum.

Çünkü aradan bunca yıl geçtikten sonra gelecek, her şeyi maddede arıyor.

Hatta dini, imanı, güzel sanatları, estetiği bile işte o maddenin bir yerinde yerleştirip onunla izah eden Karl Marx'ı,

çok daha o ilk İsraillerden farkı olmadığını göreceksiniz zannediyorum.

Yani o yolu takip edince,

لَنْ نَوْمِنَا حَتّٰى نَرَ اللّٰهَ جَهْرَةً

len ile anlatıyorlar.

Bu len kelimesi Arapça'da fiillerin başına, müzar fiillerin başına gelen bir kelimedir, bihar.

Bir zahirde icrası vardır, nasb eder.

Hatta nükleciler, işaretçiler ondan da mana çıkarabilirler.

Bir de manası elbette, katiye mekatibeten demektir.

Hatta bazıları ebet manasını vermişler.

Fakat Kur'an'da başka bir ayet ebet manasına gelmesine manidir bunu.

Len ile anlatıyorlar.

Katiyen katibeten, mümkün değil.

len nu'mine hattâ nerallâhe cehreten

Açıktan görmedikten sonra iman edecek değiliz.

Fakat bu cemaat böyle olduğundan dolayı Hazreti Musa aleyhisselama

o cemaate ait bir kısım hususiyetler vermiştir ki

onları bu pozitif düşünceleri bir yönüyle

bu aklilikleri, bu mantıklilikleri içinde yakalasın.

Bütünüyle o cemaati çok yadırgamasın.

O cemaatta bu türlü meselelere aşık olan peygamberini yadırgamasın yani.

O bakımdan bakın Hazreti Musa'da şöyle der yani farklı, bir peygambere yakışır edeb içinde.

Evet.

Ve aynı zamanda bunu peygamber mantığıyla söylüyor.

Hatta kelamcılar derler ki eğer Allah görülmesi söz konusu olmasaydı ki

bazılar öyle diyor Ayşe validemiz o itikattadır.

Allah'ı basarlar, basiretler idrak edemez.

Allah görülmez, iade edemeyiz. Çünkü biz muhatız.

Allah muhat değildir.

Muhat olan bir şey namü tenahi iade edemez der Ayşe validemiz.

Bir tevcihi var onun.

O yorumlanabilir, onun üzerinde durmuyorum.

Ve kelamcılar derler ki eğer Allah görülmeyecek olsaydı

Hazreti Musa gibi ululazim bir peygamber Allah'ım bana görün bakayım sana demezdi.

Demek bu işin bir mahmili var ki olabilecek bir şey ki mümkün ki Hazreti Musa bunu istedi.

Bu bir peygamberdir yani sen gibi ben gibi birisi değildir.

Fakat bu peygamber öyle bir peygamberdir ki

yani bir ölçüde kavmini anlayacak bir peygamberdir.

Kavmini anlamazsa onların kullandığı dili kullanamaz.

Kur'an-ı Kerim diyor ki her peygamberi kendi kavminin diliyle

bir yönüyle belki anlayışıyla hayat ve sefesiyle

onu kavrayacak şekilde öyle gönderdik diyor.

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem Arap'ın içinden zuhuru

o beyanıyla zuhuru bu da üzerinde durulacak hususlardandır.

Bu itibarla şimdi bir meseleye getiriyorum yani.

Seyyidina Hazreti Musa'nın bir yanı var.

Öyle bir yanı var ki bu derin yanı Seyyidina Hazreti İsa'da yoktu bu yan.

Hazreti İsa karşı bir kutbu temsil eder.

Hazreti Musa ile tadil edilen bir cemaat

Hazreti İsa'da daha bir ileriye götürülür.

Tamamen süplü tuhal istemeyelim.

Metafizik hayata dönüş varlığa dönük bir düşünce mülaza demeyelim.

Fakat ruhani yanı ağır basan bir insandır.

Bu İsrailoğullarının ölçüde bile Cenab-ı Hakk'a teveccühlerini yetersiz buluyor.

Daha derin bir ruh insanı olarak peygamberlikle serpil az kılınıyor ve onlara gönderiliyor.

O da bu işin mana yönünü temsil ediyor.

Çok sıkı durum bir önemli hususa dikkatinizi arz edeceğim.

Şimdi Hazreti İsa'nın bu ruha dönük ruhu yanının ağırlığı müsellem.

Hazreti Musa'nın da o yanının ağırlığı müsellem.

O yanının ağırlığı müsellem idi ki Hazreti Musa'nın.

Hazreti Musa karakterinin dışında kavmine bir peygamber olarak onların dilini halini anlayan,

ona göre donatılmış, ona göre programlanmış, ona göre zenginleştirilmiş bir iç alemle gönderilirken her şeye rağmen

bir yönüyle Hazreti İsa gibi değildi.

Onun için daha dikkat buyurun.

Hızır Aleyhisselam'dan ders almak suretiyle o cepheye ait o yediği bir noktada telafi etti.

Telafi etme lüzumunu duydu.

Mana alemine, eşyanın perde arkasına, melekut alemine açılma işini Hazreti Musa olarak değil de

fakat o mana alemini temsil eden ruhanilerden bir ruhaniyle o alem hangi alemse Berzahi alemi midir?

Misal alemi midir? Yoksa bizim şu dünya alemi midir?

Bu yolculuk misali midir? Berzahi midir?

Yoksa aynen cismani varlıkla yapılan bir yolculuk mudur?

O deniz boğaz içi midir? Nil nehri midir?

Septe boğazı mıdır? Herkül burcu mudur? Neresidir?

Bir şey söylemiyoruz bu mevzuda.

Hazreti Musa bir seyahat yapıyor.

Mahiyeti bir şeye göre programlanmış, bir şeye göre doldurulmuş, bir şeye göre donatılmış o.

O kendi kavmine karşı öyle olması lazım.

Kavminin halini, dilini anlaması, onlara göre içinden geldiği gibi konuşurken onlara göre konuşması için öyle programlanması lazımdı.

Ve Allah, Allamul Guyub, onu öyle programlamıştı.

Fakat Seyyidina Hazreti Musa aleyhisselam o manevi seyri seyahatini, seferini, tasavvufu bilirle ifade edecek olursak,

seyri ilallahını, seyr fillahını, seyri minallahını, yani Allah'a misafiretini, Allah'tan misafiretini, Allah'tan misafiretini Hızır rehberliğinde yaptı.

Hazreti İsa'ya verilen şeyleri böylece aldı ve bir peygamber mahiyeti içinde geliştirerek bunu Hızır'dan ders aldı, Hızır'ın önüne geçti.

Bazen ümmi bir şey, bazı kimseleri yetiştirir diyor, onlar yetişir, olgunlaşırlar, bu defa şeyhlerinin şeyhi olurlar.

Hazreti Musa şeyhi, Hızır'ın şeyhi oldu. O mana ve melekut aleminde de onun önüne geçti.

Şimdi zannediyorum soruda sorulmak istenen şey işte bu yoldur, yani onun ruhani seyri seyahati.

Yoksa Hazreti Musa'nın Tevrat'ı tebliğ etmesi, diyelim Amerikalılarla savaşması, kendi vefat ederken bu vazifeyi, bu bizim gaye-i hayalimizdir,

Rüşe, Bin, Nuna bırakması, bunlar zaten yapılıyor ve Efendimiz aliyyül alasını yapmış.

Hazreti İsa'nın meselesi, Hazreti İsa o meseleyi temsil etmiş, aliyyül ala temsil etmiş.

Bu Hazreti İsa'ya ait mesele, Hazreti Musa döneminde Hızır aleyhisselam tarafından allahu alem temsil edilmiş.

Burada yine bir boşluk olmasın diye ayrı bir husada dikkatinizi rica edeceğim.

Kur'an-ı Kerim hem Efendimiz'i hem de Ümmeti Muhammed'i Tevrat'ta anlatılırken der ki şöyle anlatılır, İncil'de anlatılırken de şöyle anlatılır, bakın farklı şeyler.

Tevrat'ın cemaatin maddi bir yönüyle maddeye çok önem veren materyalist bir cemaattir.

Fakat Tevrat da ahir zamanda gelen makamı Cem'in sahibi.

Yani hem Nuhiyet'i hem İbrahimiyet'i hem Museviyet'i hem İseviyet'i şahsında toplamış.

Makamı Cem tasavvufta esasen farkın karşılığıdır.

Ben o manada demiyorum da biraz füsus açısından Efendimiz hakkında ferdi ferit demesi,

kavsiyeti, kutbiyeti belayetinde toplayan bir insan olması ve nübüvvetiyle bütün peygamberlikleri hülasiyet etmesi açısından

Hakkati Ahmediye dolaşa dolaşa gelmiş.

Yani bütün peygamberlerin hülasai efkarı ve hülasai davalarının hepsinde toplamış bir zat olması itibariyle.

Ayrı bir yana Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem hepsinin camidir.

Bu camiyet Hazreti Musa döneminde de ele alınmıştır, Hazreti İsa döneminde de ele alınmıştır.

Fakat bir yönüyle maddeye çok açık, dünyaya çok açık.

İşte bu cemaatin kitabında ümmeti Muhammed anlatılırken esas bu ümmetin tehlifçi bir ümmet olduğu anlatılıyor.

Yani başka şeyde bir şey arama lüzumu yok.

Bu ümmetin her şeyi tehlif eden bir ümmet olduğu anlatılıyor.

Bakın Muhammedur Resulullah.

Vellezine ma'ahu eşiddahu alal küffar

Küffara karşı şedid.

Ruhama'u beynahum.

Bunlar hepsi alemi emre dair şeyler.

Alemi halk değil.

Cisim alemi, ceset alemi değil. Alemi emir yani.

Ruh alemi, kalp alemi, sır alemi, khafi alemi, ahfa alemi.

Bir kısım detayı keşfettim fakat tam tespit edemedim dedi.

Yani min vera hicab. Başka latifeler alemi diyeyim.

Ruhama'u beynahum.

Bir bakın alemi emre ait.

Terrahum rukka'an succeden.

Rüku ve secdede görürsün. Hususiyetler.

Yebta'una fadlan minallahi ve ridvana.

Allah'tan fazla ve rıdvan beklerler.

Allah'ın sadlığın ve rıdvanın derler.

Simahum fi vucu'u min atari sucud.

Alınları secde izinden bellidir.

Simalarından tanırsın onları.

Ahirette tanınmalarının emaresi de odur.

Allah Resulü ümmetini alınlarındaki secde izlerinden, abdest huzurlarındaki abdest izlerinden tanır deniyor.

Şimdi Tevrat'ta ümmeti Muhammed yani cemin sahibi ümmeti Muhammed anlatılırken

daha ziyade ruhani ağırlıklı olarak anlatılıyor.

Yani ruhama'u terrahum rukka'an namazıyla, niyazıyla, reefetiyle, şefkatiyle, alınlarındaki secde izleriyle,

teheccüdleriyle, kıyamlarıyla, kutlarıyla anlatılıyor.

Tevrat bu.

Şimdi bir taraftan Hazreti Musa'nın kendi cemaati.

Yani bu ideal cemaattir.

Allah'ın makbulü bir cemaattir.

Yeryüzünde Allah'ın matmahı, nazarı bir cemaattir.

Öyleyse böyle olun ve kurtulun diyor Hazreti Musa'nın cemaatine.

Diğer taraftan da diyor ki işte ümmeti Muhammed budur.

Bir yanı budur ümmeti Muhammed'in.

Şimdi buraya kadar okuduktan sonra Kur'an-ı Kerim.

Zalike meseluhum fil tevra diyor.

Ümmeti Muhammed'in Tevrat'ta misali bu.

Tevrat böyle anlatıyor onları.

Ve meseluhum fil incil.

İncil'de nasıl anlatıyor?

Kezer in ahra ceşat agun.

Alemi halktan anlatıyor.

Tıpkı bir ekim, bir tohum gibi.

Madde.

Ahra ceşat agun.

Rüşeymini topraktan dışarıya çıkardı.

Festağla'da kalınlaştı.

Festağa ala suğhi.

Derken ayağı üzerine doğruldu, dikildi.

Ya'cibu zurra'a.

Öyle bir görkemle arzı endam etti ki tohumu atan bile şaşakaldı diyor.

Şimdi görüyoruz ki bunlar da tamamen alemi halka ait.

Ama nerede anlatıyor bunu?

İncil'de.

Kimin kitabı İncil?

Tamamen ruha yönelik olan insanın kitabı.

Ne diyor orada?

Gayeyi hayal olarak diyor Ümmeti Muhammed'in ahlakı Hazreti İsa'ya.

Gerçi sen bir meseleyi tadil için böyle geldin ama

fakat gerçekten zirveyi tutacak ümmetin vasfı

işte bunlardır diyor.

Şimdi bir yönüyle maddeye açık bir cemaatin peygamberine anlatırken

daha ziyade meseleyi ruh endeksli olarak ele alıyor.

Manaya açık tamamen ruhani denebilecek.

Ve ruhaniliği de ta baştan öyle planlamış, öyle programlanmış.

İsterseniz aklım o da geldi, onu da arz edebilirim.

O zat'a da anlattığı şey diyor ki

siz işte Ümmeti Muhammed gibi olun çünkü onlar ideal bir ümmettir.

Ümmeti Muhammed gibi olmanın yolu da esvaba riayet edeceksiniz.

Tohumlar gibi olacaksınız, başak salacaksınız.

Gelişmeleriniz şöyle, madde planında şöyle olacak.

İşin maddi yönünü ihmal etmeyeceksiniz diyor.

Demek ki biz iki ayrı kitaplı iki ayrı şekilde anlatırmışız.

Ama bu iki parça bir araya gelince kırık plak gibi yan yana

gerçek Muhammedi besteği dile getiriyor.

Arz edebildim mi?

Burada geriye dönüp bir hususa daha dikkatini çekeceğim.

Bu Allah'ın Allamul Guyub olan Allah'ın ilmidir.

Kur'an tefsirine girdim ben size cevap vereceğimi.

Allamul Guyub olan Allah'ın ilmidir. Ancak Allah bilir bunları.

Ve Allah bize dedirttiği kadar ancak diyebiliriz.

O susturursa denecek şeyi bile diyemezsiniz.

Şimdi böyle gelişi güzel bunlar Allah Celle Celaluhu Hazreti Musa'yı

bir cemaat içinden alıp gel işte sen şu çizgide,

şu karakterdeki cemaate peygamberlik yap demiyor.

Seyyidina Hazreti Musa daha annesinden dünyaya gelir gelmez

Kur'an-ı Kerim değişik yerlerde uzun boylu anlatıyor.

Kendisini bir selenin bir sepetin içinde Firavun'un sarayında buluyor.

Maddeden başka bir şey bilmeyen bir sarayda buluyor.

Bu dersi çok iyi alması lazım.

Çünkü İsrailoğulları gibi materyalist bir cemaate peygamberlik yapacak.

Babası bellidir.

İmran.

Annesi bellidir.

Büyük bir kadın.

Belli bir anneden bir babadan doğmuştur.

Esvat tamdır.

Yani bir sperm bir yumurta izdivacıdır.

Ve sonra Firavun sarayına gelmiştir.

O sarayda hiç mananın şemmesi yoktur.

Her şey madde etrafında dönmektedir.

O kadar materyalisttir ki bu insanlar

ölülerini bile tahnid ederler, mumyalarlar

ve bu suretle cenazelerine ebediyet kazandırmak isterler.

Çünkü toprağın arkasında

Allah'ın lütfedeceği bir ebediyete inançları yoktur bunları.

İşte Seyyidina Hazreti Musa

her yandan dersini alacak böyle.

Allah vahyiyle onu teyit buyuracak ama

fakat materyalist insanların halini bilmesi lazım.

Materyalizin bataklığını tanıması lazım.

Maddeciliği bilmesi lazım.

Çünkü maddeci bir cemaate Allah onunla tadil edecektir.

Anladın mı?

Bunu koyun bir tarafa, şimdi bir de Hazreti Mesih'e geçin.

Öyle bir mübarek ki

başta annesinin dünyaya gelmesi

aşılama, yumur, onun siper mi? Dua.

Hazreti Meryem Validemiz

dua ediyor, annesi de bana bir çocuk ver diyor

manastıra ben bunu diyor hadim olarak vereyim.

Başta bir çocuk oluyor, Kur'an-ı Kerim anlatıyor bunu.

Kız olunca da ah ediyor, kız oldu diyor.

Telehü, teessüf.

Hatta maan ilminde bunu bu meseleye misal olarak verirler.

Edebiyatçılar, belaççılar.

Başta yani Hazreti Meryem duadan meydana geliyor.

Mana, aleme emri ait bir şeydir.

Bu defa Hazreti İsa dünyaya gelecek baba yok.

Esma baltüst oluyor.

Afife bir kadın, erkek deyince terliyor.

Ve bu kadından erkeksiz bir çocuk oluyor, dünyaya geliyor.

İlahi nefka.

Nedir ilahi nefka?

Allah üflemiştir olmuştur.

Spermin yaptığı şeyi yapmıştır.

Cibril temessül etmiştir.

Mini bir esvab olmuştur.

Bir sebep yok yani.

Hiçbirinde.

Şimdi bu insanda alemi emrin temsilcisi olarak geliyor.

Tamamen manaya programlanmış olarak geliyor.

Ve bunların hiçbirinde rastlantı yoktur.

Hazreti Mesih kendi alemine ait büyüklüğü temsil ediyor.

Ülül azim peygamberdir bunlar.

Beş büyük peygamberin ikisidir bunlar.

Hazreti Musa da kendine ait bir büyüklüğü temsil ediyor.

Ve bunlara ait büyüklükler kendi kitaplarında anlatıyor.

Bunların ikisi ümmeti Muhammed'in vasfı,

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem'in vasfı olarak anlatılıyor.

Çünkü o tek ayetin başında Muhammedur Resulullah var.

Muhammed Allah'ın Resuludur.

İşte ashabı da budur.

Tevrat'ın dile getirdiği, İncil'in dile getirdiği.

Öyle ise ben buraya bir noktalı bir gül koyup tembihimi yapayım.

Kendisinin buyurduğu gibi,

sahabe-i kiram efendilerimizden ismini söylemeyeceğim, kafanıza bir şey takılır.

Birisi bir kısım Yahudilerden Tevrat'a ait bazı vaizler dinleyince,

canı sıkılıyor Efendimizin buyuruyor ki,

eğer Hazreti Musa hayatta olsaydı, bana ittiva etme mecburiyetindeydi.

Çünkü o zaten yüce hakkatın bir yanına temsil ediyor.

Meseleyi büyütebilirsiniz.

Hazreti İsa hayatta olsaydı, Efendimiz'e ittiva etme mecburiyetindeydi.

Çünkü onların getirdiği dinin esasatıyla gelmişti.

Yani artık onların temsil edeceği bir şey kalmayacaktı.

O böyle paramparça gelen, kristal kristal paramparça gelen,

hakikatların Allah tarafından yapılmış hakikatler mecmuğuydu.

Çünkü o makamı cemin sahibiydi, ferdi feritti ve gavusiyete mazhardı.

Onun için buyuracaktı ki, Hazreti Musa gelseydi bana uyma mecburiyetinde kalacaktı.

Ve ben onu da hatırlatarak diyeyim ki,

Efendimiz sallallahu aleyhi ve sellem varken rehber olarak,

kusuruyla Hazreti Musa'dan alacağımız fazla bir ders yoktur bizim.

Ashab-ı Kehif'ten de alacağımız bir ders yoktur.

Zülkarneyn'den de alacağımız bir ders yoktur.

Çünkü Hazreti Musa'nın Hızır'la arkadaşlığında,

Hazreti Mesih'in Cibril'le arkadaşlığında,

Ashab-ı Kehif'in bilmem kimle arkadaşlığında,

elde ettikleri mana ve ruhu Allah Celle Celaluhu Efendimiz'e vermişti.

Ve ümmeti de ondan tevarüz etti o meseleyi.

Biz bu sacayanı kendimizde aramalıyız.

Yani o yolda herhangi bir seyri süluka,

herhangi bir çileye, herhangi bir inzivaya ihtiyaç hasıl olmadan,

ihtiyaç hissetmeden doğrudan doğruya,

hakikati Ahmediyye aleyhissalatü vesselama sığınarak,

başka peygamberlerin onca cehdi, onca gayretle

elde edebilecekleri şeyleri elde etmemiz her zaman mümkündür.

Geriye gitme olur o.

Oysa ki o peygamberler ileriye getirmiş, belli bir noktaya bırakmışlar.

O da gelmiş, o işi tamamlamış.

Buyurdukları gibi her gelen peygamber,

o boşluğu gördükçe peygamberlik binasında,

acaba bu bina ne zaman tamamlanacaktı?

Buyururlar ki o boşluğu dolduran benim.

O bina benimle tamamlanmıştır.

Sana canlarımızın içindeki ruhlarımız feda olsun.